ประสิทธิภาพการบริหารจัดการการเงินการคลังของโรงพยาบาลจังหวัดสกลนคร ปีงบประมาณ 2560-2564
คำสำคัญ:
ประสิทธิภาพ, การบริหารการเงินการคลังบทคัดย่อ
การศึกษาประเมินผลเชิงสำรวจนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์แนวโน้มสถานการณ์ และประเมินผลลัพธ์การดําเนินงานด้านการเงินการคลังของโรงพยาบาล 2) ศึกษารูปแบบแนวทางการบริหารจัดการด้านการเงินการคลังของผู้บริหารโรงพยาบาลที่ประสบความสำเร็จ กลุ่มตัวอย่างคือผู้บริหารโรงพยาบาล ผู้บริหารด้านการเงินระดับจังหวัด และผู้บริหารด้านการเงินระดับโรงพยาบาล รวมจำนวน 11 ราย คัดเลือกแบบเจาะจง จากโรงพยาบาลจำนวน 18 แห่ง เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วยแบบประเมินด้านการบริหารการเงินการคลัง และแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการศึกษาพบว่า 1) ด้านรายได้ ≥ ค่าใช้จ่าย ในปี 2560-2564 ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 83.34, 94.45, 77.78, 88.89 และ 100.00 ตามลำดับ 2) ด้านรวมรายได้-รวมค่าใช้จ่าย เปรียบเทียบกับแผนประมาณการ ไม่ผ่านเกณฑ์ 3) บัญชีมีคุณภาพ ภาพรวมโรงพยาบาล ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 93.74, 95.66, 95.06, 99.76 และ100.00 ตามลำดับ 4) ประสิทธิภาพการบริหารจัดการการเงิน (7 Plus Efficiency) ไม่ผ่านเกณฑ์ 5) ต้นทุนบริการของผู้ป่วยนอกและผู้ป่วยใน ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 77.78, 88.89, 88.89, 100.00 และ 100.00 ตามลำดับ 6) ภาวะวิกฤติทางการเงินระดับ 7 (Risk scoring) ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 27.78, 0.00, 0.00, 5.56 และ 0.00 ตามลำดับ ผลการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพพบว่า รูปแบบในการบริหารจัดการด้านการเงินการคลังของผู้บริหารโรงพยาบาลที่ประสบความสำเร็จ ประกอบด้วย มิติด้านการนำองค์กร 4 ประเด็นคือ มีนโยบายในการจัดเก็บรายได้-ควบคุมค่าใช้จ่าย การสื่อสารข้อมูลกับเจ้าหน้าที่ การติดตามควบคุมกำกับศูนย์จัดเก็บรายได้ และมีกลยุทธ์ในการแสวงหารายได้ใหม่ มิติด้านการพัฒนาประสิทธิภาพการบริหาร 4 ประเด็นคือ การวางแผนปฏิบัติงานการเงินการคลัง การปฏิบัติตามแผน การติดตามกำกับ และทบทวนแก้ไขปัญหา สำหรับปัจจัยที่มีผลต่อความสำเร็จได้แก่ ภาวะผู้นำ ความรู้ความสามารถ นโยบายระดับจังหวัด ศักยภาพของผู้บริหารการเงินการคลังระดับจังหวัด และการติดตามกำกับโดยผู้บริหารระดับจังหวัดและระดับเขตสุขภาพ
เอกสารอ้างอิง
รุ่งทิพย์ เอกพงษ์. การศึกษาค่าถ่วงน้ำหนัก (K Factor) ในการจัดสรรงบบริการผู้ป่วยในทั่วไป กองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ตามกลุ่มระดับบริการของโรงพยาบาลในเขตสุขภาพที่ 8. อุดรธานี : สำนักงานเขตสุขภาพที่ 8 ; 2563.
สำนักงานเขตสุขภาพที่ 8. รายงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2560. อุดรธานี : สำนักงานเขตสุขภาพที่ 8. ; 2560
กองเศรษฐกิจสุขภาพและหลักประกันสุขภาพ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข.รายงานผลการดำเนินงาน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562-2563. ม.ป.ท.: 2564.
สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์. สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. รายละเอียดตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2560. ม.ป.ท.: 2564.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสกลนคร. รายงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2561. สกลนคร : สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสกลนคร ; 2561
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. เกณฑ์คุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐ พ.ศ. 2558. กรุงเทพฯ : บริษัท วิชั่น พริ้นท์ แอนด์ มีเดีย จำกัด ; 2558
Deming WE.(1986). Out of the crisis. Cambridge, Miss: Massachusetts Institute of Technology, Center for Advanced Engineering Study; 1986.
ชาย โพธิสิตา. ศาสตร์และศิลป์การวิจัยเชิงคุณภาพ.พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ : บริษัทอัมรินทร์ พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง จำกัด ; 2564
กองเศรษฐกิจสุขภาพและหลักประกันสุขภาพ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. สรุปผลการประเมินแผนประมาณการรายได้-ค่าใช้จ่าย (Planfin) ไตรมาส 4/2564.
กองเศรษฐกิจสุขภาพและหลักประกันสุขภาพ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. สรุปผลการประเมินประสิทธิภาพการบริหารจัดการ 7 Plus Efficiency ไตรมาส 4/2564.
สำนักงานเขตสุขภาพที่ 8. รายงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2560. อุดรธานี : สำนักงานเขตสุขภาพที่ 8. ; 2558
ชาลี เอี่ยมมา. แนวทางการเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารการเงินการคลังในหน่วยบริการสุขภาพที่มีความเสี่ยงทางการเงินในระดับ 7 เขตสุขภาพที่ 1. ว. วิชาการสาธารณสุข, 2563; 29(2), 345-57
พิทักพล บุญยมาลิก, ธิดาจิต มณีวัต. แนวโน้มการบริหารการเงินของโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข : การวิจัยเชิงคุณภาพ. ว. วิจัยระบบสาธารณสุข, 2564; 15(4), 477-89
วาสนา จังพานิช. ปัจจัยที่ส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพการบริหารการเงินการคลังของ โรงพยาบาล. ว.หัวหินสุขใจไกลกังวล ประจวบคิรีขันธ์, 2561; 3(1), 1-15 2564; 15(4), 477-89
ประภัสสร เจริญนาม, พงษ์เสถียร เหลืองอลงกต. ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการดำเนินงานของโรงพยาบาลชุมชน ในเขตบริการสุขภาพที่ 3-6. ว.วิชาการมนุษยศาสตร์ และสังคมศาสตร์, 2561; 26(51), 316-41

