ภูมิปัญญาการสอนบุตรตามพุทธวิธีทางการสอนจาก เรื่องสามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ในบริบทสังคมศตวรรษที่ 21 - นามมนตรี ณัฐกฤตา (วารสารมนุษย์กับสังคม, 2024)
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภูมิปัญญาการสอนบุตรตามพุทธวิธีทางการสอนจากเรื่องสามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ในบริบทสังคมศตวรรษที่ 21 โดยใช้แนวคิดเรื่องพุทธวิธีทางการสอนของ พระอัครเดช ญาณเดโช ข้อมูลที่ใช้ศึกษามาจากวรรณกรรมสามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ผลการศึกษาพบว่าภูมิปัญญาด้านกลวิธีการสอนบุตรตามวิถีพุทธวิธีทางการสอนจากเรื่องสามก๊กในบริบทสังคมศตวรรษที่ 21 ได้แก่ 1) การใช้อุปกรณ์ในการสอน 2) การลงโทษและให้รางวัล 3) การเปรียบเทียบด้วยข้ออุปมา 4) การทำเป็นตัวอย่าง 5) การสอนแบบเล่าเหตุการณ์ประกอบ 6) การเล่นภาษา เล่นคำ และใช้คำในความหมายใหม่ 7) การใช้อุบายเลือกคน และการปฏิบัติรายบุคคล 8) การรู้จักจังหวะและโอกาส 9) การรู้จักความยืดหยุ่นและการใช้วิธีการ และ 10) การรู้จักกลวิธีแก้ปัญหาเฉพาะหน้า จากที่กล่าวมา ล้วนแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของวรรณคดีเรื่องสามก๊ก นอกจากจะได้รับการยกย่องจากวรรณคดีสโมสรให้เป็นยอดของวรรณคดีประเภทนิทานที่ให้ความสนุกสนานเพลิดเพลินแล้ว ยังเป็นยอดด้านภาษาหรือมีสำนวนภาษาไพเราะลึกซึ้งกินใจ ในเรื่องสามก๊กยังมีภูมิปัญญาการสอนบุตร ให้แง่คิด คำคม คติเตือนใจ คุณธรรมแฝงอยู่ ถือเป็นสิ่งที่ทรงคุณค่าในการศึกษาที่สามารถประยุกต์ใช้ในการเลี้ยงดูแลบุตรในบริบทสังคมศตวรรษที่ 21 ได้เป็นอย่างดี