ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของนักศึกษาสถาบันอุดมศึกษาแห่งหนึ่งในจังหวัดกาฬสินธุ์
คำสำคัญ:
ความรอบรู้สุขภาพ, โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์, นักศึกษามหาวิทยาลัย, ทักษะการสื่อสารด้านสุขภาพ, การป้องกันโรคบทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้เป็นการศึกษาเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของนักศึกษาสถาบันอุดมศึกษาแห่งหนึ่งในจังหวัดกาฬสินธุ์ กลุ่มตัวอย่าง คือ นักศึกษาสถาบันอุดมศึกษาแห่งหนึ่งในจังหวัดกาฬสินธุ์ จำนวน 354 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามซึ่งผ่านการตรวจสอบค่าความเที่ยงตรงของเครื่องมือ 0.940 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ความสัมพันธ์โดยใช้สถิติไคสแควร์ Odds ratio ช่วงความเชื่อมั่นร้อยละ 95 และกำหนดนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05
ผลการศึกษา พบว่ากลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 56.21 อายุเฉลี่ย 20.60±1.18 ปี มีความรอบรู้ด้านสุขภาพอยู่ในระดับดีมาก (= 112.64±15.92) มีพฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อยู่ในระดับต่ำ (
= 1.36±0.35 ) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์พบว่าความรอบรู้ด้านสุขภาพด้านทักษะการสื่อสารมีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 (OR =2.04, 95% CI : 1., p-value = 0.016)
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Sexually transmitted infections (STIs) [Internet]. Geneva: WHO; 2025 [cited 2026 Sep 19]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/sexually-transmitted-infections-(stis)
กองโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ กรมควบคุมโรค. รายงานความก้าวหน้าการยุติปัญหาเอดส์ ประเทศไทย ปีงบประมาณ 2566. [อินเตอร์เน็ต]. 2569 [สืบค้นเมื่อ 19 กันยายน2569]; เข้าถึงจาก: https://hivhub.ddc.moph.go.th/
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. สถานการณ์โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในประเทศไทย พ.ศ. 2566. [อินเตอร์เน็ต]. 2569 [สืบค้นเมื่อ 19 กันยายน2569]; เข้าถึงจาก: https://hivhub.ddc.moph.go.th/officer/Download/RRTTR/HIV_Factsheet2023_TH_Final_021067.pdf
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกาฬสินธุ์. รายงานสถานการณ์โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ พ.ศ. 2566. กาฬสินธุ์: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกาฬสินธุ์; 2566.
World Health Organization. Global health sector strategies on HIV, viral hepatitis and sexually transmitted infections for the period 2022–2030. Geneva: WHO; 2022. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789240053779
กองโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการสร้างเสริมความรอบรู้ด้านเอชไอวีและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2563. สืบค้นเมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1080720201214074016.pdf
ขวัญเมือง แก้วดำเกิง. ความรอบรู้ด้านสุขภาพ: ขั้นพื้นฐาน ปฏิสัมพันธ์ วิจารณญาณ. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง; 2562. สืบค้นเมื่อวันที่ 16 สิงหาคม 2568 เข้าถึงได้จาก
https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1188920211018040126.pdf
อรุณ จิรวัฒน์กุล. สถิติทางวิทยาศาสตร์สุขภาพเพื่อการวิจัย. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพมหานคร: วิทยพัฒน์; 2558.
สุรศักดิ์ ธรรมรักษ์เจริญ, ธัญญารัตน์ แสงฤทธิ์, สิราวรรณ ริสา, ศิริลักษณ์ เข็มวงศ์, สกาวใจ จำปาวัน, ธนูย์สิญจน์ สุขเสริม และจุฑามาศ เจียมสาธิต. พฤติกรรมการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของนักศึกษาวิทยาลัยการอาชีพแห่งหนึ่งในจังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2566; 30(3): 181-192. สืบค้นเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jdpc7kk/article/view/259149
กองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. คู่มือประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพของคนไทย อายุ 15 ปีขึ้นไปในการปฏิบัติตามหลัก 3อ 2ส. นนทบุรี: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย; 2556.
Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs (NJ): Prentice-Hall; 1977.
Cronbach LJ. Educational psychology. 2nd ed. New York: Harcourt Brace & World; 1963.
ปิญชาน์ ปรัชญคุปต์, จตุพร เหลืองอุบล และวรพจน์ พรหมสัตยพรต. พัฒนารูปแบบการสร้างเสริมความรอบรู้ด้านเอชไอวีและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในวัยรุ่นในสถานศึกษาจังหวัดยโสธร. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน 2566; 9(2): 1-10. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ajcph/article/view/260124
สิริพร ภิยโยทัย, นุชนารถ แก้วดำเกิง, จุฑามาศ มากกุญชร, ศิริกูล ชัยเจริญ, เบญจมาศ ใจงาม และ เกศินี เขียนวารี. การพัฒนารูปแบบกิจกรรมฝึกทักษะการสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพ เรื่องเอชไอวีและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ เพื่อส่งเสริมการใช้ถุงยางอนามัยในกลุ่มวัยรุ่นและเยาวชน. วารสารโรคเอดส์ 2564; 33(3): 111-122. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ThaiAIDSJournal/article/view/250486?fbclid
สุนารี หอมจันทร์, มลินี สมภพเจริญ และมณีรัตน์ ธีระวิวัฒน์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันการมีเพศสัมพันธ์ในวัยเรียนของนักเรียนหญิงระดับมัธยมศึกษา จังหวัดอุทัยธานี. วารสารสาธารณสุขมหาวิทยาลัยบูรพา 2567; 19(1): 29-42. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/phjbuu/article/view/267427
จุฑามาศ เบ้าคำกอง และ สุภารัตน์ คะตา. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมเสี่ยงต่อการติดเชื้อเอชไอวีและโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของนักศึกษา: กรณีศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2562; 26(1): 67-76. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jdpc7kk/article/view/187270
จุน หน่อแก้ว, ธีรยุทธ อุดมพร, ศิระวัตร ศิลา, มะลิโพธิพิมพ์, วิทชย เพชรเลียบ, วรารัตน์ สังวะล. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการป้องกันการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของนักเรียนมัธยมศึกษา อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา. วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) 2567; 39(1): 62-74. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://www.thaidj.org/index.php/pjne/article/view/14857
ถนอม นามวงศ์, สุกัญญา คำพัฒน์ และปิญชาน์ ปรัชญคุปต์. อัตราความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในกลุ่มเยาวชน จังหวัดยโสธร. วารสารโรคเอดส์ 2562; 31(3): 116-124. สืบค้นเมื่อวันที่1 มกราคม 2569. เข้าถึงได้จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ThaiAIDSJournal/article/view/253770
นิธชาวัลย์ ศรีบุตร, เกษม ชูรัตน์, สุรีพันธ์ วรพงศธร และธวัชชัย วรพงศธร. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมเสี่ยงต่อการมีเพศสัมพันธ์ของนักเรียนโรงเรียนสาธิต มหาวิทยาลัยรามคำแหง กรุงเทพมหานคร. วารสารรามคำแหง ฉบับคณะศึกษาศาสตร์ 2563; 2(1): 1-10. สืบค้นเมื่อวันที่ 2 มกราคม 2569 เข้าถึงได้จาก https://so18.tci-thaijo.org/index.php/RUEDU/article/view/371
วรารัตน์ สังวะลี, จุน หน่อแก้ว, มะลิ โพธิพิมพ์, วลัญช์ชยา เขตบำรุง, จิราภรณ์ ประธรรมโย, ธีรยุทธ อุดมพร, ปัทมพร นวนกลาง, แสงจ่อย อินทจักร และวราภรณ์ สังวะลี . ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันการตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควรของนักเรียนหญิงในสถานศึกษาอาชีวศึกษา จังหวัดนครราชสีมา. วารสารมหาวิทยาลัยวงษ์ชวลิตกุล 2564; 34(1): 44-55. สืบค้นเมื่อวันที่ 2 มกราคม 2569 เข้าถึงได้จาก https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/vujournal/article/view/244212
สุวิมล เสาวรส นุชจรินทร์ พูลสวัสดิ์ พรพรรณ เจริญวัฒนวิญญู และรติรัตน์ วัฒนาสกุลรัตน์. ความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ด้านเพศวิถีศึกษากับพฤติกรรมทางเพศของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษา จังหวัดชลบุรี. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ 2567; 9(2): 439-445. สืบค้นเมื่อวันที่ 19 ธันวาคม 2568 เข้าถึงได้จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hej/article/view/275147?fbclid
