Effectiveness of a Health Literacy Program on Stroke Prevention Behavior in Hypertensive Patients, Nonthaburi Province
Keywords:
program effectiveness, health literacy, stroke prevention behavior, hypertensive patientsAbstract
This research aimed to (1) compare the health literacy scores of hypertensive patients before and after joining the program, (2) compare the stroke prevention behavior scores of hypertensive patients before and after joining the program, and (3) compare the stroke prevention behavior scores of hypertensive patients between the experimental and control groups. This research used a quasi-experimental research method, comparing two sample groups before and after joining the program. The study included 60 hypertensive patients, divided into an experimental group and a control group, with 30 patients in each group. Data were collected using a health literacy questionnaire and a stroke prevention behavior questionnaire. Data were analyzed using descriptive statistics and inferential statistics.
The results of the study found that the average health literacy and stroke prevention behavior scores of hypertensive patients in the experimental group after joining the program were significantly different from those before joining the program and the control group at a statistical level of .05.
References
กระทรวงสาธารณสุข.(2560). แผนยุทธศาสตร์ชาติระยะ 20 ปี ด้านสาธารณสุข ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2. นนทบุรี: กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข.
กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.(2565). รายงานประจำปี NCD 2565. นนทบุรี: อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์.
สมศักดิ์ เทียมเก่า.(2554). Recurrent ischemic stroke in Srinagarind Hospital. วารสารประสาทวิทยาศาสตร์ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. 6(3):31–8.
สมาคมความดันโลหิตสูงแห่งประเทศไทย.(2562). แนวทางการรักษาโรคความดันโลหิตสูงในเวชปฏิบัติทั่วไป พ.ศ. 2562. เชียงใหม่: ทริค ธิงค์; 2562.
ขวัญเมือง แก้วดำเกิง.(2564). ความรอบรู้ด้านสุขภาพ: กระบวนการ ปฏิบัติการ เครื่องมือประเมิน. กรุงเทพฯ: ไอดี ออล ดิจิตอล พริ้นท์.
World Health Organization.(1988). Health promotion glossary. Geneva: Division of Health Promotion, Education and Communications.
Sorensen K, Van den Broucke S, Fullam J, Doyle G, Pelikan J, Slonska Z, et al.(2012). Health literacy and public health: A systematic review and integration of definitions and models. BMC Public Health. 12:80.
ขวัญเมือง แก้วดำเกิง.(2562). ความรอบรู้ด้านสุขภาพ เข้าถึง เข้าใจ และการนำไปใช้. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: อัมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิสซิ่ง.
สำนักโรคไม่ติดต่อ กระทรวงสาธารณสุข.(2023). จำนวนอัตราป่วยตาย ปี 2551-2565 [อินเทอร์เน็ต]. 2023 [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2565]. เข้าถึงได้จาก: https://www.ddc.moph.go.th/dncd/news.php?news=39911
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข.(2566). [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 25 พ.ย. 2566]. เข้าถึงได้จาก: https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports/report.php?cat_id=b2b59e64c4e6c92d4b1ec16a599d882b&id=2e3813337b6b5377c2f68affe247d5f9
หัสยาพร มะโน.(2552). การรับรู้อาการเตือนโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง โรงพยาบาลลอง จังหวัดแพร่ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สำนักสื่อสารความเสี่ยงและพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.(2564). คู่มือกระบวนการสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพในการป้องกันควบคุมโรคและภัยสุขภาพ. กรุงเทพฯ: อาร์ เอ็น พี พี วอเทอร์.
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข.(2567). [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 10 มี.ค. 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports/report.php?cat_id=b2b59e64c4e6c92d4b1ec16a599d882b9e64c4e6c92d4b1ec16a599d8
กัญญาวีญ์ ต้นสวรรค์, อุษนีย์ รามฤทธิ์.(2566). การส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยความดันโลหิตสูงที่มีภาวะเสี่ยงสูง. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน. 8(1):143–52.
Halladay JR, Donahue KE, Cene CW, Quefeng L, Cummings DM, Hinderliter AL, et al.(2016). The association of health literacy and blood pressure reduction in a cohort of patients with hypertension: The Heart Healthy Lenoir Trial. Patient Educ Couns. 2016;100:542–9. doi:10.1016/j.pec.2016.10.015
จินตนา ทองเพชร, ชนาภา สมใจ.(2565). ผลของโปรแกรมเสริมสร้างพลังอำนาจร่วมกับการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพ พฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง และผลลัพธ์ทางคลินิกกลุ่มเสี่ยงสูงโรคหลอดเลือดสมอง. วารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก. 33(2):130–46.
รุ่งนภา อาระหัง, สุธีรา ฮุ่นตระกูล, ศศิธร รุจนเวช.(2565). ผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพในการป้องกันโรคความดันโลหิตสูงสำหรับกลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูงที่ชุมชนแห่งหนึ่งในจังหวัดนครปฐม. วารสารแพทย์นาวี. 45:253.
อังศินันท์ อินทรกำแหง.(2560). การสร้างและพัฒนาเครื่องมือความรอบรู้ด้านสุขภาพของคนไทย [รายงานวิจัย]. กรุงเทพฯ: สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
Han HR, Delva S, Greeno RV, Negoita S, Cajita M, Will W.(2018). A Health Literacy-Focused Intervention for Latinos with Hypertension. Health Lit Res Pract. 2(1):21–5.
กานต์ณิพิชญ์ ปัญญธนชัย.(2563). ประสิทธิผลของโปรแกรมการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงที่เสี่ยงต่อโรคไตเรื้อรัง. วารสารการพยาบาล การสาธารณสุขและการศึกษา. 21(1):41–54.
พรธิรา บุญฉวี.(2566). ผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคในผู้ที่เป็นโรคหลอดเลือดสมองระยะฟื้นฟูสภาพ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: คณะพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วริษา กันบัวลา, ณชนก เอียดสุย, อาภรณ์ ดีนาน.(2564). ผลของโปรแกรมส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจและระดับไขมันในเลือดของผู้ที่มีไขมันในเลือดผิดปกติ. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. 29(3):1–14.
