Jornal of Philosophy and Religion Khon Kaen University is the academic journal in the field of philosophy and religion. Its aims to promote and publicize research in the field of philosophy and religion, and to be the stage of exchanging knowledge and academicians and lectures in Thailand and overseas. This journal is published biannually in hard copies. All the articles published are peer-reviewed by at least two experts. The contents of the article should be related to the field of philosophy and religion. The article submitted to Journal of Philosophy and Religion Khon Kaen University should not have been previously published or should not be in consideration of other journals for publication, The authors should strictly follow the guidelines (including the referencing format) for the publication of scholarly articles or research articles for publication in Journal of Philosophy and Religion. Views and opinions expressed in the articles published in Journal of Philosophy and Religion Khon Kaen University are the responsibility of the authors, are not under responsibility of the editors and do not necessarily reflect those of the editorial board.

วารสารปรัชญาและศาสนา มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นวารสารอีก ฉบับหนึ่งที่เปิดพื้นที่ให้นักวิชาการ นักวิจัย นิสิตนักศึกษา และประชาชนทั่วไป ได้นำเสนอบทความทางปรัชญาและศาสนาหรือวัฒนธรรมเพื่อเผยแผ่ต่อสาธารณชนอันจะเป็นประโยชน์ทางวิชาการที่เกิดจากองค์ความรู้ทางปรัชญาและศาสนา วารสารฉบับนี้ประกอบด้วยบทความทางปรัชญาและศาสนาจำนวน 6 บทความ บทความกลุ่มแรกเป็นบทความทางด้านปรัชญา เริ่มต้นด้วยบทความที่นำเสนอทฤษฎีความรู้ในปรัชญาวิทยาศาสตร์ของคาร์ล ปอปเปอร์ ที่ประกอบด้วยการพิสูจน์ได้ว่าเป็นเท็จ (falsifiability) และการอ้างเหตุผลแบบนิรนัย การพิสูจน์ได้ว่าเป็นเท็จเป็นหลักเกณฑ์สำหรับขอบเขตในการค้นคว้าความรู้ในทางวิทยาศาสตร์ เป็นกฎเกณฑ์ในการแบ่งแยกสิ่งที่เป็นทฤษฎีในทางวิทยาศาสตร์กับสิ่งที่ไม่เป็นทฤษฎีในทางวิทยาศาสตร์ ส่วนการอ้างเหตุผลแบบนิรนัยทำให้ทฤษฎีของวิทยาศาสตร์มีความชัดเจนมากยิ่งกว่าการอ้างเหตุผลแบบอุปนัย บทความที่สองเป็นบทความที่เกี่ยวกับปรัชญาอินเดีย นำเสนอปรัชญาการศึกษาของสรวปัลลี ราธกฤษณัน ที่มุ่งเน้นให้ความสำคัญกับสถานศึกษา ผู้สอน ผู้เรียน ซึ่งมีผลต่อการเรียนรู้ของมนุษย์ โดยเชื่อว่า โดยเชื่อว่า การศึกษาเป็นการเรียนรู้ และสำรวจตรวจสอบตัวเอง เป็นการพัฒนาสติปัญญาควบคู่ไปกับการพัฒนาจิตวิญญาณแห่งความเป็นมนุษย์ อันเป็นวิถีไปสู่สัจธรรมของชีวิตบทความกลุ่มที่สองเป็นบทความที่เกี่ยวข้องกับพุทธศาสนา บทความแรกนำเสนอแนวทางการพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเพื่อสักการะครูบาในเขตอำเภอลี้ จังหวัดลำพูน โดยนำเสนอแนวทางการพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเพื่อสักการะครูบาในเขตอำเภอลี้ที่สำคัญ คือ 1) ด้านภาพลักษณ์ ควรสร้างภาพลักษณ์ของแหล่งท่องเที่ยวผ่านสื่อสมัยใหม่เพื่อเป็นสิ่งดึงดูดใจนักท่องเที่ยว 2) ด้านกิจกรรม กำหนดกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับแหล่งท่องเที่ยวให้อยู่ในปฏิทินการท่องเที่ยวของจังหวัด โดยยังคงรักษารูปแบบ และพิธีกรรมเดิมไว้ 3) ด้านวิถีชีวิตควรรักษาแบบแผนการดำเนินชีวิตของชาติพันธุ์ที่หลากหลายและเกี่ยวเนื่อง  กับพระพุทธศาสนาในพื้นที่ไว้ผ่านการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนมีส่วนร่วม  บทความที่สองนำเสนอรูปแบบการปรึกษาเชิงพุทธตามหลักกัลยาณมิตร มี 2 ประการ คือ 1) รูปแบบกัลยาณมิตร ซึ่งนำเสนอแนวปฏิบัติ 12 ประการของการปรึกษาทั้งส่วนของผู้ให้การปรึกษาและผู้ขอรับการปรึกษา อันตั้งอยู่บนฐานของความเป็นกัลยาณมิตร คือ ปรโตโฆสะ และโยนิโสมนสิการ และ2) กระบวนการของการปรึกษาเชิงพุทธตามหลักกัลยาณมิตร 4 ขั้นตอน เรียกกว่า 4 ส Model คือ 1) สร้างศรัทธา 2) สนทนาเปิดใจ 3) เสริมธรรมเสริมปัญญา และ4) แสวงหาสันติ บทความกลุ่มที่สามเป็นบทความที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อของชุมชนบทความแรกนำเสนอความเชื่อในหมอธรรมบ้านสามขา ตำบลสามขา อำเภอโพนทราย จังหวัดร้อยเอ็ด ผลการวิจัยพบว่า ชาวบ้านบ้านสามขา ตำบลสามขา อำเภอโพนทราย จังหวัดร้อยเอ็ด มีความเชื่อว่า หมอธรรมเป็นบุคคลที่ปฏิบัติตน เป็นตัวอย่างที่ดีต่อชุมชน เป็นคนมีศีลมีธรรมปฏิบัติตามศีล 5 อย่างเคร่งครัด สามารถขจัดปัดเป่าผีร้ายได้ทุกประเภท เมื่อเกิดการเจ็บป่วยซึ่งเชื่อว่ามีสาเหตุ มาจากการการถูกผีร้ายกระทำ ชาวบ้านจึงมักมาให้หมอธรรมผูกฝ้าย ชาวบ้านจึงมักมาให้หมอธรรมผูกฝ้าย รดน้ำมนต์ ใช้เวทย์มนต์ขจัดปัดเป่าผีร้ายออกไป หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ปรากฏ ในหมอธรรม คือ ศีล 5 พรหมวิหาร 4 และสังคหวัตถุ 4 เพื่อควบคุมพฤติกรรมคน ในชุมชนให้มีความสงบสุข และบทความที่สองนำเสนอความเชื่อเรื่องตะกวด ในฐานะเป็นสัญลักษณ์เชิงอำนาจ โดยตะกวดมีฐานะเป็นตัวแทนของปู่ตา ชาวบ้านจึงต้องให้ความเคารพยำเกรงต่อตะกวด ความหมายในเชิงมายาคติ แสดงออกในลักษณะของการสยบยอมของชาวบ้านที่มีต่ออำนาจของตะกวด ผ่านพิธีกรรมเซ่นไหว้ปู่ตาตะกวด ชาวบ้านเชื่อว่า ผีปู่ตาตะกวดสามารถบันดาลให้เกิดความสุขความทุกข์ได้ ตะกวดมีอิทธิพลต่อวิถีชีวิตของชาวบ้านในฐานะของตัวแทนปู่ตาซึ่งเป็นสัญลักษณ์แห่งความศักดิ์สิทธิ์ที่คนในชุมชนให้ความเคารพอย่างไม่มีข้อโต้แย้งหรือสงสัยต่อตะกวด

วารสารปรัชญาและศาสนา มหาวิทยาลัยขอนแก่น ที่ท่านถืออยู่ในมือ ขณะนี้ เป็นวารสารอีกฉบับหนึ่งที่เปิดพื้นที่ให้นักวิชาการ นักวิจัย นิสิต นักศึกษา และประชาชนทั่วไปได้นําเสนอบทความที่ตัวเองอยากแสดงความคิดความเห็น ทางปรัชญาและศาสนา หรือวัฒนธรรมเพื่อเผยแผ่ความคิดนั้น ๆ ต่อสาธารณชน ซึ่งวารสารนี้ยินดีเป็นสื่อกลางให้ สําหรับฉบับนี้มีบทความที่นําเสนอ คือ บทวิพากษ์สารัตถะในหนังสือ Postmodern ของไชยันต์ ไชยพร ศึกษาวิเคราะห์แนวคิดธรรมชาตินิยมของ ปรัชญาเต่ํา : ข้อโต้แย้งการนําแนวคิดธรรมชาตินิยมมาใช้กับมนุษย์ ศาสนาชินโต แบบพื้นบ้าน : ระบบความเชื่อพื้นฐานของสังคมญี่ปุ่น หลักการปกครองของ ฮั่นเฟยจื่อ มนุษย์ : กระบวนทัศน์ทางความเชื่อและความคิด การกระทําดี ในธรรมะจากต้นไม้ของพระโพธิญาณเถระ (หลวงปู่ชา) กองบรรณาธิการวารสารปรัชญาและศาสนา มหาวิทยาลัยขอนแก่น ใคร่ขอเชิญท่านสมาชิกทุกท่านได้ส่งบทความวิชาการ บทความวิจัยทางปรัชญา และศาสนา หรือวัฒนธรรมมาลงตีพิมพ์เพื่อเผยแผ่แนวคิดทางปรัชญาละศาสนา หรืองานวิจัยที่ท่านค้นพบในวารสารฉบับหน้าหรือฉบับต่อๆ ไป เรายินดีอย่างยิ่ง ที่จะเป็นสื่อกลางเพื่อพัฒนาผลงานวิชาการ งานวิจัยหรือผลงานอื่น ๆ ใด ที่เป็นไปเพื่อการสร้างสรรค์

วารสารปรัชญาและศาสนา มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นวารสาร อีกฉบับหนึ่งที่เปิดพื้นที่ให้นักวิชาการ นักวิจัย นิสิต นักศึกษา และประชาชนทั่วไป ได้นำเสนอบทความที่ตัวเองอยากแสดงความคิดความเห็นทางปรัชญาและ ศาสนา หรือวัฒนธรรมเพื่อเผยแผ่ความคิดนั้น ๆ ต่อสาธารณชน ซึ่งวารสารนี้ ยินดีเป็นสื่อกลางให้ สำหรับฉบับนี้มีบทความที่นำเสนอ คือ ญาณวิทยาของราชาราม โมหัน  รอย คุณสมบัติและข้อปฏิบัติตนในการใช้ชีวิตคู่ตามหลักพระพุทธศาสนา หลักพุทธธรรมในประเพณีฮีต 12 : ศึกษากรณีฮีตที่ 1-6 กับการกล่อมเกลาชุมชน ในภาคอีสาน ปัจจัยเสี่ยงต่อการเสพสารเสพติดในพระภิกษุสามเณร และ วิทยาศาสตร์กับปรัชญา : ปัญหาและกระบวนวิธี กองบรรณาธิการวารสารปรัชญาและศาสนา มหาวิทยาลัยขอนแก่น ใคร่ขอเชิญท่านสมาชิกทุกท่านได้ส่งบทความวิชาการ บทความวิจัยทางปรัชญา และศาสนา หรือวัฒนธรรมมาลงตีพิมพ์เพื่อเผยแผ่แนวคิดทางปรัชญาและ ศาสนา หรืองานวิจัยที่ท่านค้นพบในวารสารฉบับหน้าหรือฉบับต่อๆ ไป เรายินดี อย่างยิ่งที่จะเป็นสื่อกลางเพื่อพัฒนาผลงานวิชาการ งานวิจัยหรือผลงานอื่น ๆ ใด ที่เป็นไปเพื่อการสร้างสรรค์