ภูมิปัญญาความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุพระบุในบริบทสังคมอีสาน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภูมิปัญญาความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุพระบุในบริบทสังคมอีสาน เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ มีวิธีดำเนินการวิจัยโดยศึกษาข้อมูลจากเอกสารและข้อมูลภาคสนาม แบบสัมภาษณ์ การสนทนากลุ่ม การสัมภาษณ์เชิงลึก กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 40 รูป/คน รวมไปถึงการสังเกตการแบบมีส่วนร่วมในพื้นที่ของพระธาตุพระบุ
ผลการวิจัยพบว่า ภูมิปัญญาความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุพระบุในบริบทสังคมอีสานมีอยู่ 3 ข้อ ดังนี้ 1) พระบุในบริบทอีสาน 2) พระบุในบริบทสังคมอีสาน และ 3) ความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุพระบุในอีสาน ซึ่งล้วนแล้วเป็นความเชื่อตามพื้นที่ของพระธาตุพระบุหรือตามบริบทอีสานที่มีการปรากฏหลักฐานของพระธาตุพระบุในสังคมนั้นๆ สะท้อนออกมาเป็นความเชื่อเกี่ยวกับพระพุทธศาสนา ความเชื่อเกี่ยวกับสาริกธาตุของพระพุทธเจ้า และความเชื่อเกี่ยวกับสิ่งเหนือธรรมชาติ ไม่ว่าจะอยู่ในบริบทอีสานหรือสังคมอีสานพระธาตุพระบุเป็นของคู่กันมาตั้งแต่บรรพบุรุษจนมาถึงปัจจุบันอยู่คู่กับชุมชนและสังคมตลอดไป
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์บทความ ให้แก่วารสารฯ พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความ ต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร วิชาการธรรม ทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น หากมีการใช้ ภาพหรือตารางของผู้นิพนธ์อื่นที่ปรากฏในสิ่งตีพิมพ์อื่นมาแล้ว ผู้นิพนธ์ต้องขออนุญาตเจ้าของลิขสิทธิ์ก่อน พร้อมทั้ง แสดงหนังสือที่ได้รับการยินยอมต่อบรรณาธิการ ก่อนที่บทความจะได้รับการตีพิมพ์เอกสารอ้างอิง
ดิเรก ปัทมสิริวัฒน์. (2549). ทุนทางวัฒนธรรมและภูมิปัญญากับการสร้างสรรค์คุณค่าและมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ โรงแรมรามากาเด้น.
ธีรพันธ์ จุฬากาญจน์. (2551). การศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม และเรื่องเล่าเพื่อสร้างอุดมการณ์อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติของชาวคีรีวง ตำบลกำโลน อำเภอลานสกา จังหวัดนครศรีธรรมราช. (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ปฐม หงส์สุวรรณ. (2548). ตำนานพระธาตุของชนชาติไทย: ความสำคัญและปฏิสัมพันธ์ระหว่างพุทธศาสนากับความเชื่อดั้งเดิม. (วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรดุษฎีบัณฑิต). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ภัทรพร สิริกาญจน และธรรมเกียรติ กันอริ. (2541). สัญลักษณ์แห่งพระสถูป. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: อมรินทร์วิชาการ.
ศรีศักร วัลลิโภดม. (2539). ความหมายพระบรมธาตุในอารยธรรมสยามประเทศ. กรุงเทพฯ: เมืองโบราณ.
ศิราพร ณ ถลาง. (2559). คติชนสร้างสรรค์: พลวัตและการนำคติชนไปใช้ในสังคมไทยร่วมสมัย. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศุภลักษณ์ ใจวัง. (2557). การศึกษาโครงสร้างบทบาทหน้าที่และคุณค่าในพิธีกรรมของชาวไทเขิน สันป่าตอง เชียงใหม่. (วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.
สมหมาย เปรมจิตต์, กมล ศรีวิชัยนัันท์ และสุรสิงห์สำรวม ฉิมพะเนาว์. (2542). พระเจดีย์ในล้านนาไทย. เชียงใหม่: สถาบันวิจัยสังคมมหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สุพจน์ ทองเนื้อขาว. (2541). ความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุขามแก่น ตำบลบ้านขาม อำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
อุทัย ภัทรสุข. (2554). การศึกษาอิทธิพลของพระธาตุพนมที่มีต่อความเชื่อและพิธีกรรมของชุมชนสองฝั่งโขง. (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
Bourdieu, P. (1986). The Forms of Capital. In J. G. Richardson (Ed.), Handbook of Theory and Research for the Sociology of Education (pp. 241-258). New York: Greenwood Press.
