การพัฒนาสมรรถนะพยาบาลห้องผ่าตัดในการผ่าตัดปลูกถ่ายไต โรงพยาบาลสระบุรี
คำสำคัญ:
พยาบาลห้องผ่าตัด, สมรรถนะพยาบาลห้องผ่าตัด, การผ่าตัดปลูกถ่ายไตบทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาสมรรถนะพยาบาลห้องผ่าตัดในการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดปลูกถ่ายไต โรงพยาบาลสระบุรี และเพื่อศึกษาผลของการพัฒนาสมรรถนะฯ ระยะเวลาดำเนินการเดือน ธันวาคม 2568 ถึง มีนาคม 2569 แบ่งเป็น 4 ระยะ กลุ่มตัวอย่างคือพยาบาลห้องผ่าตัด จำนวน 38 คน วัดผลก่อนและหลังการพัฒนา และผู้ป่วยปลูกถ่ายไตช่วงเดือนกุมภาพันธ์ - มีนาคม 2569 จำนวน 6 คน เครื่องมือรวบรวมข้อมูล ได้แก่ 1) แบบสอบถามความรู้ 2) แบบประเมินสมรรถนะการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดปลูกถ่ายไต 3) แบบประเมินความพึงพอใจของพยาบาล 4) แบบประเมินความพึงพอใจของผู้ป่วย วิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ paired t-test
ผลลัพธ์การศึกษาพบว่า พยาบาลห้องผ่าตัดที่ได้รับการพัฒนาสมรรถนะตามโปรแกรมฯ มีความรู้ และสมรรถนะสูงกว่าก่อนพัฒนาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) และมีความพึงพอใจในระดับมากที่สุด คะแนนเฉลี่ยภาพรวม 4.6 (SD =.54 ) ส่วนกลุ่มผู้ป่วยหลังใช้โปรแกรมฯ ไม่พบภาวะแทรกซ้อน เช่น การติดเชื้อของแผลผ่าตัด และการเสียชีวิต และไม่พบการเลื่อนผ่าตัดจากความไม่พร้อมของห้องผ่าตัด กลุ่มผู้ป่วยหลังพัฒนาสมรรถนะฯ มีความพึงพอใจในระดับมาก คะแนนเฉลี่ยภาพรวม 4.37 (SD =.64 ) จำนวนวันนอนเฉลี่ยในโรงพยาบาลน้อยกว่ากลุ่มผู้ป่วยก่อนพัฒนาสมรรถนะฯ
เอกสารอ้างอิง
โสภณ จิรสิริธรรม. แนวทางการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลตามมาตรฐานสากล. วารสารการแพทย์และสาธารณสุข. 2562; 10(2): 45-58.
จารีศรี กุลสิริปุญโญ. การพัฒนาเกณฑ์การประเมินสมรรถนะพยาบาลวิชาชีพ. วารสารพยาบาลกองทัพบก. 2558; 16(2): 123-30.
นงลักษณ์ พวงดอกไม้, สุชาดา อินทรบุตร. การพัฒนาสมรรถนะทางการพยาบาลผู้ป่วยหลังผ่าตัดปลูกถ่ายไต ในระยะ 24 ชั่วโมงแรก. นครนายก: ศูนย์การแพทย์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี; 2567.
AORN. Results of the 2006 AORN salary survey: Trends for perioperative nursing. AORN J. 2006; 84(6): 952-63.
ศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทย. มาตรฐานการตรวจรับรองโรงพยาบาลสมาชิกศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทย พ.ศ. 2564. กรุงเทพฯ: สภากาชาดไทย; 2564
Cui S, Jiang Y, Shi Q, Zhan L, Komg D, Qian M, et al. Impact of COVID-19 on anxiety, stress, and coping styles in nurses in emergency departments and fever clinics: A cross-sectional survey. Risk Manag Health Policy. 2021; 14: 585-94.
Benner P. From novice to expert: excellence and power in clinical nursing practice. Commemorative ed. Upper Saddle River, NJ: Prentice-Hall; 2001.
Bloom BS. Taxonomy of educational objectives: the classification of educational goals. New York: David McKay; 1956.
Spross JA. The coaching function of the advanced practice nurse. In: Tracy MF, O'Grady ET, editors. Hamric and Hanson's advanced practice nursing: an integrative approach. 6th ed. St. Louis, MO: Elsevier; 2019. p. 161-182.
Chandler J, Sibley A, Darnton P, Less A, Defever E. Evaluating Innovations in Health Service: A Team Competency Framework. In: Kaehne A, Feather J, editors. Handbook of Health Services Evaluation. Philadelphia: Springer; 2025. p. 391-412.
ปิยะนุช จิตตนันท์. การพยาบาลผู้ป่วยปลูกถ่ายอวัยวะ: จากทฤษฎีสู่แนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ. ปทุมธานี: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2562.
กนกพร จงอนุกูล, ปัญจมาภรณ์ อุดมวิชา, ทัศนีย์ ทองสว่าง. ผลของการฝึกอบรมด้วยสถานการณ์จำลองต่อสมรรถนะการสื่อสารและการทำงานเป็นทีมของพยาบาลห้องผ่าตัด. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ. 2562; 37(4): 115-24.
ฐิติมา ทวีรัตน์, สุชาดา เนียมคำ. ผลของโปรแกรมการเรียนรู้ด้วยสถานการณ์จำลองต่อความมั่นใจในตนเองและความสามารถในการดูแลผู้ป่วยวิกฤตของพยาบาลจบใหม่. วารสารพยาบาลสารมหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 2564; 48(2): 210-22.
Kirkpatrick DL, Kirkpatrick JD. Evaluating training programs: the four levels. 3rd ed. San Francisco, CA: Berrett-Koehler; 2006.
Brouwers MC, Kho ME, Browman GP, Burgers JS, Cluzeau F, Feder G, et al. AGREE II: advancing guideline development, reporting and evaluation in health care. CMAJ. 2010; 182(18): E839-42.
ธนพล มั่งคั่ง, ศิริพร วิวัฒน์กุล. ผลของโปรแกรมสถานการณ์จำลองเสมือนจริงต่อความเชื่อมั่นในตนเองและสมรรถนะการพยาบาลผ่าตัดปลูกถ่ายไต. วารสารพยาบาล. 2569; 75(1): 15-25.
กรรณิกา อำพน, และคณะ. ผลของการโค้ชต่อทักษะการปฏิบัติงานของพยาบาลวิชาชีพ. วารสารสภาการพยาบาล. 2564; 36(2): 45-58.
สมใจ พุทธาพิทักษ์ผล, และคณะ. การพัฒนาโปรแกรมการสอนงานพยาบาลห้องผ่าตัด. วารสารพยาบาลห้องผ่าตัด. 2562; 10(2): 30-42.
วรรณวิภา ติตถะสิริ, อารีย์รัตน์ ส่งสกุลวัฒนา, และณฐวัฒน์ สุวรรณวัฒน์. ต้นแบบระบบอาจารย์ที่ปรึกษาอัจฉริยะ. วารสารศิลปะการจัดการ. 2567; 8(1): 38-56.
Smith A, et al. Nursing competence and clinical outcomes in organ transplantation. J Transplant Nurs. 2021; 15(4): 201-15.
กองการพยาบาล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. แผนกลยุทธ์การพยาบาลและการผดุงครรภ์ พ.ศ. 2565 – 2569. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2565.
วิภาวดี ว่องวรานนท์. ผลลัพธ์ทางการพยาบาลในผู้ป่วยมะเร็งลำไส้ใหญ่ ไส้ตรงและทวารหนักที่มีทวารเทียม ในโรงพยาบาลระดับตติยภูมิแห่งหนึ่งในภาคใต้ [วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต]. สงขลา: มหาวิทยาลัย สงขลานครินทร์, 2565.
Hsu LL, et al. Clinical competence and process variation in nursing care. Int J Qual Health Care. 2020; 32(5): 315-22.
