โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาล ในเลือดของพระสงฆ์ที่ป่วยเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ในเขตภาคเหนือตอนบน ประเทศไทย

Abstract

Causal Relationship Model of Factors Influencing Glycemic Control Behavior among Monks with Type 2 Diabetes in the Upper Northern Region of Thailand

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของพระสงฆ์ที่ป่วยเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2  ในเขตภาคเหนือตอนบน กลุ่มตัวอย่างในการศึกษาครั้งนี้ คือ พระสงฆ์ที่ป่วยเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2  จำนวน 380 รูป สุ่มด้วยวิธีการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์สมการโครงสร้างเชิงเส้น โดยโปรแกรม LISREL  ผลการวิจัยพบปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของพระสงฆ์ที่ป่วยเป็นโรคเบาหวาน จำนวน 3 ปัจจัย ได้แก่ 1) การรับรู้ความสามารถในการควบคุมพฤติกรรม และ 2) ทัศนคติที่มีต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด พบมีอิทธิพลทางอ้อมต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของพระสงฆ์ผ่านความตั้งใจ  (ค่าอิทธิพลเส้นทางโดยรวมเท่ากับ  0.51  และ 0.21 ตามลำดับ) สำหรับปัจจัยที่ 3 คือแรงสนับสนุนทางสังคม พบมีอิทธิพลทางตรงต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด (ค่าอิทธิพลเส้นทางเท่ากับ 0.04)  ข้อเสนอแนะการวิจัย   ควรเสริมสร้างศักยภาพด้านความเชื่อมั่นในความสามารถที่จะควบคุมระดับน้ำตาล และปรับเปลี่ยนทัศนคติที่มีต่อพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลแก่พระสงฆ์  ร่วมกับการส่งเสริมให้ประชาชนในชุมชม มีความรู้ในเรื่องการปรุงอาหารและการเลือกซื้ออาหารที่จะถวายแก่พระสงฆ์

คำสำคัญ:พฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาล   โรคเบาหวานชนิดที่ 2   พระสงฆ์