การวิเคราะห์เชิงบูรณาการห่วงโซ่อุปทานการเลี้ยงโคนมด้วยแบบจำลอง SCOR เพื่อเสนอแนวทางการยกระดับประสิทธิภาพและการสร้างมูลค่าในระบบสหกรณ์โคนมแม่โจ้ จังหวัดเชียงใหม่
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาวิเคราะห์ห่วงโซ่อุปทานการเลี้ยงโคนมของสมาชิกสหกรณ์โคนมแม่โจ้ จำกัด โดยประยุกต์ใช้แบบจำลอง SCOR และ 2) เสนอแนวทางในการยกระดับประสิทธิภาพและการสร้างมูลค่าในห่วงโซ่อุปทานการเลี้ยงโคนม เป็นการวิจัยเชิงปริมาณแบบสำรวจ ประชากร ได้แก่ สมาชิกผู้เลี้ยงโคนมของสหกรณ์โคนมแม่โจ้ จำกัด จำนวน 49 ราย กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 24 ราย คัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือวิจัยเป็นแบบสอบถามที่พัฒนาจากแนวคิดการจัดการห่วงโซ่อุปทานและแบบจำลอง SCOR ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา มีค่าดัชนีความสอดคล้องเท่ากับ 0.80 และค่าความเชื่อมั่นไม่น้อยกว่า 0.70 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การวิเคราะห์สหสัมพันธ์ และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ
ผลการวิจัยพบว่า
1. การดำเนินงานห่วงโซ่อุปทานตามแบบจำลอง SCOR โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยด้านการผลิตมีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมา ได้แก่ การวางแผน การจัดหา และการส่งมอบ ส่วนด้านการส่งคืนอยู่ในระดับปานกลาง สะท้อนว่าระบบห่วงโซ่อุปทานมีความเข้มแข็งด้านการผลิต แต่ยังมีข้อจำกัดด้านการจัดการความเสี่ยง การบริหารข้อมูล และการเชื่อมโยงกระบวนการตลอดห่วงโซ่อุปทาน
2. แนวทางในการยกระดับประสิทธิภาพและการสร้างมูลค่าโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยให้ความสำคัญกับการเพิ่มมูลค่าน้ำนม การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ การสร้างเครือข่ายความร่วมมือ การพัฒนาการจัดการฟาร์ม การวางแผนการผลิต และการบันทึกข้อมูล องค์ความรู้ใหม่จากการวิจัย คือ Integrated SCOR–Value Creation Model ซึ่งเป็นรูปแบบการจัดการห่วงโซ่อุปทานเชิงบูรณาการที่เชื่อมโยงกระบวนการหลักของ SCOR กับกลไกการสร้างมูลค่า โดยอาศัยเทคโนโลยีดิจิทัล ระบบสารสนเทศ การบริหารจัดการข้อมูล การกำกับดูแลแบบมีส่วนร่วม การพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และเครือข่ายความร่วมมือของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย เพื่อยกระดับประสิทธิภาพ ลดต้นทุน เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน และเสริมสร้างความยั่งยืนของระบบสหกรณ์โคนมในระยะยาว
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์บทความ ให้แก่วารสารฯ พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความ ต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร วิชาการธรรม ทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น หากมีการใช้ ภาพหรือตารางของผู้นิพนธ์อื่นที่ปรากฏในสิ่งตีพิมพ์อื่นมาแล้ว ผู้นิพนธ์ต้องขออนุญาตเจ้าของลิขสิทธิ์ก่อน พร้อมทั้ง แสดงหนังสือที่ได้รับการยินยอมต่อบรรณาธิการ ก่อนที่บทความจะได้รับการตีพิมพ์เอกสารอ้างอิง
กิตติศักดิ์ อัจฉริยะขจร และศิริชัย เอียดมุสิก. (2554). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับจำนวนเซลล์โซมาติกในน้ำนมถังรวมสูงของฟาร์มโคนมรายย่อย. (วิทยาพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
โชติรส นพพลกรัง, ทิพย์สุดา กุมผัน, ณัฐกร โต๊ะสิงห์, รุ่งรดิศ สมทอง, ศิริพงษ์ หอมแขก, กริชนันท์ เจริญพันธ์ และอนงค์นารถ ชัยทอง. (2566). การศึกษาการจัดการโซ่อุปทานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนข้าวหอมมะลิ 105 บ้านยางโดยใช้ตัวแบบจำลองอ้างอิงการดำเนินงานโซ่อุปทาน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 3(1), 22-32.
ฐากูร ศิริยอด, ณัฐนันท์ ฐิติยาปราโมทย์, สุขเกษม ลางคุลเสน, ชัยฤกษ์ ตันติเตชา, นลินทิพย์ กองคำ และธนวรกฤต โอฬารธนพร. (2566). การวิเคราะห์ปัจจัยเสี่ยงเพื่อพัฒนาประสิทธิภาพของห่วงโซ่อุปทานข้าวโพดหวานสำหรับการส่งออกไปยังตลาดต่างประเทศ. วารสารเกษตรศาสตร์ธุรกิจประยุกต์, 17(27), 21-43.
ตรียาพร ตุ่มศรียา, ฑิฏิวุฒิ ศรีมานพ, บุญสาน ทระทึก, จักรกฤษณ์ แก้วประเสริฐ และศุภานัน ศรีวิราช. (2568). อิทธิพลของการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ประสิทธิภาพห่วงโซ่อุปทาน และความสามารถด้านทรัพยากรมนุษย์ต่อขีดความสามารถทางการแข่งขันระหว่างประเทศของธุรกิจส่งออกไทย. วารสารสังคมพัฒนศาสตร์, 8(9), 297-311.
นลินี คงสุบรรณ, ศิริพร กิรติการกุล, ฑีฆา โยธาภักดี และเก นันทะเสน. (2564). ประสิทธิภาพทางเทคนิคการผลิตโคเนื้อของสมาชิกสหกรณ์เครือข่ายโคเนื้อ จำกัด. วารสารเศรษฐศาสตร์และกลยุทธ์การจัดการ, 8(1), 97-114.
ปัชฌา ตรีมงคล. (2559). การพัฒนากลยุทธ์การจัดการความรู้เชิงรุกสำหรับชุมชนผู้ผลิตวัตถุดิบในห่วงโซ่อุปทานของกิจการเพื่อสังคม. (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ไพลิน เลิศพิมลพันธ์, รัชฎากร ภู่ห้อย, โชติชวาล ฟูกิจการญจน์ และวีดา สัตยารมณ์. (2568). การบริหารจัดการโลจิสติกส์และห่วงโซ่อุปทานการขนส่งสินค้าทางทะเลในจังหวัดชลบุรี. วารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่, 3(4), 665-680.
รวีสรา อัญชุลี, ฉัตรชัย เหล่าเขตการณ์ และธนธร ชื่นยินดี. (2568). แนวทางในการปรับปรุงการจัดการโซ่อุปทานกล้วยไม้ในจังหวัดสมุทรสาคร. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธนบุรี (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 3(1), 25-35.
สรายุธ รัศมี. (2567). ความหลากหลายในห่วงโซ่อุปทาน: กลยุทธ์ใหม่เพื่อการผลิตและจัดหาวัตถุดิบที่ยั่งยืนในยุควิกฤต. วารสารบริหารธุรกิจราชมงคลสุวรรณภูมิ, 1(3), 34-53.
อัจฉริยะขจร และกิตติศักดิ์. (2560). การยกระดับการควบคุมคุณภาพน้ำนมดิบที่ศูนย์รวบรวมน้ำนมดิบ. UNISEARCH (Unisearch Journal), 4(1), 28-32.
Guan, W., & Rehme, J. (2012). Vertical integration in supply chains: driving forces and consequences for a manufacturer's downstream integration. Supply chain management: An international Journal, 17(2), 187-201.
Huan, S. H., Sheoran, S. K., & Wang, G. (2004). A review and analysis of supply chain operations reference (SCOR) model. Supply chain management: An international Journal, 9(1), 23-29.
Juhara, S. (2024). Optimizing supply chain management: Strategies for enhancing efficiency and reducing costs in manufacturing industries. The Journal of Academic Science, 1(1), 37-44.
Li, Y., Wu, F., Zong, W., & Li, B. (2017). Supply chain collaboration for ERP implementation: an inter-organizational knowledge-sharing perspective. International Journal of Operations & Production Management, 37(10), 1327-1347.
Madhani, P. M. (2019). Strategic supply chain management for enhancing competitive advantages: developing business value added framework. International Journal of Value Chain Management, 10(4), 316-338.
Nuprain, A., Srikarn, M., & Jundum, S. (2026). The Upland Rice Supply Chain through the Application of the Supply Chain Operations Reference (SCOR) Model: A Case Study of Kanchanadit District, Surat Thani Province. Research and Development Journal, Loei Rajabhat University, 20(74), 1-16.
Stewart, G. (1997). Supply‐chain operations reference model (SCOR): the first cross‐industry framework for integrated supply‐chain management. Logistics information management, 10(2), 62-67.
Wankmüller, C., & Reiner, G. (2020). Coordination, cooperation and collaboration in relief supply chain management. Journal of Business Economics, 90(2), 239-276.
