ความหลากหลายทางชีวภาพของพืช ในป่าพรุโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี (อพ.สธ.) ป่าพรุหน้ามหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี สู่แหล่งเรียนรู้สังคมคาร์บอนต่ำและยั่งยืน
คำสำคัญ:
ป่าพรุ, โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช , ความหลากหลายบทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจความหลากหลายทางชีวภาพของพรรณไม้ ในพื้นที่ป่าพรุ หน้ามหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี ระยะเวลาเดือนเมษายน พ.ศ. 2565 ถึง มีนาคม พ.ศ. 2566 โดยการบันทึกภาพถ่ายพิกัดภูมิศาสตร์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยจัดทำพรรณไม้แห้ง จัดจำแนก และระบุชนิด
ผลการศึกษาสามารถจำแนกพรรณไม้ได้จำนวน 35 วงศ์ 49 สกุล 55 ชนิด โดยวงศ์ที่มีจำนวนมากสุดคือวงศ์ Aracaceae มีจำนวน 4 สกุล 5 ชนิด และวงศ์ Fabaceae มีจำนวน 5 สกุล 5 ชนิด รองลงมาคือวงศ์ Dipterocarpaceae มีจำนวน 3 สกุล 4 ชนิด Apocynaceae มีจำนวน 2 สกุล 3 ชนิด Moraceae จำนวน 2 สกุล 3 ชนิด Myrtaceae จำนวน 1 สกุล 3 ชนิด และ วงศ์พืชที่มีจำนวน 2 สกุล 2 ชนิดได้แก่ วงศ์ Anacardiaceae วงศ์ Bignoniaceae วงศ์ Meliaceae และ วงศ์ Rubiaceae นอกจากนี้พบพืชจำนวน 24 วงศ์ ที่พบเพียงสกุลและชนิดเดียว ได้แก่ Annonaceae, Aquifoliaceae, Calophyllaceae, Celastracea, Clusiaceae, Combretaceae, Ebenaceae, Elaeocarpaceae, Euphorbiaceae, Flagellariaceae, Hypericaceae, Irvingiaceae, Lamiaceae, Lauraceae, Malvaceae, Myristicaceae, Nepenthaceae, Orchidaceae, Phyllanthaceae, Poaceae, Polygalaceae, Rhizophoraceae, Rutaceae, Sapotaceae และ Urticaceae มีการทำป้ายพรรณไม้และแผนที่แหล่งอาศัยของพืช
เอกสารอ้างอิง
มูลนิธีสืบนาคะเสถียร. (2567). สถานการณ์ป่าไม้และสิ่งแวดล้อมไทย ปี 2567. [ออนไลน์], เข้าถึงได้จาก http://www.seub.or.th/document/สถานการณ์ป่าไม้ไทย/2025-170. (2568, 9 ธันวาคม).
วงษ์สิริ เรืองศรี ชนัญชิตา ทิพย์ญาณ พงศ์เทพ แก้วเสถียร และประวีณ จุลภักดี. (2562). การจัดการตนเองของชุมชนในการจัดการป่าพรุคันธุลีตามหลักอริยสัจ. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์. 6(10):5481-5497.
ศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองอันเนื่องมาจากพระราชดำริ. (2564). การศึกษาจำแนกประเภทของสังคมพืชป่าพรุในจังหวัดนราธิวาส. [ออนไลน์], เข้าถึงได้จาก http://pikunthong.com.a.28.readyplant.net /17060081/งานป่าไม้. (2568, 15 กันยายน).
โครงการเสริมสร้างความสามารถของเมืองและธรรมชาติในการตั้งรับปรับตัวต่อผลกระทบจากวิกฤตสภาพภูมิอากาศ (Urban Resilience and Nature URBAN. (2568). รายงานการศึกษาข้อมูลพื้นฐานด้านกายภาพและความหลากหลายทางชีวภาพสวนหลวงร.9จังหวัดสุราษฎร์ธานีและป่าพรุ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี.
IPNI. (2025). International Plant Names Index. [Online], Available from: http://www.ipni.org. (2025, 1 August).
POWO. (2025). Plants of the World Online. The Royal Botanic Gardens, Kew. [Online], Available from: http://www.plantsoftheworldonline.org/. (2025, 3 August).
สำนักงานหอพรรณไม้. (2557). ชื่อพรรณไม้แห่งประเทศไทย เต็ม สมิตินันท์ ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2557. โรงพิมพ์สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ, กรุงเทพมหานคร.
IUCN. (2024). The IUCN Red list of Threatened Species. Version 2024-2. [Online], Available from: https://www.iucnredlist.org. (2025, 9 September)
สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2545). ความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ชุมน้ำพรุคันธุลี. [ออนไลน์], เข้าถึงได้จาก http://chm-thai.onep.go.th/wp-content/uploads/2023/03/12-ความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ชุมน้ำพรุคันธุลีResize.pdf. (2568, 15 สิงหาคม)
เยาวพรรณ สนธิกุล ธีร ศรีสวัสดิ์ สุรพล ฐิติธนากุล วิกันดา รัตนพันธ์ และ นิตยา อัมรัตน์. (2566). ความหลากหลายของพืชที่มีทำลำเลียงในแปลงรวบรวมพันธุ์พืชป่าชายหาดโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี (อพ.สธ.) ป่าทุ่งใสไช อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิทย.เทคโน.หัวเฉลียวเฉลิมพระเกียรติ. 9(1): 83-92.
จำลอง เพ็งคล้าย ชวลิต นิยมธรรม และวิวัฒน์ เอื้อจิรกาล. (2531). พรรณไม้ป่าพรุจังหวัดนราธิวาส. โครงการศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทอง อันเนื่องมาจากพระราชดำริ จังหวัดนราธิวาส. 368 หน้า.

