การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวัน อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์

Main Article Content

พระครูสิทธิวราคม นิคมวโร (นิคม วังหอม)
อัครเดช นีละโยธิน

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวัน 2) ศึกษาผลการเปลี่ยนแปลงตามสภาพตามความต้องการ ในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวัน และ 3) นำเสนอองค์ความรู้ที่เกิดขึ้นที่เกิดขึ้นจากการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวัน โดยระเบียบวิธีวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมจำนวน 10 ขั้นตอน กลุ่มเป้าหมายที่ศึกษา ได้แก่ ครู ผู้นำชุมชน เจ้าหน้าที่ และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง จำนวน 30 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย 1) แบบประเมินสภาพก่อนและหลังโครงการรักลูกปลูกธรรม 2) แบบสอบถามความพึงพอใจการจัดโครงการการพัฒนาทักษะการเรียนรู้ และ 3) แบบประเมินโครงการและกิจกรรม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ โดยการวิเคราะห์เนื้อหา และการวิจัยเชิงปริมาณใช้โปรแกรมสำเร็จรูป สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า
1. การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวันประกอบด้วย 3 กิจกรรม คือ 1) กิจกรรมรักลูกผูกพัน 2) กิจกรรมจิตอาสาช่วยเหลือชุมชน และ 3) กิจกรรมจิตอาสาปลูกป่าชุมชนเฉลิมพระเกียรติตำบลนิคม ดำเนินการตามขั้นตอน 10 ขั้นตอน เป็นไปตามเกณฑ์ที่กำหนด
2. เกิดการพัฒนาและเปลี่ยนแปลงตามความต้องการในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวันทั้ง 3 กิจกรรม ได้แก่ ผู้ร่วมวิจัยและผู้เข้าร่วมกิจกรรม คนในชุมชน มีความรักผูกพัน มีจิตอาสาช่วยเหลือชุมชน จิตอาสาปลูกป่า และคุณธรรมจริยธรรม ตามเกณฑ์ที่กำหนดในระดับดีมาก
3. ผู้วิจัย ผู้ร่วมวิจัย พระสงฆ์ ประชาขน หน่วยงานราชการ วัด โรงเรียน และประชาชนในตำบลนิคมที่เข้าร่วมกิจกรรม เกิดการเรียนรู้และได้ประสบการณ์จากการลงมือปฏิบัติโครงการ เกิดความรู้และทักษะการมีส่วนร่วม การทำงานเป็นทีม ความรับผิดชอบ และหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ในการนำไปในการดำรงชีวิตและประกอบอาชีพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
(นิคม วังหอม) พ. น., & นีละโยธิน อ. . (2025). การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในโครงการรักลูกปลูกธรรมของวัดเวฬุวัน อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์, 25(1), 235–246. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/dhammathas/article/view/274018
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Article)

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงวัฒนธรรรม. (2562). ชุมชนคุณธรรม สร้างคนดี สังคมดี. เข้าถึงได้จาก https://www.m-culture. go.th/th/index.php

จิรัชยา เจียวก๊ก และสันติชัย แย้มใหม่. (2559). การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในการพัฒนาชุมชน. วารสารหาดใหญ่วิชาการ, 14(1), 79-95. https://doi.nrct.go.th//ListDoi/listDetail?Resolve_DOI=10.14456/hyaj.2016.7

พระไพศาล วิสาโล. (2554). ค่านิยมจากคนปลูกต้นไม้แห่งภูหลง. ใน วรรณา จารุสมบูรณ์. (บก.). ปลูกความสุขกลางใจ: คู่มือการจัดกระบวนการเรียนรู้เพื่อสุขภาวะทางปัญญา (3-5). กรุงเทพฯ: สามลดา.

สถาบันวิจัยประชากรและสังคม. (2564). นิยาม ประเภทครอบครัวและดัชนี ตัวชี้วัดครอบครัวอยู่ดีมีสุข. นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหิดล.

สำนักวิชาการและมาตรฐานทางการศึกษา. (2560). แนวทางการพัฒนาและประเมินค่านิยมหลักของคนไทย 12 ประการ. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

อัครเดช นีละโยธิน. (2566). การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม. วารสารวิชาการแสงอีสาน, 20(1), 108-121. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/jsi/article/view/263455/173725

Carr, W., & Kemmis, S. (1992). Becoming critical: Education, Knowledge and action research. London: Falmer Press.