ผลการใช้รูปแบบการพยาบาลผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม ในผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมโรงพยาบาลหนองคาย
คำสำคัญ:
รูปแบบการพยาบาลผู้ป่วย, ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม, การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมบทคัดย่อ
การวิจัยนี้เป็นการวิจัย แบบกึ่งทดลอง (Quasi Experimental Research) กลุ่มตัวอย่าง 1 กลุ่ม เปรียบเทียบก่อน-หลัง (One – Group Pretest Posttest Design) มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบผลการใช้รูปแบบการพยาบาลผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม ในผู้ป่วยโรค ข้อเข่าเสื่อม โรงพยาบาลหนองคาย ก่อนและหลังใช้รูปแบบ โดยศึกษาในผู้รับบริการ 38 คน และผู้ให้บริการ 30 คน กลุ่มตัวอย่างคัดเลือกแบบเจาะจงตามวัตถุประสงค์ของการวิจัย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย 1) รูปแบบการพยาบาลผู้ป่วยที่ได้รับ การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม ในผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม โรงพยาบาลหนองคาย 2) คู่มือต่างๆ 3) แบบบันทึกพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพ 4) แบบสอบถามที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล เก็บข้อมูลระหว่างเดือน ธันวาคม 2567 - เมษายน 2568 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สถิติเชิงอนุมาน Independent t-test และ Friedman test
ผลการศึกษา: 1) กลุ่มผู้รับบริการ พบว่าหลังใช้รูปแบบ คะแนนพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพ ความพึงพอใจ ความสามารถในการงอเข่า ความสามารถในการเดินในแนวราบใน 6 นาที เพิ่มขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ (P-value < .001) ความปวด ความรุนแรงของโรคข้อเข่าเสื่อม ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ (P-value < .001) 2) กลุ่มผู้ให้บริการ พบว่าหลังใช้รูปแบบ คะแนน ความรู้ พฤติกรรมและทักษะการพยาบาล ความพึงพอใจและความเป็นไปได้ของรูปแบบเพิ่มขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ (P-value < .001)
เอกสารอ้างอิง
ศักดิ์ชัย กาญจนวัฒนา. [Internet]. 2559 [สืบค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://www.hfocus.org/
นงนุช สิระชัยนนท์. แนวทางการดูแลผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดตัน ในอำไพวรรณ จวนสัมฤทธิ์ (บรรณาธิการ) โรคเลือดออกง่ายและลิ่มเลือดอุดตัน: แนวทางวินิจฉัยและการรักษา. กรุงเทพมหานคร: ชัยเจริญ; 2559: 19-26.
Labraca, S. N. Castro-Sanchez, M. A., Mataran-Penarrocha, A. G, Morales, A. M. Sanchez-Joya, M. M., & lorenzo M. C. Benefits of starting rehabilitation within 24 hours of primary total knee arthroplasty: Randomized clinical trial. Clinical Rehabilitation 2011; 25(6): 557 – 566. [Internet]. 2023. [cited 2024 Oct 8]. Available: https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0269215510393759.
Cram, P., Lu, X, Kates, S, L., Singh, A. Li Y, & Wolf, B, R. Total knee arthroplasty volume, utilization, and outcomes among medicare beneficiaries,1991-2010. American Medical Association 2012; 308(12): 1227-1236. [Internet]. 2023. [cited 2024 Oct 8]. Available: https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=2755562.
ราชวิทยาลัยออร์โธปิดิกส์แห่งประเทศไทย, สมาคมรูมาติสซั่มแห่งประเทศไทย, และราชวิทยาลัยแพทย์เวชศาสตร์ฟื้นฟูแห่งประเทศไทย.(2554). แนวปฏิบัติบริการสาธารณสุขโรคข้อเข่าเสื่อม. [อินเทอร์เน็ต]. 2553 [สืบค้นเมื่อ 11 ตุลาคม 2567]; เข้าถึงจาก: https://thairheumatology.org/phocadownload/36/Guideline_003.pdf
ศูนย์สารสนเทศข้อมูลโรงพยาบาลหนองคาย. สถิติผู้ป่วยโรงพยาบาลหนองคาย 2564 - 2566.(เข้าถึง 12 ต.ค.2567).
ปรางทิพย์ อุจะรัตน. การบริหารการพยาบาล. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: บริษัทบุญศิริการพิมพ์จำกัด; 2541.
อินทิรา ไพนุพงศ์. วิภา แซ่เซี้ย และเนตรนภา คู่พันธวี. โปรแกรมการจัดการความปวดร่วมกับการส่งเสริมสมรรถนะแห่งตน ในการออกกำลังกายต่อผลลัพธ์การฟื้นสภาพผู้ป่วยสูงอายุที่ได้รับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม. [วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการพยาบาลผู้ใหญ่]. สงขลานครินทร์: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2557.
พวงรัตน์ ทวีรัตน์.วิธีการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์และสังคมศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 8.กรุงเทพฯ: เจริญผล;2540. 125-126.
บุญใจ ศรีสถิตนรากูร. ระเบียบวิธีการวิจัยทางพยาบาลศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: คณะพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2550.
วิลาวัณย์ นาคปลัด. การพัฒนาและประเมินผลแนวปฏิบัติทางการพยาบาลสำหรับการส่งเสริมการฟื้นสภาพของผู้ป่วย สูงอายุที่ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม. [วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการพยาบาลผู้ใหญ่]. สงขลานครินทร์: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2562.
ศุภากร เอกมฤเคนทร์, วารี กังใจ และนัยนา พิพัฒน์วณิิชชา. (2566). ผลของโปรแกรมการพยาบาลเพื่อการฟื้นฟูสภาพผู้สูงอายุหลังผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม ต่อความสามารถในการเคลื่อนไหวข้อเข่า.วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา 2566; 31(3): 13 – 24.
ชวิศ เมธาบุตร.การพัฒนารูปแบบการจัดการโรคข้อเข่าเสื่อมในผู้สูงอายุ อำเภอชุมพวง จังหวัดนครราชสีมา. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 2565; 16(3): 969 – 985
นิลุบล ไชยโกมล (2563). ผลของโปรแกรมบริหารกล้ามเนื้อและข้อเข่าในผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมหลังผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่า. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี 2563; 28(3): 384-391.
อภิชาติ กาศโอสถ, พิกุล พรพิบูลย์ และจันทร์ฉาย โยธาใหญ่. การพัฒนาโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจสำหรับผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม. พยาบาลสาร 2563; 47(3): 168-180.
ดารารัตน์ นวมทอง, วรรณภา ลีพิทักษ์วัฒนา และอินทร์ธิรา พัฒน์ปรียากุล. การเปรียบเทียบความสามารถในการใช้งานข้อเข่า ระหว่างก่อนและหลังได้รับโปรแกรมการบริหารข้อเข่า ในผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม โรงพยาบาลศูนย์เจ้าพระยายมราช จังหวัดสุพรรณบุรี. The Journal of Boromarjonani College of Nursing Suphanburi 2562; 2(1): 64-84.
Gemma M Orange, Dana A Hince, Mervyn J Travers, Tasha R Stanton, Matthew Jones, Saurab Sharma, Sumin Kim, Benedict M Wand, Myles C Murphy. Physical Function Following Total Knee Arthroplasty for Osteoarthritis: A Longitudinal Systematic Review With Meta-analysis 2023. [Internet]. 2023. [cited 2024 Oct 8]. Available: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39741451/
Baloch, N., Zubairi, A. J., Rashid, R. H., Hashmi, P. M., & Lakdawala, R. H. Effect of continuous passive motion on knee flexion range of motion after total knee arthroplasty. J Pak Med Assoc 2515; 65(11): 32-34.
Soffin, E. M., & Yadeau, T. (2016). Enhanced recovery after surgery for primary hip and knee arthroplasty. British Journal of Anesthesia 2016; 117(S3): iii62 – iii72.
นวลจันทร์ คูสุวรรณ์. การพัฒนาแนวปฏิบัติทางการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดข้อเข่าเทียม.วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยคริสเตียน 2565; 9(1):77-96
มณีวรรณ โฮมแพน สุชิรา ชัยวิบูลย์ธรรม และ นิโรบล กนกสุนทรรัตน์.การพัฒนาและประเมินผลแนวปฏิบัติการพยาบาลในการดูแลผู้ป่วยผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม. [วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการพยาบาลผู้ใหญ่]. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยมหิดล; 2564.

