การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในของโรงเรียนขนาดกลาง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร

ยุภาวาดี  รุ่งอินทร์; ชุมศักดิ์  อินทร์รักษ์; รมย์รัมภา  ณัฐธัญอติรุจ

ผู้แต่ง

ยุภาวาดี รุ่งอินทร์ มหาวิทยาลัยคริสเตียน
ชุมศักดิ์ อินทร์รักษ์ มหาวิทยาลัยคริสเตียน
รมย์รัมภา ณัฐธัญอติรุจ มหาวิทยาลัยคริสเตียน

คำสำคัญ:

รูปแบบการนิเทศภายใน, ปัญหาการนิเทศภายใน, โรงเรียนขนาดกลาง

บทคัดย่อ

การวิจัยและพัฒนามีวัตถุประสงค์เฉพาะเพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหา 2) สร้างรูปแบบ 3) ประเมินรูปแบบ 4) เปรียบเทียบผลการทดลองใช้รูปแบบ ระหว่างก่อนและหลัง และ 5) ศึกษาผลการใช้ด้านประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และคุณค่า กลุ่มตัวอย่างในการศึกษาสภาพปัญหา ได้แก่ ผู้อำนวยการ หัวหน้ากลุ่มบริหารงานวิชาการและหัวหน้ากลุ่มสาระของ 48 โรงเรียนขนาดกลาง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร จำนวน 144 คน และใช้โรงเรียนบ้านปลายคลองน้อย เป็นโรงเรียนทดลอง ซึ่งมีผู้ปฏิบัติการทดลองจำนวน 11 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ 1) แบบสอบถามสภาพปัญหา 2) รูปแบบการนิเทศภายใน 3) แผนปฏิบัติการทดลอง 4) แบบประเมินผลการทดลองระหว่างก่อนและหลัง และ 5) แบบประเมินประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และคุณค่า หาคุณภาพเครื่องมือโดยใช้ค่าความตรงเชิงเนื้อหา (IOC) สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลวิจัย พบว่า 1) สภาพปัญหาอยู่ระดับมากที่สุด 2) รูปแบบที่สังเคราะห์ขึ้นประกอบด้วย 5 ขั้นตอน ได้แก่ การวางแผนการนิเทศภายใน การดำเนินงานตามแผนการนิเทศภายใน การประเมินผลการนิเทศภายใน การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และการปรับปรุงและพัฒนา โดยตั้งชื่อว่า PIESA Model 3) ผลการประเมินความสอดคล้องมีค่าเท่ากับ 0.80 – 1.00 4) ผลการทดลองใช้รูปแบบค่าเฉลี่ยหลังสูงกว่าก่อนทดลอง ซึ่งมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และ 5) ผลการใช้รูปแบบด้านประสิทธิภาพ ด้านประสิทธิผล และด้านคุณค่า อยู่ในระดับมากที่สุด ข้อเสนอแนะ ควรนำรูปแบบไปสู่การปฏิบัติให้เป็น Best Practice ของผู้บริหารสถานศึกษาให้สอดคล้องกับการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษาต่อไป

เอกสารอ้างอิง

จริยา แตงอ่อน. (2559). ความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการนิเทศภายในสถานศึกษากับประสิทธิภาพการสอนของครูในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์ศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

จริยาภรณ์ เรืองเสน. (2563). แนวทางพัฒนากระบวนการนิเทศภายในสถานศึกษาของโรงเรียนขยายโอกาส สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากำแพงเพชร เขต 2. การศึกษาค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต. กำแพงเพชร: มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร.

ธนัฏฐา วุฒิวณิชย์. (2563). รูปแบบการนิเทศที่มีประสิทธิผลต่อการจัดการเรียนการสอนในศตวรรษที่ 21 ของโรงเรียนเทศบาลวัดท่าสะต๋อย อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่. วารสารการศึกษาและการพัฒนาสังคม, 15(2).

นพวรรณ เทศกุล. (2559). ความสัมพันธ์ระหว่างการนิเทศภายในกับประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ประถมศึกษากำแพงเพชร เขต 1. สารนิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยนเรศวร.

บดินทร์ นารถโคษา และฐปนีย์ นารี. (2565). การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในแบบ 3D SMILE เพื่อส่งเสริมศักยภาพการจัดการเรียนรู้ ในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนสกลนครพัฒนศึกษาสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.10(39).

ปาจรีย์ หงษ์แก้ว. (2563). การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในที่มีประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 2. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารและพัฒนาการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

วรดนู หนูทอง. (2563). กระบวนการนิเทศการศึกษาของโรงเรียนในกลุ่มเครือข่ายบางแพ 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาราชบุรีเขต 2. สารนิพนธ์ศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศิลปากร.

ศศิมา สุขสว่าง. (2563). Thinking Skills. ออนไลน์. เข้าถึงเมื่อ 27 กันยายน 2566. เข้าถึงได้จาก https://www.sasimasuk.com/16805006/การคิดเชิงนวัตกรรม-innovative-thinking-และนวัตกรรมในรูปแบบต่าง ๆ

สายวินิตย์ ดวงสนาม. (2561). การนิเทศภายในสถานศึกษาของโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2. วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต.มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม สาขาวิชาการบริหารการศึกษา.

สิริชัย มะเวชะ. (2562). การพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในสถานศึกษาโรงเรียนเทศบาลวัดป้อมแก้ว (อัครพงศ์ชนูปถัมภ์). วารสารการบริหารการศึกษามหาวิทยาลัย. 10(2).

ส่งเสริมศักยภาพการจัดการเรียนรู้ ในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนสกลนครพัฒนศึกษาสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.10(39).

หน่วยศึกษานิเทศก์สำนักงานงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศภายในโดยใช้ห้องเรียนเป็นฐานเพื่อพัฒนาคุณภาพของผู้เรียน. (เอกสารลำดับที่ 9/2562) สืบค้นจาก แนวทางการนิเทศภายใน.pdf - Google ไดรฟ์

Deming in Mycoted. (2004). Plan Do Check Act (PDCA) (Online). Available http://www.mycoted.com/creativity/techniques/pdca.php

Emmanuel O. Adu, Gbadegesin M. Akinloye and Olabisi F. Olaoye. “Internal and External School Supervision: Issues, Challenges and Wayforward,” International Journal of Educational Sciences 7, 2(2014): 269-278.

Glickman, Carl D. Gordon, Stephen P., & Ross-Gordon. Jovita M. (2010). Supervision and instructional leadership : A Developmental approach (8 ed.). Boston: Allyn and Bacon. Inc.

Harris, B.M. (1985). Supervision Behavior in Education. Englewood Cliffs : Prentice-Hall.