กรณีศึกษา : ผู้ป่วยเสพติดแอมเฟตามีนที่มีอาการร่วมทางจิตเวชและมีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการ ก่อความรุนแรงกับครอบครัวและชุมชน
คำสำคัญ:
ผู้ป่วยเสพติดแอมเฟตามีน, อาการร่วมทางจิตเวช, พฤติกรรมเสี่ยงต่อการก่อความรุนแรงกับครอบครัวและชุมชนบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นกรณีศึกษา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการดูแลผู้ป่วยเสพติดแอมเฟตามีนที่มีอาการร่วมทางจิตเวชและมีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการก่อความรุนแรงกับครอบครัวและชุมชน ในหญิงไทย อายุ 31 ปี สถานภาพสมรส ผู้ป่วยเข้ารับการบำบัดรักษาแบบผู้ป่วยในที่โรงพยาบาลสีคิ้ว เมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2568 เวลา 16.32 น.
ผลการศึกษา พบว่า ประวัติจากมารดา 3 เดือนก่อนมาโรงพยาบาลผู้ป่วยใช้ยาบ้า ไม่หลับไม่นอน เดินไปเดินมา และเริ่มมีอาการหูแว่วภาพหลอน ถือมีดเดินไปเดินมา ด่าชาวบ้านด้วยคำหยาบคาย ทุบประตูบ้านตัวเองพัง อาการแรกรับผู้ป่วยรู้สึกตัวดี ถามคำตอบคำ สีหน้าวิตกกังวล ไม่มีเอะอะอาละวาด มีอาการหูแว่วเป็นเสียงนินทา ประวัติใช้ยาบ้า 14 ปี ใช้ทุกวันๆ ละ 3 เม็ด เสพครั้งสุดท้าย เมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2568 จำนวน 3 เม็ด ประเมินพฤติกรรมก้าวร้าวรุนแรง (Overt Aggression Scale : OAS) = 3 คะแนน คัดกรอง และส่งต่อผู้มีปัญหาการใช้ยาเสพติด/สารเสพติดของกระทรวงสาธารณสุข (บคก.กสธ.) V2 อยู่ในระดับ 33 คะแนน แสดงว่าระดับผลกระทบจากการใช้ยาเสพติดอยู่ในระดับสูง อนุมานว่าเป็นผู้ติดยาเสพติดรุนแรง ประเมินความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย 2Q plus negative ไม่มีความคิดทำร้ายตัวเอง Urine Methamphetamine = Positive >2,000 mg/ml แพทย์ให้การรักษา Antipsychotics Drug, Antianxiety Drug การวินิจฉัยที่ได้รับ Amphetamine induce Psychosis with SMI-V พยาบาลต้องดูแลให้ยาตามแผนการรักษา สังเกตอาการข้างเคียงจากการได้รับยาต้านอาการทางจิต ประเมินความเสี่ยงของพฤติกรรมทำร้ายผู้อื่น ประเมินอาการถอนพิษยา สร้างสัมพันธภาพให้ผู้ป่วยเกิดความไว้วางใจ จัดสิ่งแวดล้อมให้ผู้ป่วยปลอดภัย ป้องกันการเกิด อุบัติเหตุ และให้ข้อมูลกับผู้ป่วยอื่น ๆ ให้เข้าใจ ยอมรับ และหลีกเลี่ยงคำพูดที่จะกระตุ้นให้ผู้ป่วยมีความคิดและพฤติกรรมที่รุนแรง ผู้ป่วยรายนี้อยู่บำบัดรักษาในระยะถอนพิษยา รวม 14 วัน จนกระทั่งอาการทางยาเสพติดและอาการทางจิตทุเลา
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงสาธารณสุข. (2559). แนวทางการดำเนินงานยาเสพติด. สมุทรสาคร: บริษัทบอร์นทูบีพับลิซซิ่ง จำกัด.
กรมสุขภาพจิต. (2556). มาตรฐานการปฏิบัติการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์.
สถาบันบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดแห่งชาติบรมราชชนนีและโรงพยาบาลธัญญารักษาภูมิภาค กรมการแพทย์กระทรวงสาธารณสุข. (2561). ชุดความรู้ อันตรายจากการใช้สารเสพติด [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จากhttp://www.pmnidat.go.th/thai/downloads/handbook/62/harm02.pdf.
พรศิริ พันธสี. (2557). กระบวนการพยาบาล & แบบแผนสุขภาพ : การประยุกต์ใช้ทางคลินิก. กรุงเทพฯ:พิมพ์อักษร.
บุญศิริ จันศิริมงคล. (บรรณาธิการ). (2555). แนวปฏิบัติการดูแลภาวะฉุกเฉินทางจิตเวชผู้มีปัญหาสารเสพติดกลุ่มแอมเฟตามีน สำหรับสถานพยาบาลระดับปฐมภูมิ. พิมพ์ครั้งที่1.กรุงเทพฯ: ศิลักษณ์พริ้

