การพัฒนาแอพพลิชั่นเพื่อส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองเด็กวัยก่อนเรียนในจังหวัดร้อยเอ็ด
คำสำคัญ:
การพัฒนา, แอพพลิเคชั่นส่งเสริมความรู้, เด็กวัยก่อนเรียนบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวทางการพัฒนาแอปพลิเคชั่นส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลหลักของเด็กวัยก่อนเรียน และ 2) ส่งเสริมผลในการส่งเสริมความรู้โดยการใช้แอพพลิเคชั่น มีรูปแบบการวิจัยแบบผสมผสาน ประกอบด้วย การวิจัยเชิงคุณภาพ มีผู้ให้ข้อมูลหลัก จำนวน 10 คน เลือกแบบเฉพาะเจาะจง ประกอบด้วย บุคลากรทางสาธารณสุข อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ในอำเภอเสลภูมิ จังหวัดร้อยเอ็ด ที่ยินดีเข้าร่วมการวิจัย เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษา คือ การสนทนากลุ่ม และการวิจัยเชิงปริมาณ มี 2 ขั้นตอน ได้แก่ 1) การพัฒนาชันส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลหลักของเด็กวัยก่อนเรียน และ 2) ศึกษาผลการใช้ชันส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลหลักของเด็กวัยก่อนเรียน โดยใช้แบบวัดความรู้และวัดความพึงพอใจในการใช้แอพพลิเคชั่นโดยใช้แบบสอบถาม ที่มีความเชื่อมั่น 0.87 นำไปทดลองใช้กับกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง จำนวน 50 คน เป็นตัวแทนของประชากรผู้ปกครองที่ใช้สมาร์ตโฟนในอำเภอคเสลภูมิ จังหวัดร้อยเอ็ด วิเคราะห์ข้อมูลโดยการแจกแจงความถี่ ค่าเฉลี่ย ร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน เปรียบเทียบความรู้ด้านสุขภาพ ก่อนและหลังการใช้แอพพลิเคชั่น โดยใช้สถิติ Paired t-test ที่ระดับนัยสำคัญที่ระดับ 0.05
ผลศึกษาแนวทางการพัฒนาแอปพลิเคชันส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลหลักของเด็กวัยก่อนเรียน พบว่า รูปแบบการนำเสนอข้อมูลความรู้ด้านสุขภาพ ควรมีเนื้อหาไม่มากจนเกินไป มีสื่อ วิดีโอ แอพพลิเคชั่นควรใช้ง่ายไม่ซับซ้อน สีสันสดใส ตัวหนังสือขนาดใหญ่ มีสัญลักษณ์ที่เป็นรูปภาพ ประกอบความเข้าใจ สำหรับผลในการส่งเสริมความรู้โดยการใช้แอพพลิเคชั่นในกลุ่มตัวอย่าง พบว่า ภายหลังจากการใช้แอพพลิเคชั่นส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพสำหรับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลหลัก กลุ่มตัวอย่างมี ความรู้แตกต่างจากก่อนใช้แอพพลิเคชั่นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 กลุ่มตัวอย่างมีความ พึงพอใจในการใช้แอพพลิเคชั่นระดับมาก
เอกสารอ้างอิง
ขวัญจิต เพ็งแป้น. บทบาทผู้ปกครองในการป้องกันปัญหาสุขภาพเด็กวัยก่อนเรียน. วารสารการปฏิบัติการพยาบาลและการผดุงครรภ์ไทย. 2562;6(2):131-142. เข้าถึงได้จาก: https://so01.tci-thaijo.org/index.php/OJED/article/view/248559
ฉัตรนภา จบศรี. ความรอบรู้ทางทันตสุขภาพของผู้ปกครองที่มีผลต่อพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากเด็กก่อนวัยเรียน [วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต]. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2565. เข้าถึงได้จาก: http://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/handle/123456789/5168
Batool SH, Safdar M, Eman S. Relationship between parents’ health literacy and child health: Systematic review. Library Hi Tech. 2022;ahead-of-print. https://doi.org/10.1108/LHT-11-2021-0398
de Buhr E, Tannen A. Parental health literacy and health knowledge, behaviours and outcomes in children: a cross-sectional survey. BMC Public Health. 2020;20(1):1096. https://doi.org/10.1186/s12889-020-08881-5
Brega AG, Freedman MA, LeBlanc WG, Barnard J, Mabachi NM, Cifuentes M, et al. Using the Health Literacy Universal Precautions Toolkit to Improve the Quality of Patient Materials. Journal of Health Communication. 2015;20(Suppl 2):69-76. https://doi.org/10.1080/10810730.2015.1081997
นาฎอนงค์ แฝงพงษ์, ประภัสสร จันดี, ณัฐธิดา ปัญญาธนคุณ. ความรอบรู้ด้านสุขภาพในการเลี้ยงดูเด็กวัยก่อนเรียนของผู้เลี้ยงดูหลักและครูผู้ดูแลเด็กในเขตจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารพยาบาลทหารบก. 2566;24(1):441-449. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/JRTNA/article/view/264562
Areemit R, Saengnipanthkul S, Sutra S, Lumbiganon P, Pornprasitsakul P, Paopongsawan P, et al. Effectiveness of a Mobile App (KhunLook) Versus the Maternal and Child Health Handbook on Thai Parents' Health Literacy, Accuracy of Health Assessments, and Convenience of Use: Randomized Controlled Trial. Journal of Medical Internet Research. 2023;25:e43196. https://doi.org/10.2196/43196
Lewis K, Zettler-Greeley CM, Blake KV, Milkes A. A digital health application for managing pediatric asthma: Use and benefits. Informatics for Health and Social Care. 2023;48(4):370-386. https://doi.org/10.1080/17538157.2023.2250435
กองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. คู่มือประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพของคนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปในการปฏิบัติตามหลัก 3อ 2ส (ABCDE-Health Literacy Scale of Thai Adults). นนทบุรี: นิวธรรมดาการพิมพ์; 2557. เข้าถึงได้จาก:https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/5216
Best J. Research in education. New Jersey: Prentice Hall; 1977. Available from: https://books.google.com/books?id=Ug4uAQAAIAAJ
ทัศพร ชูศักดิ์, นัชชา ยันติ, ศศิธร ตันติเอกรัตน์, นาตยา ดวงประทุม. ประสิทธิผลของรูปแบบการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชน จังหวัดปทุมธานี. วารสารวิจยวิชาการ. 2566;6(2):87-102. เข้าถึงได้จาก: https://doi.org/10.14456/jra.2023.32
Wilson SA, Byrne P, Rodgers SE, Maden M. A Systematic Review of Smartphone and Tablet Use by Older Adults with and without Cognitive Impairment. Innovation in Aging. 2022;6(2):igac002. https://doi.org/10.1093/geroni/igac002
Embarak F, Ismail NA, Othman S. A systematic literature review: the role of assistive technology in supporting elderly social interaction with their online community. Journal of Ambient Intelligence and Humanized Computing. 2021;12(7):7427-7440. https://doi.org/10.1007/s12652-020-02434-z
Nutbeam D. The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine. 2008;67(12):2072-2078. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2008.09.050
สุวัจณี พฤกษ์ไพรวัน, ลาวัลย์ สิงห์สาย, อัจฉรียา ปทุมวัน. ผลของโปรแกรม Line Use – Good Oral Health ต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพช่องปากของผู้ปกครองเด็กอายุ 1-3 ปี. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. 2568;33(3):64-75. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/Nubuu/article/view/275980
ชนิชา ไชยต้นเทือก, รุ้งลาวัลย์ เอี่ยมกุศลกิจ, อัจฉราพร ปิติพัฒน์, สมสมร เรืองวรบูรณ์. ผลของแอปพลิเคชัน Anti-Infect for Kid ต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพ ในการดูแลและป้องกันโรคติดเชื้อของผู้ปกครองเด็กปฐมวัยในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล. 2568;41(3):172-182. เข้าถึงได้จาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/johhr/article/view/274465
Li G, Jin C, Zhao B, Wu B. Smartphone Use, Technology Affordance for Healthcare and Elders' Life Satisfaction. Frontiers in Public Health. 2022;10:861897. https://doi.org/10.3389/fpubh.2022.861897
จันทร์จิราพร ทองประสิทธิ์, ทิพยา จินตโกวิทย์. พฤติกรรมของผู้สูงอายุในการใช้แอปพลิเคชันไลน์บนสมาร์ตโฟน. วารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ. 2563;30(1):118–29. เข้าถึงได้จาก: https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/kmutnb-journal/article/view/238883
