ประสิทธิผลโปรแกรมส่งเสริมความเชื่อด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันการติดเชื้อโรคปอดอักเสบในชุมชนของผู้สูงอายุอำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น

Yupaporn   Ya-oop

Authors

Yupaporn Ya-oop -

Keywords:

Health Belief Model, Community-Dwelling Older Adults, pneumonia

Abstract

This quasi-experimental research aimed to examine the effectiveness of a health belief promotion program on pneumonia infection prevention behaviors among elderly people in the community of Ban Phai District, Khon Kaen Province. The sample consisted of elderly patients with pneumonia who were admitted as inpatients at Ban Phai Hospital, Ban Phai District, Khon Kaen Province. The sample size was determined using the G*Power program, yielding a total of 56 participants, with 28 individuals in the experimental group and 28 in the control group. Participants were selected using purposive sampling.

Data were collected using the Health Belief Questionnaire, Self-Efficacy Perception Questionnaire, and Pneumonia Infection Prevention Behavior Questionnaire for community settings. The Cronbach’s alpha coefficients were .76, .82, and .92, respectively. Data analysis of health beliefs, self-efficacy perception, and infection prevention behaviors within the experimental and control groups before and after the intervention was conducted using paired t-tests and independent t-tests. The Shapiro–Wilk test indicated that the data were normally distributed (p > .05).

The study results showed that health beliefs, perceived self-efficacy, and community-based pneumonia prevention behaviors among elderly pneumonia patients in the experimental group (before and after the intervention) were significantly better than in the control group (before and after the intervention) at a statistical significance level of 0.05.

References

Niederman, M. S., & Torres, A. (2022). Severe community-acquired pneumonia. European Respiratory Review, 31(166), 220123. https://doi.org/10.1183/16000617.0123-2022

Weyand, C. M., & Goronzy, J. J. (2016). Immunosenescence and immune aging: mechanisms and clinical implications.

Barakat, A. M., & Kasemy, Z. A. (2020). Preventive health behaviors and health belief model constructs among older adults: Implications for infection prevention strategies. Journal of Public Health Research, 9(3), 1783. https://doi.org/10.4081/jphr.2020.17834. Becker, 1974) Becker, M. H. (1974). The health belief model and personal health behavior. In M. H. Becker (Ed.), The health belief model and personal health behavior. Slack.

Rosenstock, I. M. (1974). The health belief model and preventive health behavior. Health Education Monographs, 2(4), 354–386.

Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W.H. Freeman.

ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (Health Data Center) กระทรวงสาธารณสุขจังหวัด. ข้อมูลสถานะสุขภาพ/สาเหตุการป่วยตาย [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.พ. 2568].

Suraseranivong R. การเปลี่ยนแปลงทางสรีรวิทยาในผู้สูงอายุ GMSMJ [อินเทอร์เน็ต]. 7 พฤษภาคม 2565 [สืบค้นเมื่อ 15 กุมภาพันธ์ 2568];2(2):129-40. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/gmsmj/article/view/257677

Rujipas Sirijatuphat, Yupin Suputtamongkol, Nasikarn Angkasekwinai , Navin Horthongkham, Methee Chayakulkeeree, Pinyo Rattanaumpawan. Epidemiology, clinical characteristics, and treatment outcomes of patients with COVID-19 at Thailand’s university-based referral hospital. Sirijatuphat et al. BMC Infectious Diseases (2021) 21:382 https://doi.org/10.1186/s12879-021-06081-z

Zhang, X., Author, Y., & Author, Z. (2024). Title of the article. Journal Name, volume(issue), page–page. https://doi.org/xxxxx

Sakboonyarat, B., Poovieng, J., Jongcherdchootrakul, K., Srisawat, P., Hatthachote, P., Mungthin, M., & Rangsin, R. (2022). Prevalence of hypertriglyceridemia among Royal Thai Army personnel and its related cardiometabolic risk factors, from 2017 to 2021. BMC Public Health, 22(1), 1569. https://doi.org/10.1186/s12889-022-13992-2

ชาติชาย สุภีแดน, เยาวรัตน์ มัชฌิม, เบญญพร บรรณสาร.(2563). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับปฏิกิริยาตอบสนองต่อการอักเสบทั่วร่างกายในผู้สูงอายุที่ติดเชื้อปอดอักเสบที่มารับบริการที่แผนกอุบัติเหตุและฉุกเฉินในโรงพยาบาลในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 14(3); 36-47

ประไพวรรณ ด่านประดิษฐ์ และพูนสุข ช่วยทอง. (2566) . ผลของโปรแกรมการประยุกต์ใช้แบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพต่อการรับรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคโควิด-19 ผู้สูงอายุเบาหวาน. วชิรสารการพยาบาล, 25(1), 26–38.

เพ็ญศรี หงส์พานิช. (2564). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคโควิด -19 ของประชาชนจังหวัดปทุมธานี ประเทศไทย. วารสารวิชาการสถาบันการจัดการแห่งแปซิฟิค, 7(3), 174-185.

ศศิธร เซ่งยู่ฮวด. (2566). ผลของโปรแกรมส่งเสริมความเชื่อด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมป้องกันการกลับเป็นซ้ำของผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน. วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต, คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

วรารัตน์ เหล่าสูง. (2562). ผลของโปรแกรมการประยุกต์แบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพร่วมกับการสนับสนุนของครอบครัวต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยง. วารสารการพยาบาลและการศึกษา, 12(4), 32-45.

Polit, D. F., & Beck, C. T. (2017). Nursing research: Generating and assessing evidence for nursing practice (10th ed.). Wolters Kluwer.

อรนุช ชูศรี, ปณวัตร สันประโคน, ศรีสุดา วงศ์วิเศษกุล. (2568). ผลของโปรแกรมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจในผู้สูงอายุที่ป่วยด้วยโรคเรื้อรังในชุมชนเมือง กรุงเทพมหานคร. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล. 2561;34(3):77-88.

พรรณี ยาท้วม. (2567). ผลของโปรแกรมแบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพในการส่งเสริมพฤติกรรมการป้องกัน การแพร่กระจายเชื้อของผู้ป่วยวัณโรคปอด. วารสารวิชาการเพื่อการพัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิและสาธารณสุข, 2(2), 94–104. สืบค้น จาก https://he03.tci-thaijo.org/index.php/AJHSD/article/view/2867

อารีย์รัตน์ เปสูงเนิน สุนิสา ค้าขึ้น, & นฤมล เปรมาสวัสดิ์(2025). ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างความเชื่อด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันโรค ในผู้ที่เสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมอง. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 : วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม, 19(2), 600–616. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/RHPC9Journal/article/view/273321

ชไมพร จั่นจุ้ย, วารี กังใจ, พรชัย จูลเมตต์. (2567). ผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ความเชื่อด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด 19) ของผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารสุขภาพกับการจัดการสุขภาพ, 10(2); 196-207