การฆ่าตัวตายด้วยความช่วยเหลือและการการุณยฆาต: ฆาตกรรมหรือความเมตตา? มองผ่านสำนักกฎหมายธรรมชาตินิยม สำนักกฎหมายบ้านเมืองนิยม และสำนักประวัติศาสตร์นิยม

ตรีชฎา บุญจันทร์; ปวัตนสวัสดิ์ สวัสดิวัตน์; ณพลเดช มณีลังกา; จิณณ์ฐิภา บุญภูมิ; วัชรมน อนันตกูล; ขวัญชนก อุ่นอก; จุลเดช แจ้งจิรภัทร

ผู้แต่ง

ตรีชฎา บุญจันทร์ นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ปวัตนสวัสดิ์ สวัสดิวัตน์ นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ณพลเดช มณีลังกา นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
จิณณ์ฐิภา บุญภูมิ นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
วัชรมน อนันตกูล นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ขวัญชนก อุ่นอก นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
จุลเดช แจ้งจิรภัทร นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (ภาคบัณฑิต) คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การุณยฆาต, การฆ่าตัวตาย, ธรรมชาตินิยม, บ้านเมืองนิยม, ประวัติศาสตร์นิยม

บทคัดย่อ

ปัจจุบันประเทศเกือบทั้งหมดในโลกยอมรับให้การุณยฆาตเชิงรับ (Passive Euthanasia) เป็นการกระทำที่ถูกกฎหมายรวมทั้งประเทศไทย เนื่องจากการกระทำดังกล่าวไม่ได้ย่นเวลาตายตามธรรมชาติแต่เป็นการปล่อยให้ตายตามธรรมชาติโดยไม่ยืดเวลาออกไป (ไม่ยืด ไม่ย่น) ในขณะที่การุณยฆาตเชิงรุก (Active Euthanasia) และการฆ่าตัวตายโดยความช่วยเหลือของผู้อื่น (Assisted Suicide) ซึ่งเป็นการกระทำที่ย่นระยะเวลาตายตามธรรมชาติเข้ามาให้เร็วขึ้นนั้นได้รับการยอมรับให้กระทำได้ในบางประเทศเท่านั้น โดยต้องได้รับความยินยอมจากผู้ประสงค์ที่จะจบชีวิตและยังไม่ได้รับการยอมรับให้กระทำได้ในประเทศไทย บทความฉบับนี้มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ ได้แก่ 1) เพื่อวิวาทะถึงการฆ่าตัวตายโดยความช่วยเหลือของบุคคลอื่นเพื่อช่วยให้ตนจบชีวิต (Assisted Suicide) และการการุณยฆาตเชิงรุกว่าเป็นการฆาตกรรมหรือเป็นความเมตตา (Murder or Mercy) ด้วยการอธิบายโดยใช้แนวความคิดของสำนักคิดทางนิติปรัชญา 3 สำนัก ได้แก่ สำนักกฎหมายธรรมชาตินิยม สำนักกฎหมายบ้านเมืองนิยม และสำนักประวัติศาสตร์นิยม 2) เพื่อนำเสนอโมเดลในการบัญญัติกฎหมายสำหรับการุณยฆาตเชิงรุกโดยสมัครใจ (Voluntary Active Euthanasia) การฆ่าตัวตายโดยความช่วยเหลือของบุคคลอื่น (Assisted Suicide) และการุณยฆาตเชิงรุกในผู้ที่อยู่ในสภาพผักถาวร (Involuntary Active Euthanasia in Persistent Vegetative State, PVS Patient) จากการวิวาทะ

เอกสารอ้างอิง

“การุณยฆาต” ปิดฉากชีวิต ปลิดชีพหนีทุกข์ สังคมไทยพร้อมแค่ไหน!?’ (ผู้จัดการออนไลน์, 3 มีนาคม 2562)<https://mgronline.com/live/detail/9620000021639> สืบค้นเมื่อ 29 พฤษภาคม 2567.

ชนุตภรณ์ พิลาวรรณ, ‘ปัญหาการทาการุณยฆาตโดยชอบด้วยกฎหมาย’ (สำนักงานบัณฑิตศึกษา คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง)<http://www.lawgrad.ru.ac.th/Abstracts/ClickLink/1056> สืบค้นเมื่อ 29 พฤษภาคม 2567.

ดวงพร เพชรคง, ‘การุณยฆาต บทความใช้เพื่อการนำออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงรัฐสภา รายการเจตนารมณ์กฎหมายสำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร’ (สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร) <https://www.parliament.go.th/ewtadmin/ ewt/elaw_parcy/download/article/article_20180220094254.pdf> สืบค้นเมื่อ 28 พฤษภาคม 2567.

สมยศ เชื้อไทย, นิติปรัชญาเบื้องต้น: บทที่ 1 สำนักธรรมนิยมหรือกฎหมายธรรมชาตินิยม (พิมพ์ครั้งที่ 22, วิญญูชน 2566).

สมยศ เชื้อไทย, นิติปรัชญาเบื้องต้น: บทที่ 2 สำนักประวัติศาสตร์ (Historical School) (พิมพ์ครั้งที่ 22, วิญญูชน 2566).

‘Cruzan v. Director, Missouri Department of Health’ (Ballotpedia) <https://ballotpedia.org/Cruzan_v._Director,_Missouri_Department_of_Health> accessed 29 May 2024.

‘Euthanasia and assisted suicide’ (NHS, 12 July 2023) <https://www.nhs.uk/conditions/euthanasia-and-assisted-suicide> accessed 29 May 2024.

All Answers ltd, ‘Airedale NHS Trust v Bland’ (Lawteacher.net, 28 September 2021) <https://www.lawteacher.net/cases/airedale-nhs-trust-v-bland.php?vref=1> accessed 29 May 2024.

Chuck Penfold, ‘Assisted suicide’ (Deutsche Welle) accessed 29 May 2024.

Cicero Marcus Tullius and Clinton Walker Keyes, De re publica, De legibus (Loeb Classical Library, Harvard University Press; Heinemann 1928) 211.

David L. Perry, ‘Battlefield Euthanasia: Ethics and the Law’ in Daniel Messelken and David Winkler (eds) Health Care in Contexts of Risk, Uncertainty, and Hybridity (Springer 2021) 115-128.

Harry East, ‘Permission to die: an examination of the law and morality of battlefield mercy killing’ (University of Southampton, 2013) <https://eprints.soton.ac.uk/354406/> accessed 29 May 2024.

J M Finnis, ‘Bland: crossing the Rubicon?’ (1993) 109 Law Q Rev 329.

L. Sue Baugh, ‘Assisted suicide’ (Encyclopedia Britannica, 21 May 2024) <https://www.britannica.com/topic/ assisted-suicide> accessed 29 May 2024.

Mark Nicol, ‘Mercy killing is ‘part of the job’, say SAS veterans: Ex-soldiers back Special Forces man facing war crimes probe and say his action in an Iraq ambush is an ‘unwritten rule’ of combat’ (MailOnline, 23 October 2016) <https://www.dailymail.co.uk/news/article-3863450/Mercy-killing-job-say-SAS-veterans-Ex-soldiers-Special-Forces-man-facing-war-crimes-probe-say-action-Iraq-ambush-unwritten-rule-combat.html> accessed 29 May 2024.

Samia A Hurst and Alex Mauron, ‘Assisted suicide and euthanasia in Switzerland: allowing a role for non-physicians’ (2003) 326 BMJ 271.

Sandra Richardson, ‘An international expansion in voluntary euthanasia/assisted dying: The implications for nursing’ (2023) 70 International Nursing Review 117.

Stephen Deakin, ‘Mercy killing in battle’ (2013) 12 Journal of Military Ethics 162.