สมรรถนะเชิงจริยธรรมของพยาบาลโรงพยาบาลพุทธชินราช จังหวัดพิษณุโลก
คำสำคัญ:
สมรรถนะเชิงจริยธรรม, การพัฒนาสมรรถนะ, พยาบาลบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงสำรวจครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสมรรถนะเชิงจริยธรรมของพยาบาลโรงพยาบาลพุทธชินราช และศึกษาแนวทางการพัฒนาสมรรถนะเชิงจริยธรรมของพยาบาลโรงพยาบาลพุทธชินราช กลุ่มตัวอย่างคือพยาบาลจำนวน 341 คนคัดเลือกโดยการสุ่มแบบชั้นภูมิ เครื่องมือการวิจัยประกอบด้วยแบบวัดสมรรถนะเชิงจริยธรรมในพยาบาลวิชาชีพ และแบบสอบถามแนวทางการพัฒนาสมรรถนะเชิงจริยธรรม วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติเชิงพรรณนาและการสรุปและจัดหมวดหมู่เนื้อหา
ผลการศึกษาพบว่าสมรรถนะเชิงจริยธรรมของพยาบาลโรงพยาบาลพุทธชินราช โดยรวมอยู่ในระดับสูง (= 4.22, SD = 0.67) และสมรรถนะเชิงจริยธรรมรายด้านทั้ง 4 ด้านอยู่ในระดับสูง ได้แก่การแสดงความอ่อนไหวทางอารมณ์และคุณค่าของการให้การดูแลที่ดี (
= 4.30 , SD = 0.70) การลงมือทำในขณะ ที่ให้การดูแลที่ดี (
= 4.22 , SD = 0.67) การลงมือทำเพื่อการเรียนรู้ที่ดี (
= 4.23 , SD = 0.65) และการสร้างผลงานเพื่อการดูแลที่ดี (
= 4.13 , SD = 0.66)
เอกสารอ้างอิง
สภาการพยาบาล.(2564). คู่มือส่งเสริมจริยธรรมสำหรับองค์กรพยาบาล: กลไกและการปฏิบัติ. ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: บริษัทจุดทอง จำกัด.
Katayama H, Muramatsu T, Aoki Y, Nagashima E.(2022). Psychometric evaluation of the Ethical Caring Competency Scale in nursing. BMC Nurse. 2022;21(103):1-13. doi:10.1186/s12912-022-00886-2.
Taylor, K. (2000), Tackling the issue of nurse competency. Nursing Management, 31(9), 34-38.
มณี อาภานันทิกุล, วรรณภา ประไพพานิช, สุปาณี เสนาดิสัย, พิศสมัย อรทัย.(2557). จริยธรรมในการปฏิบัติการพยาบาลของพยาบาลไทยตามการรับรู้ของผู้บริหารทางการพยาบาล. วารสารสภาการพยาบาล.2557;29(2):5-25.
กนกวรรณ ฉันธนะมงคล. (2566). จริยธรรมทางการพยาบาล (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
โรงพยาบาลพุทธชินราช.(2566). รายงานประจำปี โรงพยาบาลพุทธชินราช. พิษณุโลก: โรงพยาบาลพุทธชินราช.
Yamane T.(1973). Statistics: An introductory analysis. 3rd ed. New York: Harper & Row.
Burns N, Grove SK.(2005). The practice of nursing research: Conduct, critique, and utilization. 5th ed. St. Louis: Elsevier Saunders.
Park M, Kjervik D, Crandell J, Oermann MH.(2012). The relationship of ethics education to moral sensitivity and moral reasoning skills of nursing students. Nurse Ethics. 2012;19(4):568-80.
Numminen O, Leino-Kilpi H, Isoaho H, van der Arend A.(2017). The moral sensitivity of nurses and physicians in psychiatric care: a comparative study. Nurs Ethics. 2017;24(2):168–81.
Sitzman K, Watson J.(2014). Caring Science, Mindful Practice: Implementing Watson’s Human Caring Theory. Springer Publishing Company.
Kohlberg L.(1981). The Philosophy of Moral Development: Moral Stages and the Idea of Justice. Harper & Row.
สภาการพยาบาล. (2563). แนวทางจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพการพยาบาลและการผดุงครรภ์ พ.ศ. 2563. กรุงเทพฯ: สภาการพยาบาล.
Lachman, V. D. (2012). Applying the ethics of care to your nursing practice. MEDSURG Nursing, 21(2), 112–116.
Nash M.(2017). Ethical decision-making in clinical practice: A nurse's perspective. Nurs Ethics. 2017;24(4):431–43. https://doi.org/10.1177/0969733015611073
Chan EA, Sit V, Lau W.(2021). Enhancing nurses’ ethical decision-making in clinical practice: A review of literature. Nurs Ethics. 2021;28(4):572–84. https://doi.org/10.1177/0969733020955978
ศิริวรรณ พรหมคุณ. (2560). การตัดสินใจเชิงจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพในโรงพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์, 35(4), 9–18.
จันทร์เพ็ญ พรหมบุตร. (2562). การพัฒนาความสามารถในการตัดสินใจทางจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพ. วารสารพยาบาลศาสตร์, 37(2), 45-60.
International Council of Nurses.(2021). The ICN code of ethics for nurses. [Online]. 2021. Available from: https://www.icn.ch/system/files/2021-10/ICN_Code-of-Ethics_EN_Web_0.pdf (Accessed 2 August 2025).
Beauchamp TL, Childress JF.(2019). Principles of biomedical ethics. 8th ed. Oxford University Press; 2019.
Ulrich CM, Hamric AB, Grady C.(2010). Moral distress: A growing problem in health professions. Hastings Cent Rep. 2010;40(1):20–2. https://doi.org/10.1002/hast.15
Gallagher A, Tschudin V.(2010). Educating for ethical leadership. Nurse Ethics. 2010;17(4):431–40. https://doi.org/10.1177/0969733010365363
บุญช่วย พวงทอง. (2561). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมจริยธรรมของพยาบาลในโรงพยาบาลศูนย์. วารสารการพยาบาลและสุขภาพ, 12(1), 34–45.
Suthikarn T, Worapong T.(2021). Unit-based ethical leadership and moral practice among nursing teams. Thai J Nurs Counc. 2021;36(2):123–35.
ทิพาพร เรืองระยับ. (2562). ผลของการแลกเปลี่ยนเรียนรู้จริยธรรมทางการพยาบาลต่อความพึงพอใจของผู้ป่วย. วารสารวิจัยทางการพยาบาล, 17(3), 115–27.
ชูเกียรติ พิพัฒน์วรชัย, อัญชลี พานิชชีวะ และคณะ. (2563). การพัฒนากลไกสนับสนุนการตัดสินใจเชิงจริยธรรมในพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์, 38(4), 15-30.
วิโรจน์ เจษฎาลักษณ์. (2563). จริยธรรมในวิชาชีพการพยาบาล. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สุขภาพ.
Thanasilp S, Udomratn P, Srichan P.(2022). Hospital-based strategies to improve ethical nursing practice in Thailand. Nurs Ethics. 2022;29(1):45–56.https://doi.org/10.1177/0969733021996173
ราชันย์ เทพแก้ว. (2565). กลไกการพัฒนาจริยธรรมในโรงพยาบาลระดับตติยภูมิ: กรณีศึกษาโรงพยาบาลมหาวิทยาลัย. วารสารจริยธรรมการแพทย์, 25(2), 78-92.
American Nurses Association.(2021). Code of ethics for nurses with interpretive statements. Silver Spring, MD: ANA.
ศิริพร อาจอง. (2564). การพัฒนาบุคลากรทางการพยาบาลด้านจริยธรรมด้วยการเป็นต้นแบบจริยธรรม. วารสารการพยาบาลจริยธรรม, 13(1), 44-52.
