มโนทัศน์ “บูลลี่” ของเหยื่อผ่านเรื่องเล่า: การวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
เรื่องเล่าถือเป็นวาทกรรมประเภทหนึ่งที่ผู้เล่าจัดเรียงความหมายของเหตุการณ์ตามประสบการณ์ ความรู้สึกในมุมมองของตนเอง บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์เรื่องเล่าของเหยื่อบูลลี่ตามแนวคิดของลาบอฟ (1972) และตีความมโนทัศน์ “บูลลี่” ในมุมมองเหยื่อ ตามแนวคิดการวิเคราะห์อุดมการณ์ของ แวนไดจน์ (1998) ข้อมูลที่ใช้ในการวิเคราะห์ประกอบด้วยเรื่องเล่าของเหยื่อการบูลลี่ โดยการคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงที่ผู้เล่าเป็นเหยื่อการบูลลี่เท่านั้น และเก็บข้อมูลตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2566 ถึง เดือนธันวาคม พ.ศ. 2567 ในเว็บไซต์พันทิป (www.pantip.com) จำนวน 400 ข้อความ ผลการศึกษาพบว่า เรื่องเล่าเหยื่อบูลลี่มีการเล่าเรื่องแบบไม่สมบูรณ์ร้อยละ 58.24 องค์ประกอบที่มักจะไม่ปรากฏคือการคลายปมปัญหาและการจบเรื่อง บ่งบอกถึงการบูลลี่ยังคงดำเนินต่อไป ผู้เล่าวางบทบาทของตนเองจากผู้ถูกกระทำเป็นผู้ยอมรับ สะท้อนมโนทัศน์การบูลลี่ 2 ประการ คือ ความ (ไม่) ปกติที่เหยื่อต้องเผชิญและบูลลี่ คือ ความแตกต่างจาบรรทัดฐานทางสังคม งานวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า เหยื่อบูลลี่เสนอการอดทน การปรับตัว และการทำใจเป็นทางออก แสดงให้เห็นการแก้ปัญหาในระดับส่วนบุคคลและตอกย้ำอุดมการณ์บรรทัดฐานทางสังคมที่ผลิตซ้ำความไม่ปกติอย่างเป็นระบบ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสาร “ภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย” ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง กองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ใน “วารสารภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย” ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร “ภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย” หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจาก “วารสารภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย” ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
จันทิมา อังคพณิชกิจ. 2565. “วงจรชีวิตบ.ร.ม.(บ้าน โรงพยาบาล มหาวิทยาลัย): การวิเคราะห์เรื่องเล่าของนักศึกษาซึมเศร้า.” The New Viridian Journal of Arts, Humanities and Social Sciences 2(1): 44-59.
ชินดนัย ศิริสมฤทัย. 2560. “การรับรู้ ทัศนคติ และความตั้งใจในการเกิดพฤติกรรมการกลั่นแกล้งบนโลกไซเบอร์.” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยกรุงเทพ.
ซิน เซีย. 2565. “ภาพตัวแทนผู้ป่วยโรคไตวายในเว็บไซต์พันทิปดอทคอม.” วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มมร วิทยาเขตอีสาน 3(1): 20-28.
ธนพล เอกพจน์ วิรัช วงศ์ภินันท์วัฒนา และปานปั้น ปลั่งเจริญศรี. 2563. “[ไวรัสโคโรนา สายพันธุ์ใหม่ 2019 คือ ศัตรู] : การศึกษาอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ของคนไทย ตามแนวภาษาศาสตร์ปริชาน.” วารสารภาษา ศาสนา และวัฒนธรรม 9(1): 1-37.
ณัฐกานต์ จันทรศิริพุทธ. 2560. “ความสัมพันธ์ระหว่างความถี่ของการรังแกในพื้นที่ไซเบอร์กับการเผชิญปัญหาของเหยื่อ: อิทธิพลส่งผ่านของการประเมินทางปัญญาโดยมีความเป็นนิรนามของผู้กระทำเป็นตัวแปรกำกับ.” วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐรัชต์ สาเมาะ, พิมพวัลย์ บุญมงคล, ติโหมะ โอหยันเน็น, รณภูมิ สามัคคีคารมย์ และโธมัส กวาดามูซ. 2557. “การรับรู้ของเยาวชนต่อการรังแกในพื้นที่ไซเบอร์.” วารสารพฤติกรรมศาสตร์เพื่อการพัฒนา 6(1): 351-364.
ปัทมา เหมือนสมัย และณัฐพร พานโพธิ์ทอง. 2568. “ถ้อยคำบูลลี่: ความหมายตามการรับรู้ของผู้พูดภาษาไทยรุ่นอายุวาย(Y) และซี(Z).” วารสารมนุษยศาสตร์วิชาการ 32(1): 110–132.
ประภัสสร สีหรักษ์, อำนาจ ปักษาสุข, และ อนุชิต ตู้มณีจินดา. 2568. “กลวิธีความไม่สุภาพในข้อความกลั่นแกล้งบนสื่อสังคมออนไลน์ภาษาไทย.” วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 25(1): 54–83.
ภัทรจรัส บำรุงพงษ์. 2562. “การกลั่นแกล้งในมหาวิทยาลัย: กรณีศึกษานิสิตที่มีความต้องการพิเศษ.” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต สาขาวิชาอาชญาวิทยาและงานยุติธรรม ภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิระวัสฐ์ กาวิละนันท์. 2562. “ความสัมพันธ์ระหว่างกลวิธีทางภาษากับภาพตัวแทนทัวร์จีนในเว็บไซต์พันทิป: การศึกษาตามแนววาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์.” วารสารอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร 41(2): 23-44.
ศิระวัสฐ์ กาวิละนันท์. 2564. “ถ้อยคำนัยผกผันที่ใช้แสดงความคิดเห็นผ่านเฟซบุ๊กกรณีข่าวรักสามเส้าในวงการบันเทิงกับการระรานทางไซเบอร์: การศึกษาตามแนววัจนปฏิบัติศาสตร์.” วารสารมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร 18(1): 103–116.
ภาษาต่างประเทศ
Brockmeier, J. 2015. Beyond the Archive: Memory, Narrative, and the Autobiographical Process. Berlin: Institut für Qualitative Forschung. Retrieved December 17, 2025, from https://www.qua
litative-research.net/index.php/fqs/article/view/2613.
Dhungana, S. K., Mishra, N., Kuffour, A., and Young, L. 2021. Bullying discourse on Twitter: An examination of bully-related tweets using supervised machine Learning. Amsterdam: Elsevier. Retrieved December 17, 2025, from https://doi.org/10.1016/j.chb.2021.106735.
Forchtner, B. 2021. Introducing Narrative in Critical discourse Studies.
London: Routledge. Retrieved December 17, 2025, from https://doi.org/10.1080/17405904.2021.1912423.
Iqbal, L., Ullah, I. and Shah, F. (2019). Labovian Model and analysis of the
Bully as Representation of the USA. Global Regional Review, 6(2): 78-84. Retrieved December 17, 2025,
http://dx.doi.org/10.31703/grr.2019(IV-II).09
Johnstone, B.(2001). Discourse analysis and narrative. In D. Schiffrin, D. Tannen & H. Hamilton (Eds.), The Handbook of Discourse Analysis. Oxford: Blackwell.
Labov, W. (1972). Language in the Inner City. Philadelphia: University of Pennsylvania Press.
Labov, W., & Waletzky, J. (1967). Narrative analysis: Oral versions of personal experience. In J. Helm (Ed.). Essays on the verbal and visual arts. Seattle: University of Washington Press.
Martin, J.R. & Rose, D. (2007). Working with Discourse: Meaning beyond the clause (2nd ed.) New York: Continuum.
Olweus, D. (1993). Bullying at school: What we know and what we can do. Blackwell Publishing. Rigby.
Qaiser, Q., Khan, M. A., & Hassan, S. (2023). A Critical Analysis of Power Dynamics in Bullying Discourse of the Film Bully. Journal of Policy Research, 10(2), 136–143. https://doi.org/10.61506/02.00214
Swanson, R., Thomas, R., Corcoran, T. & Walker, M.A. (2014). Identifying Narrative Clause Types in Personal Stories. Proceedings of the SIGDIAL 2014 Conference, 171-180.
Van Dijk, & T., A. (1998). Ideology. A multidisciplinary approach. London: Sage.
