การพัฒนาแนวปฏิบัติการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิดของพยาบาลห้องผ่าตัด

ผู้แต่ง

  • ศิริพรรณ สุชาติสุนทร พยาบาลวิชาชีพชำนาญการพิเศษ กลุ่มงานการพยาบาลผู้ป่วยห้องผ่าตัด โรงพยาบาลสระบุรี
  • ปานตา อภิรักษ์นภานนท์ ปร.ด. (การพยาบาล) ปร.ด., คณะพยาบาลศาสตร์ วิทยาลัยเซนต์หลุยส์
  • อรุณี ต้นพงษ์เจริญ พยาบาลวิชาชีพชำนาญการพิเศษ กลุ่มงานการพยาบาลผู้ป่วยห้องผ่าตัด โรงพยาบาลสระบุรี
  • มณฑา แก้วสำอางค์ พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ กลุ่มงานการพยาบาลผู้ป่วยห้องผ่าตัด โรงพยาบาลสระบุรี
  • จิรนันท์ เพชรบูรณ์ พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ กลุ่มงานการพยาบาลผู้ป่วยหนัก โรงพยาบาลสระบุรี

คำสำคัญ:

แนวปฏิบัติการพยาบาล, พยาบาลห้องผ่าตัด, ผ่าตัดหัวใจแบบเปิด

บทคัดย่อ

     การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) มีวัตถุประสงค์ของการวิจัยและพัฒนาครั้งนี้ คือ พัฒนาและศึกษาผลการใช้แนวปฏิบัติการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิดของพยาบาลห้องผ่าตัด ดำเนินการ 4 ขั้นตอน (1) การวิเคราะห์สภาพการณ์ (2) การพัฒนาแนวปฏิบัติ (3) การนำแนวปฏิบัติฯไปใช้ในการดูแลผู้ป่วย (4) การประเมินผล เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง คือ พยาบาลวิชาชีพ จำนวน 38 คน และ ผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิด จำนวน 80 คน เครื่องมือดำเนินการวิจัย คือ แนวปฏิบัติการพยาบาล ค่า IOC เท่ากับ 0.93 และคู่มือการปฏิบัติ ค่า AGREE II เท่ากับร้อยละ 89.67 เครื่องมือเก็บข้อมูล ได้แก่ แบบทดสอบความรู ้ ค่า KR-20 เท่ากับ 0.81 แบบประเมินสมรรถนะ แบบประเมินความคิดเห็นของพยาบาลต่อการใช้แนวปฏิบัติ และแบบประเมินความพึงพอใจของผู้ป่วยที่ได้รับการดูตามแนวปฏิบัติฯ มีค่าสัมประสิทธิ์อัลฟาของครอนบาค เท่ากับ 0.89 0.84 และ 0.88 ตามลำดับ แบบบันทึกผลลัพธ์ทางคลินิก ค่า IOC เท่ากับ 0.93 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา Pair t test, Independent t test และ Chi-square test โดยกำหนดระดับนัยสำคัญที่ .05

     ผลการวิจัย พบว่า แนวปฏิบัติการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิดของพยาบาลห้องผ่าตัด มี 4 หมวด 1) การพยาบาลระยะก่อนผ่าตัดหัวใจ 2) การพยาบาลระยะผ่าตัดหัวใจ 3) การพยาบาลระยะหลังผ่าตัดหัวใจ และ 4) การวางแผนจำหน่าย หลังใช้แนวปฏิบัติฯ พยาบาลวิชาชีพมีความรู้และสมรรถนะเพิ่มขึ้น รวมทั้งมีความคิดเห็นเกี่ยวกับการใช้แนวปฏิบัติฯ ในระดับมาก ผู้ป่วยมีความพึงพอใจในการได้รับการดูแลตามแนวปฏิบัติฯ ในระดับมาก และมีการเสียเลือดหลังผ่าตัด การเลื่อนผ่าตัดจากการเตรียมผู้ป่วยไม่พร้อม การติดเชื้อของแผลผ่าตัด เสียชีวิต รวมทั้งใช้ค่ารักษา และมีจำนวนวันนอนเฉลี่ยใน ICU ลดลง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .05)

เอกสารอ้างอิง

วรรณิภา เสนุภัย, พนิดา เตชะโต, สิริพร ดำน้อย. (2562). การพัฒนาแนวปฏิบัติทางการพยาบาลผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันแผนกฉุกเฉิน โรงพยาบาลสงขลานครินทร์. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์, 11, 104-16.

Rodgers, J. L., Jones, J., Bolleddu, S. I., Vanthenapalli, S., Rodgers, L. E., Shah, K. et al. (2019). Cardiovascular risks associated with gender and aging. Journal of Cardiovascular Development and Disease, 6(2), 19.

Saffitz, J. E. (2008). The heart. In R. Rubin (Ed.), Rubin’s pathology clinicopathologic of medicine (5th ed.). 427-481. Lippincott Williams & Wilkins.

ปัณณทัต บนขุนทด และคณะ. (2566). ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคในกลุ่มเสี่ยงโรคหลอดเลือดหัวใจในตาบลอิสาณ อาเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลศรีสะเกษ สุรินทร์ บุรีรัมย์, 38(3), 617-625

Hunt SA, Abraham WT, Chin MH, et al. (2005). Focused Update Incorporated Into the ACC/AHA 2005 Guidelines for the Diagnosis and Management of Heart Failure in Adults: A Report of the American College of Cardiology Foundation/American Heart Association Task Force on Practice Guidelines: Developed in Collaboration With the International Society for Heart and Lung Transplantation. https://www.ahajournals.org/doi/10. 1161/circulationaha.109.192065

Haxhi beqiri, Karabdic I, Hasanovic A, Kabil E, Straus S. (2014). Improvement of ejection fraction after coronary artery bypass grafting surgery in patients with impaired left ventricular function. Med Arch, 68(5), 332-34.

รัชฎา พูนปริญญา, อรพิน อำพล, ณัฐนันท์ วิโย. (2565). การพัฒนาระบบบริการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดทำทางเบี่ยงหลอดเลือดหัวใจ โรงพยาบาลสกลนคร. วารสารพยาบาลทหารบก, 23(2), 521-530.

เกศศิริ วงษ์คงคำ. (2559). การพยาบาลศัลยศาสตร์ : ผู้ป่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด. โครงการตำราคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล.

สมาคมพยาบาลห้องผ่าตัดแห่งประเทศไทย. (2554). สมรรถนะพยาบาลห้องผ่าตัด. พิมพลักษณ์.

วีรนุช นุช ไตรรัตโนภาส, อรวรรณ ศิริองอาจ. (2564). ดูแลอย่างไรให้ปลอดภัยหลังผ่าตัดทำทางเบี่ยง หลอดเลือดหัวใจ. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน, 27(1), 110-120.

National Health and Medical Research Council. (2023). National Health and Medical Research Council Annual Report 2022–23, Bio text Pty Ltd.

นวรัตน์ สุทธิพงศ์และคณะ. (2556). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยที่รับประทานยาวอร์ฟาริน สถาบันโรคทรวงอก. https://www.ccit.go.th/ document upload/research/56_4.pdf.

Poonpriya R, Ampol O, Wiyo N. (2022). The Development of Nursing Services for Patients with Coronary Artery Bypass Graft at Sakon Nakhon Hospital. Journal of The Royal Thai Army Nurse, 23(2), 521-30.

เวชระเบียนโรงพยาบาลสระบุรี. (2567). สถิติผู้ป่วยโรงพยาบาลสระบุรี. โรงพยาบาลสระบุรี.

National Health and Medical Research Council (NHMRC). (1999). A guide to the development, implementation and evaluation of clinical practice guidelines. http://www.ausinfo.gov.au/general/gen_hottobuy.htm.

Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.

วัชรินทร์ ชัยมานะการ สมบุญ ชัยมานะการ ประกริต รัชวัตร์ และสุรีย์ จินเรือง และคณะ. (2559). การพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมความสามารถห้องผ่าตัดในการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดน้ำวุ้นตาและจอประสาทตาด้วยการเรียนรู้แบบโค้ช โรงพยาบาลสระบุรี. วารสารกองการพยาบาล, 44, 92-116.

สุทินา วงศ์ฉายา. (2023). ผลของการโค้ชต่อการปฏิบัติตามแนวทางการจัดการความเจ็บปวดและผลลัพธ์ทางคลินิก ของผู้ป่วยหลังรับการผ่าตัดทางออร์โธปิดิกส. Journal and Clinical Sciences, 31(2).

ทิพวัลย์ ศรีพิพัฒนกุล, สุวรรณี สร้อยสงค์, สุทิพา ใจสมัคร. (2562). การพัฒนาโปรแกรมการเรียนรู้จากการปฏิบัติของพยาบาลห้องผ่าตัดในการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัล. พุทธชินราชเวชสาร, 36(3), 282-95.

วีกุญญา ลือเลื่อง. (2565). การพัฒนาแนวทางการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดทำทางเบี่ยงหลอดเลือดหัวใจ โดยไม่ใช้เครื่องปอดและหัวใจเทียม ห้องผ่าตัด โรงพยาบาลอุดรธานี. http:// r8way.moph.go.th/r8wayadmin/page/uploads_file/20200921063447.pdf.

ศิราณี คำอู, กาญจนา วิเชียร. (2564). การพัฒนารูปแบบการเตรียมความพร้อมและดูแลต่อเนื่องผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิด โรงพยาบาลขอนแก่น. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 30(3), 509-520.

วันทนีย์ คุปวานิชพงษ์, อรดี ตอวิวัฒน์, วารุณี กุลราช, สุลักขณา จันทวีสุข. (2564). การพัฒนาแนวปฏิบัติการพยาบาลโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์สำหรับผู้ป่วยผ่าตัดลิ้นหัวใจไมตรัลเพื่อป้องกันการติดเชื้อที่ตำแหน่งผ่าตัด โรงพยาบาลสรรพสิทธิประสงค์. วารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก, 32(1), 258-273.

รัชนี ผิวผ่อง, ณรงค์กร ชัยวงศ์, เพิ่มพูล บุญมี, เยี่ยม คงเรืองราช, นงนุช หอมเนียม, สุนิสา สอนวิชา.

การพัฒนารูปแบบการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐานในรายวิชาการพยาบาลผู้สูงอายุและปฏิบัติการพยาบาลผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ 1 เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ของนักศึกษาพยาบาล. ราชาวดีสาร วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุรินทร์, 12(1), 16.

เบญจมาศ มีสุข, ทรงศักดิ์ จำปาแพง, เทวัญ ราชวัตร, คัมย์ผกา บู่อินทร์, เจษฎา เนียมโต. (2567). ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายต่อพฤติกรรมการดูแลตนเอง ในผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิด. .https://hpc2appcenter.anamai.moph.go.th/academic/web/files/2567/research/MA2567-005-01-0000001497-0000001500.pdf

ปริศนา วะสีมยุรฉัตรและคณะ. (2561). การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจโดยใช้รูปแบบผู้จัดการรายกรณีโรงพยาบาลเชียงรายประชานุเคราะห์. วารสารการพยาบาล การสาธารณสุขและการศึกษาวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี พะเยา, 19(1), 27-39.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-06-30

รูปแบบการอ้างอิง

สุชาติสุนทร ศ., อภิรักษ์นภานนท์ ป. ., ต้นพงษ์เจริญ อ. ., แก้วสำอางค์ ม. ., & เพชรบูรณ์ จ. . (2025). การพัฒนาแนวปฏิบัติการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจแบบเปิดของพยาบาลห้องผ่าตัด. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 10(2), 658–670. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hej/article/view/286408