Effects of Applying the Health Belief Model Combined with Social Support on Modifying Liver Fluke Prevention Behaviors among Residents of Huai Tai Subdistrict, Khukhan District, Sisaket Province

Authors

  • Weerawat Rassamee collegue of medecine and public health, Ubo Ratchathani University

Keywords:

Health Belief Model, Social Support, Behavior, Liver Fluke Disease

Abstract

     This quasi-experimental research aimed to examine the effects of applying the Health Belief Model combined with social support on modifying liver fluke disease prevention behaviors among people in Huai Tai Subdistrict, Khukhan District, Sisaket Province. The sample consisted of 60 participants divided equally into two groups of 30 each. The experimental group comprised residents of Huai Tai Subdistrict, Khukhan District, Sisaket Province, while the comparison group comprised residents of Sano Subdistrict, Khukhan District, Sisaket Province. The experimental group received a program based on the application of the Health Belief Model together with social support to modify liver fluke disease prevention behaviors, whereas the comparison group received the routine program provided by the Ministry of Public Health for a period of 12 weeks. Data were collected twice, before and after the intervention, between January 15, 2026 and April 15, 2026, using questionnaires. Differences in mean scores within the experimental and comparison groups were analyzed using paired t-test, while differences between groups were analyzed using independent t-test. Statistical significance was set at the 0.05 level.

     The findings revealed that after the intervention, the experimental group had significantly higher mean scores than before the intervention and significantly higher than the comparison group in attitudes toward liver fluke disease prevention, perceived susceptibility to liver fluke disease, perceived severity of liver fluke disease, perceived benefits of liver fluke disease prevention, perceived barriers to liver fluke disease prevention, social support for liver fluke disease prevention, and liver fluke disease prevention behaviors (p < .05).

References

World Health Organization. (2023). Foodborne trematode infections. Geneva: WHO.

กรมควบคุมโรค. (2565). รายงานสถานการณ์โรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีในประเทศไทย. กรุงเทพฯ: กระทรวงสาธารณสุข.

International Agency for Research on Cancer. (2012). Biological agents. IARC Monographs on the Evaluation of Carcinogenic Risks to Humans, Volume 100B. Lyon: IARC.

ศุภกนก หันทยุง. (2558). ผลของการใช้โปรแกรมสุขศึกษาเพื่อการส่งเสริมพฤติกรรมการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับของประชาชนกลุ่มเสี่ยง ชุมชนบ้านเหล่าอ้อย หมู่ที่ 5 ตำบลหนองสังข์ อำเภออรัญประเทศ จังหวัดสระแก้ว. วารสารวิจัยราชภัฏพระนคร, 10(1), 40–53.

วัฒนา สุพรรณ, อารี บุตรสอน. (2568). ผลของโปรแกรมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับของประชาชนกลุ่มเสี่ยงในพื้นที่ชายแดนไทย–กัมพูชา อำเภอภูสิงห์ จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 10(4), 1193–1201.

สมาน อารีย์. (2566). ผลของการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับของประชาชนกลุ่มเสี่ยง ตำบลบุสูง อำเภอวังหิน จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารสุขภาพและสิ่งแวดล้อมศึกษา, 8(3), 417–425.

สมจิตร บุญยง. (2566). การพัฒนารูปแบบการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับ ตำบลกุดบง อำเภอโพนพิสัย จังหวัดหนองคาย. วารสารสุขภาพและสิ่งแวดล้อมศึกษา, 8(2), 275–282.

กิตติศักดิ์ ประครองใจ. (2564). การพัฒนารูปแบบการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับแบบมีส่วนร่วมของประชาชน ตำบลพรสาราญ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 7(4), 87–97.

สมหมาย ชาน้อย. (2567). การพัฒนารูปแบบการดำเนินงานป้องกันและควบคุมโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีโดยใช้กลไกคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.) อำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น, 6(3), e271030.

สำนักงานสาธารณสุขอำเภอขุขันธ์. (2567). รายงานผลการดำเนินงานควบคุมและป้องกันโรคพยาธิใบไม้ในตับ อำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ ปีงบประมาณ 2567.

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลห้วยใต้. (2567). รายงานผลการดำเนินงานด้านการเฝ้าระวังและป้องกันโรคพยาธิใบไม้ในตับ ตำบลห้วยใต้ อำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ ปีงบประมาณ 2567. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลห้วยใต้.

สำนักงานสาธารณสุขอำเภอขุขันธ์.สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดศรีสะเกษ. (2567). รายงานสถานการณ์โรคพยาธิใบไม้ในตับและมะเร็งท่อน้ำดี จังหวัดศรีสะเกษ ปีงบประมาณ 2567. กลุ่มงานควบคุมโรคติดต่อ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดศรีสะเกษ.

Lemeshow, S., Hosmer, D. W., Klar, J., & Lwanga, S. K. (1990). Adequacy of sample size in health studies. World Health Organization.

ศุภกานต์ กันสูง และ สุคนธ์ทิพย์ บัวแดง. (2566). ผลของการสร้างการมีส่วนร่วมและแรงสนับสนุนทางสังคมในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในการป้องกันและควบคุมโรคพยาธิใบไม้ตับและโรคมะเร็งท่อน้ำดีของประชาชนตำบลหนองงูเหลือม อำเภอเบญจลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารวิจัยและพัฒนาสุขภาพศรีสะเกษ, 2(3), 130–146.

กัลยาณี จันธิมา, ชลลดา แนบตู้, วีรพล จันธิมา, และชัชวาล น้อยวังฆัง. (2568). ผลของการพัฒนารูปแบบการมีส่วนร่วมของชุมชนต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับในประชาชนจังหวัดชัยภูมิ. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9, 19(3), 1078–1088.

สมชาย บุญตะวัน. (2567). ประสิทธิผลของโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพในการป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับของประชาชนกลุ่มเสี่ยง ตำบลบ้านไทย อำเภอเขื่องใน จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา, 4(2), e268010.

วันเพ็ญ เถาว์ทุมมา. (2567). ผลของการสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อป้องกันโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีของประชาชนในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลศรีมงคล (บ้านเปือย) ตำบลโนนกาเล็น อำเภอสำโรง จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 9(6), 623–630.

Downloads

Published

2026-06-30

How to Cite

Rassamee, W. (2026). Effects of Applying the Health Belief Model Combined with Social Support on Modifying Liver Fluke Prevention Behaviors among Residents of Huai Tai Subdistrict, Khukhan District, Sisaket Province. Journal of Environmental Education Medical and Health, 11(2), 1167–1176. retrieved from https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hej/article/view/297077