การพยาบาลผู้ป่วยที่มีการอักเสบและติดเชื้อในช่องคอส่วนลึกร่วมกับการอุดกั้นทางเดินหายใจส่วนบน และโรคเบาหวานชนิดที่ 2: กรณีศึกษา

ผู้แต่ง

  • มานิดา ตันติเดชามงคล พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ โรงพยาบาลสมเด็จพระพุทธเลิศหล้า จังหวัดสมุทรสงคราม

คำสำคัญ:

การอักเสบและติดเชื้อในช่องคอส่วนลึก, การอุดกั้นทางเดินหายใจส่วนบน, โรคเบาหวานชนิดที่ 2

บทคัดย่อ

      การศึกษานี้เป็นกรณีศึกษา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการพยาบาลผู้ป่วยที่มีการอักเสบและติดเชื้อในช่องคอส่วนลึกร่วมกับการอุดกั้นทางเดินหายใจส่วนบนและโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โดยศึกษาในผู้ป่วยหญิงไทย อายุ 66 ปี ประวัติเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มาด้วยอาการไข้ ปวดบวมใต้คางและใต้ขากรรไกรล่างด้านซ้ายร่วมกับกลืนลำบาก ก่อนมาโรงพยาบาล 2 วัน ตรวจร่างกายพบ ฟันกรามล่างด้านซ้ายซี่ที่ 2 และ 3 ผุลึกถึงโพรงประสาทฟัน คอบวม และเนื้อเยื่อพื้นปากด้านล่างบวมแดงเล็กน้อย แพทย์วินิจฉัยโรคว่า มีภาวะอักเสบและติดเชื้อของเนื้อเยื่อใต้ลิ้น ขากรรไกรและคางในระยะเริ่มต้น ให้การรักษาเบื้องต้นด้วยยาปฏิชีวนะทางหลอดเลือดดำ ยาบรรเทาปวดและยาลดไข้ ต่อมาผู้ป่วยมีการติดเชื้อลุกลาม คอบวมมากขึ้น หายใจเหนื่อย แพทย์จึงทำผ่าตัดระบายหนองร่วมกับใส่ท่อหลอดลมคอ และให้ยาปฏิชีวนะอย่างต่อเนื่อง

      ผลการศึกษา ในระหว่างพักรักษาตัวในโรงพยาบาล ผู้ป่วยมีปัญหาสำคัญ ได้แก่ ภาวะอุดกั้นทางเดินหายใจส่วนบน ติดเชื้อเฉียบพลันบริเวณใต้คางและพื้นปาก มีไข้สูง ระดับน้ำตาลในเลือดสูง ปวดเฉียบพลัน แคลเซียมในเลือดต่ำ ซีด การพยาบาลที่สำคัญ ประกอบด้วย การเฝ้าระวังความรุนแรงภาวะอุดกั้นทางเดินหายใจ การดูแลให้ออกซิเจน พร้อมจัดเตรียมอุปกรณ์และยาช่วยชีวิตเพื่อรองรับภาวะฉุกเฉิน การเตรียมผู้ป่วยเพื่อผ่าตัดเร่งด่วน การบริหารยาปฏิชีวนะ ยาลดไข้ ยาแก้ปวด และอินซูลินตามแผนการรักษา ตลอดจนการทดแทนแคลเซียมและแนะนำอาหารที่มีธาตุเหล็กและแคลเซียมสูง รวมถึงการพยาบาลเพื่อลดความวิตกกังวล หลังได้รับการดูแลรักษา ผู้ป่วยมีอาการดีขึ้นตามลำดับ สามารถถอดท่อเจาะคอได้อย่างปลอดภัย และจำหน่ายกลับบ้านได้ รวมระยะเวลาพักรักษาตัวในโรงพยาบาล 15 วัน

เอกสารอ้างอิง

An, X., Wang, Y., & Zhang, L. Clinical characteristics and treatment outcomes of severe deep neck space infections. Journal of Oral and Maxillofacial Surgery 2026; 84(2): 145–152.

Bridwell, R. E., Long, B., & Koyfman, A. Ludwigs angina: A review for emergency clinicians. American Journal of Emergency Medicine 2021; 42: 199–205.

ปิยะนันท์ จันทร์สว่าง. ผลลัพธ์ของการพยาบาลผู้ป่วยที่มีภาวะการติดเชื้อรุนแรงบริเวณคอและช่องปากส่วนล่าง. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข 2566; 33(1): 55–68.

สมชาย สุภัทรกุล. การพยาบาลผู้ป่วยวิกฤตโรคหัวใจและหลอดเลือด. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 2565.

ศูนย์ข้อมูลและสารสนเทศ โรงพยาบาลสมเด็จพระพุทธเลิศหล้า. รายงานผู้ป่วยรายโรคปี พ.ศ 2566, 2567, 2568 [อินทราเน็ต]. 2569 [สืบค้นเมื่อ 20 กุมภาพันธ์ 2569]. เข้าถึงจาก: http://somdetdata.moph.go.th/data_sys/report_/

หอผู้ป่วยพิเศษกาญจนาภิเษก โรงพยาบาลสมเด็จพระพุทธเลิศหล้า. รายงานอุบัติการณ์ปี พ.ศ 2566, 2567, 2568. สมุทรสงคราม: โรงพยาบาลสมเด็จพระพุทธเลิศหล้า; 2569 [เอกสารอัดสำเนา]

National Commission for the Protection of Human Subjects of Biomedical and Behavioral Research. The Belmont Report: Ethical principles and guidelines for the protection of human subjects of research. Washington, DC: U.S. Department of Health, Education, and Welfare; 1979.

American Heart Association. Guidelines for cardiopulmonary resuscitation and emergency cardiovascular care. Circulation 2021; 144(Suppl 2): S1-S203.

ทัศนีย์ ฉวีวรรณ. การพยาบาลผู้ป่วยที่มีความผิดปกติของระบบทางเดินหายใจส่วนบน. นครปฐม: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยมหิดล.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-09-30

รูปแบบการอ้างอิง

ตันติเดชามงคล ม. (2026). การพยาบาลผู้ป่วยที่มีการอักเสบและติดเชื้อในช่องคอส่วนลึกร่วมกับการอุดกั้นทางเดินหายใจส่วนบน และโรคเบาหวานชนิดที่ 2: กรณีศึกษา. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 11(3), 1111–1125. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hej/article/view/300452