กลวิธีการเขียนสารคดีชีวประวัติ: กรณีศึกษาจากผลงานของนักศึกษาในวิชาการเขียนสารคดี - งามรุ่งโรจน์ นพวรรณ (วรรณวิทัศน์, 2020)
บทความนี้มุ่งศึกษากลวิธีการเขียนสารคดีชีวประวัติจากผลงานของนักศึกษาในวิชาการเขียนสารคดี จำนวน 143 ผลงาน โดยวิเคราะห์ตามองค์ประกอบสำคัญของสารคดี คือ การตั้งชื่อเรื่อง การเขียนความนำ การเขียนเนื้อเรื่อง และการเขียนความจบ และรวบรวมเป็นข้อมูลเชิงสถิติ ผลการวิจัยพบว่า กลวิธีการตั้งชื่อเรื่องมี 8 กลวิธี ได้แก่ การบอกเนื้อหาตรงไปตรงมา การใช้ความคลุมเครือ การเล่นเสียงสัมผัสคล้องจอง การใช้ความเปรียบ การใช้คำหลักนำหน้าตามด้วยข้อความที่เป็นส่วนขยาย การซ้ำคำ การเล่นคำ และการใช้กลุ่มคำหรือวลีมาเรียงต่อกัน กลวิธีการเขียนความนำมี 6 กลวิธี ได้แก่ ความนำแบบพรรณนา ความนำแบบผสมผสาน ความนำแบบบรรยาย ความนำแบบอ้างคำพูดหรือวาทะของบุคคล ความนำแบบตั้งคำถาม และความนำแบบสรุปประเด็น กลวิธีการเขียนเนื้อเรื่องในที่นี้แบ่งการศึกษาออกเป็น 2 ประเด็น ได้แก่ กลวิธีในการดำเนินเรื่อง และกลวิธีในการลำดับเรื่อง กลวิธีการเขียนความจบมี 6กลวิธี ได้แก่ ความจบแบบย่อเรื่องราวทั้งหมด ความจบด้วยทัศนะหรือมุมมองของผู้เขียน ความจบแบบผสมผสาน ความจบด้วยเหตุการณ์ใดเหตุการณ์หนึ่งของเจ้าของชีวประวัติ ความจบด้วยการย้อนหลัง และความจบด้วยการอ้างคำพูดของบุคคล ผลการวิจัยนี้จะเป็นประโยชน์ต่อนักศึกษาในการพัฒนาทักษะการเขียนสารคดีชีวประวัติ และผู้วิจัยสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนรายวิชาการเขียนสารคดีต่อไป