ผลการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลในผู้ป่วยเบาหวาน ในอำเภอคำม่วง จังหวัดกาฬสินธุ์
คำสำคัญ:
การให้บริการเภสัชกรรมทางไกล, ผู้ป่วยเบาหวานบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลการให้บริการเภสัชกรรมทางไกลในผู้ป่วยเบาหวาน เปรียบเทียบจำนวนปัญหาเกี่ยวกับการใช้ยา มูลค่ายาคืนจากการประสานรายการยา ก่อนและหลังการให้บริการเภสัชกรรมทางไกล และประเมินความพึงพอใจหลังให้บริการเภสัชกรรมทางไกล รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ เก็บข้อมูลจากแบบสอบถาม และการทบทวนเวชระเบียน ตั้งแต่เดือน กรกฎาคม 2566 ถึง พฤศจิกายน 2566 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ควบคุมโรคได้ดีและสมัครใจเข้าร่วมโครงการการส่งมอบยาให้ผู้ป่วยถึงบ้าน ด้วยระบบบริการเภสัชกรรมทางไกล จำนวน 50 คน วิเคราะห์ข้อมูลทั้งเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ
ผลการวิจัย พบว่า การบริการเภสัชกรรมทางไกลก่อให้เกิดผลลัพธ์ที่ดีต่อโรงพยาบาลคำม่วง และผู้ป่วยโรคเบาหวาน ทั้งการลดมูลค่ายาเหลือและช่วยแก้ไขปัญหาการใช้ยาที่บ้าน โดยเปรียบเทียบก่อนและหลังการใช้โปรแกรม พบว่า ค่าเฉลี่ยมูลค่ายาคืนลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จาก 182.11±186.78 บาทต่อคน เหลือ 82.61±110.06 บาทต่อคน (p<0.001) จำนวนปัญหาการใช้ยาลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จาก 1.18±0.86 ครั้งต่อคน เหลือ 0.50±0.94 ครั้งต่อคน (p<0.001) ปัญหาส่วนใหญ่ คือ บริหารยาน้อยกว่าแพทย์สั่ง ก่อนศึกษาร้อยละ 22 หลังศึกษาลดลงเหลือร้อยละ 10 รองลงมาคือ ตั้งใจปรับยา/หยุดยาเอง ก่อนศึกษาร้อยละ 14 หลังศึกษาลดลงเหลือร้อยละ 4 ซึ่งการแก้ไขปัญหาที่เกี่ยวกับยาส่วนใหญ่จะเป็นการพิจารณาร่วมแก้ไขปัญหากับผู้สั่งใช้ยาหรือแจ้งปัญหาต่อผู้สั่งใช้ให้ทราบ และการแก้ไขปัญหาได้รับการยอมรับทั้งหมด ความพึงพอใจโดยรวมหลังให้บริการเภสัชกรรมทางไกลอยู่ในระดับมากขึ้นไป โดยมีความพึงพอใจมากที่สุด คือ การได้รับยาภายในวันนัด สภาพพัสดุนำส่งอยู่ในสภาพดี และระบบขนส่ง
เอกสารอ้างอิง
ปิยะวัฒน์ รัตนพันธุ์, ประดับ เพ็ชรจรูญ, สิรินยา สุริยา. การพัฒนาระบบจัดส่งยาทางไปรษณีย์สำหรับผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงในสถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019. เชียงรายเวชสาร. 2564;12(2):47-66.
กฤษฏิ์ วัฒนธรรม, ธีรพล ทิพย์พยอม, อัลจนา เฟื่องจันทร์. รูปแบบกิจกรรมและผลลัพธ์การให้บริการเภสัชกรรมทางไกล: บทความปริทัศน์. วารสารเภสัชศาสตร์อีสาน. 2564;17(3):1-15.
ปรียา ยุคันตวนิชชัย. ความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่รับยาทางไปรษณีย์ของโรงพยาบาลอุดรธานี. วารสารวิชาการสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม. 2564;5(10):99-114.
สุภาพร สุปินธรรม. ผลของโปรแกรมการส่งเสริมการใช้ยาต่อความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่ได้รับบริการผ่านระบบเภสัชกรรมทางไกล โรงพยาบาลป่าซาง จังหวัดลำพูน. เภสัชกรรมคลินิก. 2566;29(1):51-63.
Zhang L, Zakharyan A, Stockl KM, Harada AS, Curtis BS, Solow BK. Mail-order pharmacy use and medication adherence among Medicare Part D beneficiaries with diabetes. Journal of medical economics. 2011;14(5):562-7.
Schmittdiel JA, Karter AJ, Dyer W, Chan J, Duru OK. The safety and effectiveness of mail order pharmacy use in diabetes patients. The American journal of managed care. 2013;19(11):882.
ปิยะวัฒน์ รัตนพันธุ์, ประดับ เพ็ชรจรูญ, สิรินยา สุริยา. การพัฒนาระบบจัดส่งยาทางไปรษณีย์สำหรับผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงในสถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019. เชียงรายเวชสาร. 2563;12(2):48-55
ศิริพร พรหมรัตน์, พนิตา ค้าผล, ณัฏฐิญา ค้าผล. ผลของโปรแกรมสร้างความร่วมมือในการใช้ยาโดยใช้เภสัชกรรมทางไกลในผู้ป่วยความดันโลหิตสูง. วารสารไทยไภษัชยนิพนธ์. 2564;17(1):31-41.
Nye AM. A clinical pharmacist in telehealth team care for rural patients with diabetes. North Carolina medical journal. 2017;78(3):183-4.
อรุณวรรณ ต่อกร. ผลของการบริบาลเภสัชกรรมร่วมกับการติดตามการใช้ยาทางไกลในผู้ป่วยเบาหวานที่ใช้ยาฉีดอินซูลิน โรงพยาบาลโกสัมพีนคร จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารวิจัยและวิชาการสาธารณสุขจังหวัดพิจิตร. 2562;3(2):108-16.
Stockton K, Deas C. Evaluation of outcomes of a pharmacist-run, outpatient insulin titration telepharmacy service. Innovations in Pharmacy. 2019;10(2).
