การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานสู่ระยะสงบโดยทีมสหวิชาชีพร่วมกับการดูแลต่อเนื่องสู่ชุมชนเพื่อลดการใช้ยาและควบคุมระดับน้ำตาล โรงพยาบาลสังคม จังหวัดหนองคาย - เวียงอินทร์ ฉันทพิชญา; ทิพชัย รัศมี; วงศ์ประเทศ ณัฐธยาน์; เมืองเหนือ ต้นตระการ; หมื่นสา ธัชชวาลย์ (วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 2025)
การวิจัยนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานสู่ระยะสงบโดยทีมสหวิชาชีพร่วมกับการดูแลต่อเนื่องสู่ชุมชน และศึกษาผลต่อแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม พฤติกรรมการดูแลตนเอง การลดการใช้ยา และระดับน้ำตาลสะสมในเลือด การวิจัยแบ่งเป็น 2 ระยะ ระยะที่ 1 พัฒนารูปแบบการดูแลโดยการสนทนากลุ่มกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย 47 คน ระยะที่ 2 เป็นการทดลองใช้รูปแบบ กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 80 ราย สุ่มเข้ากลุ่มทดลอง 40 ราย และกลุ่มควบคุม 40 ราย กลุ่มทดลองได้รับการดูแลตามรูปแบบที่พัฒนาขึ้นซึ่งบูรณาการแนวคิดเวชศาสตร์วิถีชีวิตและเทคนิคการสร้างเสริมแรงจูงใจเป็นเวลา 24 สัปดาห์ ส่วนกลุ่มควบคุมได้รับการดูแลแบบปกติ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามที่ผ่านการตรวจสอบความตรงและความเชื่อมั่น และข้อมูลทางคลินิก วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ paired t-test, independent t-test และสถิติเชิงพรรณนา ผลการวิจัย: รูปแบบการดูแลที่พัฒนาขึ้นบูรณาการแนวคิดเวชศาสตร์วิถีชีวิต เทคนิคการสร้างเสริมแรงจูงใจ และการดูแลต่อเนื่องโดยทีมสหวิชาชีพและชุมชน หลังการทดลอง กลุ่มทดลองมีคะแนนแรงจูงใจสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (63.58±7.89 เทียบกับ 52.15±9.95, p<0.001) และมีคะแนนพฤติกรรมการดูแลตนเองสูงกว่า (88.95±11.35 เทียบกับ 76.27±12.45, p<0.001) กลุ่มทดลองสามารถลดการใช้ยาเบาหวานจาก 1.90±0.71 เป็น 1.35±0.65 ชนิด (p<0.001) ในขณะที่กลุ่มควบคุมมีการเปลี่ยนแปลงเพียงเล็กน้อย (1.88±0.72 เป็น 1.85±0.70, p>0.05) ระดับน้ำตาลในเลือดสะสม (HbA1c) ของกลุ่มทดลองลดลงจาก 6.85±0.25% เป็น 6.55±0.26% ที่ 6 เดือน แต่ไม่แตกต่างจากกลุ่มควบคุม