ปริมาณสารโลหะหนักตกค้างในผลิตภัณฑ์ผงมัทฉะที่จำหน่ายในประเทศไทย
คำสำคัญ:
โลหะหนัก, ICP-MS, ความปลอดภัยอาหาร, ผงชาเขียว, มัทฉะบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นการศึกษาเชิงสำรวจมีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปริมาณตะกั่ว สารหนู แคดเมียม อะลูมิเนียม และปรอท ในผงมัทฉะที่มียอดจำหน่ายสูงในประเทศไทยจำนวน 12 ตัวอย่าง โดยใช้เทคนิค ICP-MS และประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพจากการบริโภค ผลการศึกษาพบโลหะหนักทั้ง 5 ชนิดในทุกตัวอย่าง โดยอะลูมิเนียมมีความเข้มข้นสูงที่สุด (618,921.8 ± 159,760.4 ppb) และปรอทต่ำที่สุด (11.65 ± 4.93 ppb) การประเมินความเสี่ยงภายใต้สมมติฐานการบริโภคผงมัทฉะ 5 กรัมต่อวัน และน้ำหนักตัวเฉลี่ย 57.57 กิโลกรัม พบว่าค่า Hazard Quotient (HQ) ของอะลูมิเนียม แคดเมียม และปรอท เท่ากับ 0.188, 0.0032 และ 0.0018 ตามลำดับ (HQ < 1) ขณะที่ค่า Margin of Exposure (MOE) ของสารหนูและตะกั่วเท่ากับ 801.4 และ 18.0 ตามลำดับ
เอกสารอ้างอิง
Kochman J, Jakubczyk K, Antoniewicz J, Mruk H, Janda K.(2020). Health benefits and chemical composition of matcha green tea: a review. Molecules. 2020;26(1):85. https://doi.org/10.3390/molecules26010085
Sakurai K, Shen C, Ezaki Y, Inamura N, Fukushima Y, Masuoka N, et al.(2020). Effects of matcha green tea powder on cognitive functions of community-dwelling elderly individuals. Nutrients. 2020;12(12):3639. https://doi.org/10.3390/nu12123639
Uchida K, Meno K, Korenaga T, Liu S, Suzuki H, Baba Y, et al.(2024). Effect of matcha green tea on cognitive functions and sleep quality in older adults with cognitive decline: A randomized controlled study over 12 months. PLoS One. 2024;19(8):e0309287. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0309287
El-Elimat T, Qasem WM, Al-Sawalha NA, AbuAlSamen MM, Munaiem RT, Al-Qiam R, et al.(2022). A prospective non-randomized open-label comparative study of the effects of matcha tea on overweight and obese individuals: a pilot observational study. Plant Foods Hum Nutr. 2022;77(3):447-454. https://doi.org/10.1007/s11130-022-00998-9
Sokary S, Al-Asmakh M, Zakaria Z, Bawadi H.(2023). The therapeutic potential of matcha tea: a critical review on human and animal studies. Curr Res Food Sci. 2023;6:100396. https://doi.org/10.1016/j.crfs.2022.11.015
Jomova K, Alomar SY, Nepovimova E, Kuca K, Valko M.(2025). Heavy metals: toxicity and human health effects. Arch Toxicol. 2025;99(1):153-209. https://doi.org/10.1007/s00204-024-03903-2
Hu C, Zhang X, Zhan N, Liu Y.(2023). Current Status and Health Risk Assessment of Heavy Metals Contamination in Tea across China. Toxics. 2023;11(8):662. https://doi.org/10.3390/toxics11080662
He S, Niu Y, Xing L, Liang Z, Song X, Ding M, et al.(2024). Research progress of the detection and analysis methods of heavy metals in plants. Front Plant Sci. 2024;15:1310328. https://doi.org/10.3389/fpls.2024.1310328
El-Saeed M, Tawfik W, Khalil AAI, Fikry M.(2024). Detection of heavy metal elements by using advanced optical techniques. J Egypt Soc Basic Sci Phys. 2024;1(1):97-125. doi:10.21608/jesbsp.2024.255191.1002.
World Health Organization (WHO).(2021). Evaluation of certain contaminants in food: eighty-third report of the Joint FAO/WHO Expert Committee on Food Additives. WHO Technical Report Series No. 1002. Geneva: World Health Organization; 2021.
Zaman F, Khattak WA, Ihtisham M, Ilyas M, Ali A, Ali A, et al.(2024). Assessing the health risks of heavy metals and seasonal minerals fluctuations in Camellia sinensis cultivars during their growth seasons. Food Chem Toxicol. 2024;187:114586. https://doi.org/10.1016/j.fct.2024.114586
Chang Y, Jiang F, Peñuelas J, Sardans J, Wu Z.(2024). Assessment of heavy metals in tea plantation soil and their uptake by Tieguanyin tea leaves and potential health risk assessment in Anxi County in Southeast China. Agriculture. 2024;14(11):1907. https://doi.org/10.3390/agriculture14111907
Li L, Fu QL, Achal V, Liu Y.(2015). A comparison of the potential health risk of aluminum and heavy metals in tea leaves and tea infusion of commercially available green tea in Jiangxi, China. Environ Monit Assess. 2015;187(5):228. https://doi.org/10.1007/s10661-015-4445-2
Fan J, Wang S, Gong L, Ren R, Jin Q.(2025). Occurrence, exposure and health risk assessment of heavy metals in green tea samples cultivated in Hangzhou area. Sci Rep. 2025;15:19405. https://doi.org/10.1038/s41598-024-84287-2
Yi Z, Liang Y, Qiu Q, Xu K, Wang K, Wu Y, et al.(2024). The heavy metal pollution status and health risks associated with 50 tea samples marketed in Guangzhou, China. Res Sq [Preprint]. 2024 Jul 25. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-4674120/v1.
Keerthi K, Lohith EA, Vasantha T, Kumar KS, Jyothi NVV.(2024). Determination of heavy metals concentration in commercial green tea samples by using inductively coupled plasma optical emission spectrometer (ICP-OES). Res J Chem Environ. 2024;28(4):1-6. https://doi.org/10.25303/284rjce0106
Hamza A, Bahaffi SO, Abduljabbar TN, El-Shahawi MS.(2020). Trace determination and speciation of elements in green tea. Results Chem. 2021;3:100081. https://doi.org/10.1016/j.rechem.2020.100081
EFSA Panel on Contaminants in the Food Chain (CONTAM).(2010). Scientific opinion on lead in food. EFSA J. 2010;8(4):1570. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2010.1570
Proshad R, Idris AM.(2023). Evaluation of heavy metals contamination in cereals, vegetables and fruits with probabilistic health hazard in a highly polluted megacity. Environ Sci Pollut Res Int. 2023;30(32):79525-79550. https://doi.org/10.1007/s11356-023-27977-0
Ibrahim N. Tarawneh* INT.(2022). Health-risk Assessment and Evaluation of Different Metals in Different Tea Products Consumed in Jordan Using ICP-MS and ICP-OES. jjc [Internet]. 2022Jul.26 [cited 2026Mar.5];17(2):71-83. Available from: https://jjc.yu.edu.jo/index.php/jjc/article/view/571
Goering PL, Waalkes MP, Klaassen CD.(1995). Toxicology of cadmium. In: Goyer RA, Cherian MG, editors. Toxicology of metals: biochemical aspects. Berlin: Springer-Verlag; 1995. p. 189-214
Nordberg GF, Nogawa K, Nordberg M. Cadmium. In: Nordberg GF, Fowler BA, Nordberg M, editors.(2015). Handbook on the toxicology of metals. 4th ed. Amsterdam: Academic Press; 2015. p. 667-716.
ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 414) พ.ศ. 2563 เรื่อง มาตรฐานอาหารที่มีสารปนเปื้อน. ราชกิจจานุเบกษา. 2563;137(ตอนพิเศษ 118 ง):17-23.
