ปัจจัยทำนายพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร
คำสำคัญ:
ปัจจัย, พฤติกรรม, ขยะติดเชื้อ , ประชาชนบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงสำรวจแบบภาคตัดขวางนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยทำนายพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 294 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น ระหว่าง 1 กรกฎาคม 2565 ถึง 31 ตุลาคม 2565 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงบรรยาย นำเสนอข้อมูลโดยใช้จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน มัธยฐาน เปอร์เซ็นไทล์ที่ 25 เปอร์เซ็นไทล์ที่ 75 วิเคราะห์ปัจจัยทำนายพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร โดยใช้สถิติ Multiple regression แบบ Stepwise
ผลการวิจัย พบว่า ระดับพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนครภาพรวมอยู่ในระดับดี ร้อยละ 99 ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร มี 4 ปัจจัย ได้แก่ ปัจจัยเอื้อ ปัจจัยเสริม อาชีพรับจ้าง และทัศนคติเกี่ยวกับขยะติดเชื้อ โดยสามารถร่วมกันอธิบายความผันแปรของปัจจัยทำนายพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนตำบลสร้างค้อ อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร ได้ร้อยละ 33.9 (R2=0.339, R2adj=0.330, SEest=5.02182, F= 37.074, p<0.001) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 จากผลการวิจัยพบว่า พฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนอยู่ในระดับดี และมีปัจจัยทำนาย 4 ด้าน ได้แก่ ปัจจัยเอื้อ ปัจจัยเสริม อาชีพรับจ้าง และทัศนคติ ควรส่งเสริมให้ประชาชนได้รับข้อมูลความรู้เกี่ยวกับขยะติดเชื้ออย่างต่อเนื่องผ่านสื่อที่เข้าถึงง่าย พัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกในการคัดแยก เช่น ถังขยะเฉพาะประเภท และสร้างการมีส่วนร่วมในชุมชนเพื่อปรับเปลี่ยนทัศนคติที่ถูกต้อง รวมถึงสนับสนุนกลุ่มอาชีพรับจ้างให้มีบทบาทเป็นต้นแบบการจัดการขยะติดเชื้อในพื้นที่
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมโรค. (2565). รายงานสถานการณ์โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ประจำวันที่ 25 สิงหาคม 2565. กระทรวงสาธารณสุข.
กระทรวงสาธารณสุข. (2563). ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง หน้ากากอนามัยทางการแพทย์. ราชกิจจานุเบกษา.
Thailand Development Research Institute. (2563). TDRI: หน้ากากอนามัย…เมื่อของจำเป็นกลายเป็นของหายาก. สืบค้นจาก https://tdri.or.th
สวรรยา ธรรมอภิพล, จารุมนต์ ดิษฐ์ประพัตร์, & ปภาอร กลิ่นศรีสุข. (2564). ผลกระทบของขยะหน้ากากอนามัยทางการแพทย์ที่ใช้แล้วในช่วงสถานการณ์โควิด-19. วารสารสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ, 20(1), 15-27.
กานดา ปุ่มสิน, ทอแสง พิมพ์เบ้าธรรม, & นลพรรณ เจนจำรัสฤทธิ์. (2564). ปัญหาและแนวทางการจัดการขยะมูลฝอยในเขตเทศบาลเมือง. วารสารสิ่งแวดล้อมไทย, 27(2), 45-56.
ลิลตา ทองบุราณ, & มนัสนันท์ ลิมปวิทยากุล. (2564). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการคัดแยกขยะติดเชื้อของประชาชนในชุมชน. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์, 14(1), 101-113.
ศุภษร วิเศษชาติ, สมชาย อินทร์จันทร์, & ธนัชพร ขุนทอง. (2560). ความรู้และการได้รับการส่งเสริมที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการคัดแยกขยะมูลฝอยของประชาชนในเขตเทศบาล. วารสารสาธารณสุขและการพัฒนา, 15(2), 71-83.
วิจารย์ สิมาฉายา. (2563). รายงานสถานการณ์ขยะมูลฝอยของเทศบาลตำบลสร้างค้อ ประจำปี 2563. สำนักงานเทศบาลตำบลสร้างค้อ.
Kelly, K. R., & Maxwell, S. E. (2003). Sample size for multiple regression: Obtaining regression coefficients that are accurate, not simply significant. Psychological Methods, 8(3), 305–321. https://doi.org/10.1037/1082-989X.8.3.305
Green, L. W., & Kreuter, M. W. (2005). Health program planning: An educational and ecological approach (4th ed.). New York: McGraw-Hill.
ศุภษร วิเศษชาติ, และคณะ. (2560). ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการคัดแยกขยะมูลฝอยของประชาชนชุมชนที่ 2 เทศบาลเมืองวังน้ำเย็น จังหวัดสระแก้ว. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 25(3), 123–131.
นฤญา ยางธิสาร, และคณะ. (2561). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการคัดแยกขยะมูลฝอยครัวเรือนของผู้อยู่อาศัยในตำบลหนองกะท้าว อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก. วารสารสาธารณสุขชุมชน, 20(2), 89–101.
กัญจน์ณิชา สุดชารี, และคณะ. (2562). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการจัดการมูลฝอยในชุมชนขององค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม อำเภออาจสามารถ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารสุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์, 11(4), 150–162.
นภัส น้ำใจตรง, และคณะ. (2562). พฤติกรรมการจัดการขยะมูลฝอยของชุมชนในตำบลกระทุ่มล้ม อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม. วารสารสิ่งแวดล้อมไทย, 35(1), 45–59.
มโนลี ศรีเปารยะ เพ็ญพงษ, และคณะ. (2561). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการจัดการขยะมูลฝอยในครัวเรือน: กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบลคลองประสงค์ อำเภอเมือง จังหวัดกระบี่. วารสารสาธารณสุขภาคใต้, 5(2), 74–86.
วิรุทธิ์ เอี่ยมสหเกียรติ, และคณะ. (2565). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการจัดการขยะมูลฝอยของผู้ค้าหาบเร่แผงลอย เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร. วารสารวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม, 27(3), 22–33.
