ประสบการณ์การจัดการความเครียดของหญิงตั้งครรภ์อายุมาก
คำสำคัญ:
ประสบการณ์การจัดการความเครียด, หญิงตั้งครรภ์อายุมากบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นการศึกษาเชิงสำรวจวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพแบบปรากฏการณ์วิทยาแบบตีความของไฮเดกเกอร์ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสบการณ์การจัดการความเครียดของหญิงตั้งครรภ์ที่อายุมาก จำนวน 12 ราย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้วิธีการวิเคราะห์ข้อมูลของโคไลชช์ซี่ ซึ่งเป็นการวิเคราะห์ข้อมูลที่มุ่งค้นหาความหมายของปรากฎการณ์ที่ศึกษาโดยการค้นหาประเด็นหลัก จากคำพูดของผู้ให้ข้อมูล แล้วนำมากำหนดหาความหมายตามประสบการณ์ของผู้ให้ข้อมูล
ผลการศึกษาพบว่า หญิงตั้งครรภ์ที่อายุมากมีสาเหตุความเครียดมาจาก สภาพแวดล้อมและเศรษฐกิจของครอบครัว การเปลี่ยนแปลงด้านร่างกาย การรับรู้เกี่ยวกับภาวะแรทกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น และประสบการณ์เดิมที่เกิดขึ้นจากการตั้งครรภ์ครั้งที่แล้ว สำหรับประสบการณ์การจัดการความเครียดของหญิงตั้งครรภ์ที่มีอายุมาก การศึกษา พบว่า หญิงตั้งครรภ์อายุมาก มีการรับรู้ความเสี่ยงของการตั้งครรภ์ เช่น การเกิดภาวะแทรกซ้อนหรือเสียชีวิตในระหว่างการตั้งครรภ์และการคลอดมากกว่าหญิงตั้งครรภ์อายุน้อย 2 ประเด็นหลัก คือ 1) การตอบสนองต่อความเครียดของหญิงตั้งครรภ์อายุมาก ประกอบด้วย 2 ประเด็นย่อย ได้แก่ 1.1 การรับรู้ที่ถึงผลกระทบที่อาจจะเกิดขึ้นต่อตนเองและทารกในครรภ์ 1.2 ระยะเวลาที่ใช้ในการปรับตัวจากความเครียด 2) การจัดการความเครียดของหญิงตั้งครรภ์อายุมาก ประกอบด้วย 2 ประเด็นย่อย ได้แก่ 2.1 การจัดการความเครียดด้วยตนเอง 2.2 การจัดการความเครียดด้วยผู้อื่น
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. WHO recommendations on antenatal care for a positive pregnancy experience. Geneva: World Health Organization; 2016.
American College of Obstetricians and Gynecologists. ACOG Committee Opinion No. 764: Medically indicated late-preterm and early-term deliveries. Obstet Gynecol. 2019;133(2):e151-5.
Eurostat. Fertility statistics [Internet]. Brussels: European Commission; 2023 [cited 2024 Jan 10]. Available from: https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Fertility_statistics
กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักปลัดกระทรวงสาธารณสุข. สถิติสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2567 [สืบค้นเมื่อ 1 เม.ย. 2569]. Available from: https://spd.moph.go.th/wp-content/uploads/2025/11/สถิติสาธารณสุข-2567_final.pdf
Ahmad M, Sechi C, Vismara L. Advanced maternal age: A scoping review about the psychological impact on mothers, infants, and their relationship. Behav Sci. 2024;14(3):147. doi:10.3390/bs14030147.
วิจิตรา เอกัคคตาจิต. ภาวะแทรกซ้อนในหญิงตั้งครรภ์อายุมากที่มารับบริการในโรงพยาบาลนางรอง. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม. 2559;13(3):71-7.
อรทัย แซ่ตั้ง, จรรยา แก้วใจบุญ, ฐิติพร เรือนกุล. ความเครียดและปัจจัยที่เกี่ยวข้องต่อความเครียดของหญิงตั้งครรภ์อายุมาก. วารสารวิจัยการพยาบาลและสุขภาพ. 2564;22(3):71-83.
Insan N, Weke A, Forrest S, Rankin J. Social determinants of antenatal depression and anxiety among women in South Asia: A systematic review and meta-analysis. PLoS One. 2022;17(2):e0263760. doi:10.1371/journal.pone.0263760.
Araji S, Griffin A, Dixon L, Spencer SK, Peavie C, Wallace K. An overview of maternal anxiety during pregnancy and the post-partum period. J Ment Health Clin Psychol. 2020;4(4):47-56.
Glover V. The effects of prenatal stress on child behavioural and cognitive outcomes start at the beginning. In: Tremblay RE, Boivin M, Peters RDeV, editors. Encyclopedia on Early Childhood Development [Internet]. Montreal: Centre of Excellence for Early Childhood Development; 2019 [cited 2026 Jun 22]. p. 1-5. Available from: https://www.child-encyclopedia.com/stress-and-pregnancy-prenatal-and-perinatal/according-experts/effects-prenatal-stress-child
Jeeratunyasakul K, Roomruangwong C. Prevalence and associated factors of anxiety and depression among advanced maternal age pregnancy. Chula Med J. 2021;65(3):303-10. doi:10.14456/clmj.2021.40.
Fusch PI, Ness LR. Are we there yet? Data saturation in qualitative research. Qual Rep. 2015;20(9):1408-16.
Lazarus RS, Folkman S. Stress, appraisal, and coping. New York: Springer; 1984.
Colaizzi PF. Psychological research as the phenomenologist views it. In: Valle RS, King M, editors. Existential-phenomenological alternatives for psychology. New York: Oxford University Press; 1978. p. 48–71.
มนฤดี มโนรัตน์, ดารุณี จงอุดมการณ์. การรับรู้ความหมายและการจัดการดูแลตนเองของสตรีตั้งครรภ์ที่มีอายุ 35 ปีขึ้นไป: การวิจัยเชิงชาติพันธุ์วรรณนาแบบเฉพาะ. วารสารสุขภาพและการศึกษาพยาบาล. 2567;30(1):98-118.
ช่อทิพย์ ผลกุศล, ศิริวรรณ แสงอินทร์. ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล การรับรู้ภาวะเสี่ยงของการตั้งครรภ์และพฤติกรรมสุขภาพของสตรีตั้งครรภ์อายุมาก. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. 2564;29(2):24-35.
ปิ่นอนงค์ พิมพ์สุวรรณ, ฉวี เบาทรวง, นันทพร แสนศิริพันธ์. ความวิตกกังวลเกี่ยวกับการตั้งครรภ์ ความรู้ภาวะเสี่ยงและการรับรู้ภาวะเสี่ยงจากการตั้งครรภ์ในสตรีตั้งครรภ์อายุมาก. พยาบาลสาร. 2563;47(3):50-60.
สร้อย อนุสรณ์ธีรกุล, ดวงพร แสงสุวรรณ, ณัฏฐากุล บึงมุม, สุภาพักตร์ หาญกล้า. ความเครียดและพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของหญิงตั้งครรภ์ที่มาฝากครรภ์ในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัยการพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพ. 2567;16(1):1-15.
ฝนทอง จิตจำนง, นภศพร เทวะเศกสรรค์, กรรณิกา เพ็ชรักษ์. การจัดการความวิตกกังวลและความเครียดในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ของสตรีตั้งครรภ์อายุมาก. ราชาวดีสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุรินทร์. 2568;15(1):77-90.
