การพัฒนารูปแบบการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ของสถานศึกษาสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร
คำสำคัญ:
การพัฒนารูปแบบ, การจัดการสถานศึกษา, ความปกติใหม่บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาในกรุงเทพมหานคร 2) สร้างรูปแบบการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ และ 3) พัฒนารูปแบบการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ให้มีความเหมาะสมต่อการนำไปใช้จริง การดำเนินการวิจัยประกอบด้วย 3 ขั้นตอน ได้แก่ (1) การวิเคราะห์ตัวแบบเชิงสาเหตุของประสิทธิผลการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ด้วยวิธีการวิเคราะห์สมการโครงสร้าง (Structural Equation Modeling: SEM) (2) การศึกษาสถานศึกษาต้นแบบจำนวน 10 แห่ง โดยเก็บข้อมูลผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลหลัก เพื่อสังเคราะห์ปัจจัย เงื่อนไข และกระบวนการที่นำไปสู่ความสำเร็จของการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่ และ (3) การพัฒนารูปแบบการจัดการสถานศึกษาแบบปกติใหม่จากข้อมูลที่ได้ในสองขั้นตอนแรก พร้อมนำเสนอให้ผู้ทรงคุณวุฒิและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียจำนวน 13 คนพิจารณาในการประชุมเสวนาเพื่อตรวจสอบความถูกต้องและความเหมาะสมของรูปแบบ
ผลการวิจัยพบว่า (1) ตัวแปรแฝงด้านการจัดการสถานศึกษาเชิงกลยุทธ์ ภาวะผู้นำ และการดูแลช่วยเหลือนักเรียน มีอิทธิพลทางบวกต่อประสิทธิผลการจัดการสถานศึกษาอย่างมีนัยสำคัญ ขณะที่การจัดการเรียนการสอนและทักษะครูไม่พบอิทธิพลทางบวก นอกจากนี้ การจัดการสถานศึกษาเชิงกลยุทธ์ยังมีอิทธิพลทางบวกต่อภาวะผู้นำ การจัดการเรียนการสอน ทักษะครู และการดูแลช่วยเหลือนักเรียนที่ระดับนัยสำคัญ .05 (2) การศึกษาสถานศึกษาต้นแบบพบปัจจัยความสำเร็จ 5 ด้าน ได้แก่ การจัดการสถานศึกษาเชิงกลยุทธ์ ภาวะผู้นำ การจัดการเรียนการสอน ทักษะครู และการดูแลช่วยเหลือนักเรียน เงื่อนไขความสำเร็จ 6 ด้าน ได้แก่ ผู้บริหาร ครู ผู้เรียน ผู้ปกครอง ชุมชน และนโยบายรัฐ ขณะที่กระบวนการความสำเร็จประกอบด้วย 4 ด้าน คือ ด้านวิชาการ งบประมาณ ทรัพยากรบุคคล และการบริหารทั่วไป และพบผลลัพธ์เชิงประสิทธิผล 3 ด้าน ได้แก่ ผู้เรียน บุคลากร และสถานศึกษา (3) การประเมินคุณภาพของรูปแบบพบว่ามีความถูกต้อง เหมาะสม และสามารถนำไปใช้ได้จริงในระดับมากที่สุด
เอกสารอ้างอิง
กรชนก แย้มอุทัย และ นุชนรา รัตนศิระประภา. (2558). ประสิทธิผลสถานศึกษาตามทรรศนะของบุคลากรทางการศึกษา. วารสารการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศิลปากร, 5(2), 1–10.
คชาภรณ์ เสริมศรี. (2023). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาหนองบัวลำภูเขต 1. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 37(4), 25–33.
จิรารัตน์ กระจ่างดี. (2562). การศึกษากลยุทธ์การบริหารงานวิชาการของโรงเรียนขยายโอกาสใน อำเภอขุนยวม จังหวัดแม่ฮ่องสอน. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่
ชูกิจ ลิมปิจำนงค์. (2563). Recovery Forum “School Reopening and Teacher Empowerment to cope with the Next Normal in Education. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2567. จาก https://m.mgronline.com/qol/detail/963000006361.
ดวงใจ สีเขียว. (2549). การพัฒนาระบบการประเมินนิสิต/นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครูตามแนวคิด
การประเมินแบบ 360 องศา โดยการประยุกต์ใช้ทฤษฎีสรุปอ้างอิง. (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎี
บัณฑิต). กรุงเทพมหานคร: คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ดิเรก วรรณเศียร. (2545). การพัฒนาแบบจำลองแบบสมบูรณ์ในการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานสำหรับสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. (วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาการบริหารการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทัศนีย์ สุวรรณภา. (2547). ปัญหาการวางแผนกลยุทธ์และกรอบประมาณการรายจ่าย ล่วงหน้าระยะปานกลางของโรงเรียนมัธยมศึกษา จังหวัดนครราชสีมา. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
ธนากร จันทพันธุ์, สิน งามประโคน และ ลำพอง กลมกูล. (2566). การพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา. วารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์, 4(1), 77–87.
ธภกฤศ จันทสโร. (2565). ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดการเรียนการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด ของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ของบุคลากรครูสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสงขลา เขต 2. (วิทยานิพนธ์รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
ธวัชชัย ตั้งอุทัยเรือง. (2557). รูปแบบความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของประสิทธิผลของโรงเรียนประสิทธิผลของโรงเรียนประถมศึกษาขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานในเขต ภาคกลางของประเทศไทย. (ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยคริสเตียน.
นฤมล มณีแดง และสมใจ สืบเสาะ. (2565). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการบริหารงานวิชาการของโรงเรียนมัธยมศึกษาในจังหวัดชัยนาท. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์.
พรจันทร์ พรศักดิ์กุล. (2550). รูปแบบกระบวนการงบประมาณของโรงเรียนที่บริหารงบประมาณแบบใช้โรงเรียนเป็นฐานในโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (ปริญญาการศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาชาวิชาการบริหารการศึกษา) มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
พรพิมล อุ่นเสียม. (2561). ความสัมพันธ์ระหว่างการบริหารเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารกับประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี.
พิณสุดา สิริธรังศรี. (2552). ภาพการศึกษาไทยในอนาคต 10 - 20 ปี. (รายงานการวิจัย). กรุงเทพมหานคร: สำนักนโยบายและแผนการศึกษา สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา
พิณสุดา สิริธรังศรี. (2558). รูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารสุทธิปริทัศน์, 29(91), 351–366.
ยงยุทธ สงพะโยม. (2567). กลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาในยุคปกติใหม่. วารสารนวัตกรรมการศึกษาและการวิจัย, 8(3), 1472–1488. https://doi.org/10.14456/jeir.2024.88
ราชบัณฑิตยสภา. (2563). การพิจารณาศัพท์บัญญัติและนิยามของคำว่า New normal และ New norm สืบค้นเมื่อ 1 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://royalsociety.go.th/บัญญัติศัพท์-newnormal/
ลัดดาวัลย์ บุญเลิศ และ ประเสริฐ อิทร์รักษ์. (2554). การวางแผนกลยุทธ์กับประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาญจนบุรีเขต 4. วารสารการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศิลปากร, 2(1), 183–191.
วชิรา อยู่ศุข. (2559). การพัฒนารูปแบบการสอนปฏิบัติสำหรับผู้สอนวิชาชีพ. (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีเทคนิคศึกษา). มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ.
วรรณิศา โมราบุญ. (2559). ปัจจัยส่งผลต่อประสิทธิผลในการบริหารสถานศึกษาขนาดเล็กสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต 4. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 10(1), 146-156.
วันวิภา ทําประโยชน์. (2565). ภาวะผู้นําเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อการระดม ทรัพยากรเพื่อการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาจันทบุรี ตราด. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยราชภัฏรําไพพรรณี.
วิภาดา วงศ์ยะรา. (2561). การตัดสินใจของผู้บริหารกับประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 8. (ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการบริหารการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
วิรันทร์รัตน์ เสือจอย. (2564). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อคุณภาพผู้เรียนของ โรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสิงห์บุรี อ่างทอง. (วิทยานิพนธ์ศึกษา มหาบัณฑิต). นครปฐม: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
วิราพร ดีบุญมี. (2556). ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียนสังกัดเทศบาลนครขอนแก่น. (วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารการศึกษา). คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
วุฒิชัย พวงพิลา. (2566). การศึกษาความสัมพันธ์ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ของผู้บริหารกับประสิทธิผลของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามุกดาหาร. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
สุวิทย์ เมษินทรีย์. (2561). ประเทศไทย 4.0. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
อมรรัตน์ เถื่อนทอง. (2553). การบริหารเชิงกลยุทธ์กับประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดส านักงานเขตพื้นที่การศึกษาประจวบคีรีขันธ์ เขต 2. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุร.
Agarwal, P. K., Finley, J. R., Rose, N. S., & Roediger, H. L. (2017). Benefits from retrieval practice are greater for students with lower working-memory capacity. Memory, 25(6), 764–771. https://doi.org/10.1080/09658211.2016.1220579
Hintze, J. M., & Matthews, W. J. (2004). The Generalizability of Systematic Direct Observations Across Time and Setting: A Preliminary Investigation of the Psychometrics of Behavioral Observation. School Psychology Review, 33(2), 258–270.
Hoy, W. K., & Miskel, C. G. (2008). Educational administration: Theory, research, and practice (8th ed.). New York: McGraw-Hill.
Mott, P. E. (1972). The Characteristics of Effective Organizations. New York: Harper & Row.
Pang, N. S., & Pisapia, J. (2012). The Strategic Thinking Skills of Hong Kong School Leaders: Usage and Effectiveness. Educational Management. Administration and Leadership, 40, 343-361. https://doi.org/10.1177/1741143212436962
Sammons, P., Hillman, J., & Mortimore, P. (1995). Key Characteristics of Effective Schools: A Review of School Effectiveness Research. Institute of Education, University of London: London.
Solano-Flores, G., & Trumbull, E. (2003). Examining language in context: The need for new research and practice paradigms in the testing of English-language learners. Educational Researcher, 32(2), 3–13. https://doi.org/10.3102/0013189X032002003
Suharyanto, A., & Wiflihani, W. (2024). Preserving local culture in the era of globalization: Balancing modernity and cultural identity. Path of Science, 10(3), 5001–5005. https://doi.org/10.22178/pos.102-16
Ughamadu, U., Obiagwu, C., & Nwanne, E. I. (2024). Principals' administrative strategies as a predictor of managerial effectiveness in public secondary schools in Delta State. International Journal of Advanced Academic Research, 10(3).
United Nations. (2023). The Sustainable Development Goals Report 2023: Special edition. United Nations Department of Economic and Social Affairs, Statistics Division.
Weng, C. H., & Tang, Y. (2014). The relationship between technology leadership strategies and effectiveness of school administration: An empirical study. Computers and Education, 76, 91-107. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2014.03.010
World Health Organization. (2021, September 29). COVID-19 disease in children and adolescents: Scientific brief. Retrieved February 10, 2025, From https://www.who.int/publications/i/item/WHO-2019-nCoV-Sci_Brief-Children_and_adolescents-2021.1
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
เวอร์ชัน
- 2025-12-09 (2)
- 2025-12-09 (1)
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 มจร การพัฒนาสังคม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
