ผลของโปรแกรมการเสริมพลังอำนาจต่อพฤติกรรมการดูแลตนเอง ในผู้ป่วยเอชไอวีที่ได้รับยาต้านไวรัส โรงพยาบาลพระอาจารย์แบน ธนากโร
คำสำคัญ:
การเสริมพลังอำนาจ, พฤติกรรมการดูแลตนเองบทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) ครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เปรียบเทียบคะแนนพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยเอชไอวีก่อนและหลังได้รับโปรแกรมการเสริมพลังอำนาจ 2) เปรียบเทียบคะแนนพฤติกรรมการดูแลตนเองระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม และ 3) เปรียบเทียบค่าปริมาณไวรัสในกระแสเลือด (Viral load) และระดับ CD4 ก่อนและหลังการทดลอง กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยเอชไอวีที่ได้รับยาต้านไวรัสจำนวน 60 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 30 คน และกลุ่มควบคุม 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือโปรแกรมการเสริมพลังอำนาจ ระยะเวลา 8 สัปดาห์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนา Paired t-test และIndependent t-test
ผลการวิจัยพบว่า หลังได้รับโปรแกรมการเสริมพลังอำนาจ กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการดูแลตนเองสูงกว่าก่อนได้รับโปรแกรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) หลังการทดลอง กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการดูแลตนเองสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) โดยมีขนาดอิทธิพลอยู่ในระดับสูง (Cohen’s d = 1.85) ผลลัพธ์ทางคลินิกในกลุ่มทดลองหลังได้รับโปรแกรมพบว่า ค่าปริมาณไวรัสในกระแสเลือด (Viral load) ลดลง และระดับ CD4 เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .01)
เอกสารอ้างอิง
UNAIDS. (2023). Global HIV & AIDS statistics — Fact sheet.
Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W.H. Freeman.
Bangsberg, D. R. (2006). Less than 95% adherence to nonnucleoside reverse- transcriptase inhibitor therapy can lead to viral suppression. Clinical Infectious Diseases, 43(7), 939–941.
Mills, E. J., et al. (2006). Adherence to ART in sub-Saharan Africa and North America. JAMA, 296(6), 679–690.
สมชาย, พ., และคณะ. (2560). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับระดับ CD4 ในผู้ป่วยเอชวี. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 26(4), 601–612.
Anderson, R. M., & Funnell, M. M. (2010). Patient empowerment: Myths and misconceptions. Patient Education and Counseling, 79(3), 277–282.
Tsai, A. C., et al. (2013). Internalized stigma and ART adherence. AIDS, 27(3), 407–412.
กาญจนา, ส., และคณะ. (2561). ผลของโปรแกรมการให้คำปรึกษาต่อพฤติกรรมการรับประทานยาของผู้ติดเชื้อเอชไอวี. วารสารการพยาบาล, 34(2), 55–67.
พัชรี, น., และคณะ. (2562). การเสริมพลังอำนาจกับการรับรู้ความสามารถตนเองในผู้ป่วยเอชไอวี. วารสารสาธารณสุขชุมชน, 45(1), 23–35.
ศิริพร, ม., และคณะ. (2563). โปรแกรมสนับสนุนทางสังคมกับพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ติดเชื้อเอชไอวี. วารสารการพยาบาล, 35(2), 45–58.
Johnson, M. O., et al. (2012). The impact of self-efficacy and adherence intervention. AIDS Care, 24(3), 319–327.
Webel, A. R., et al. (2018). A systematic review of the effectiveness of self-management interventions in HIV. International Journal of Nursing Studies, 80, 34–45.
วิไลลักษณ์, ท., และคณะ. (2564). ผลของการติดตามทางโทรศัพท์ต่อการควบคุมระดับไวรัสในผู้ป่วยเอชไอวี. วารสารวิจัยทางสุขภาพ, 18(3), 112–125.
