การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างทักษะอาชีพของนักเรียนโดยใช้ฐานกิจกรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3

Main Article Content

ฉวีวรรณ หอมรักษ์
ชนิกานต์ ใสยเกื้อ
ชูศักดิ์ เอกเพชร

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพที่เป็นจริงและสภาพที่ต้องการในการเสริมสร้างทักษะอาชีพของนักเรียนโดยใช้ฐานกิจกรรมในสถานศึกษา 2) พัฒนารูปแบบการเสริมสร้างทักษะอาชีพของนักเรียนโดยใช้ฐานกิจกรรม และ 3) ตรวจสอบความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของรูปแบบที่พัฒนาขึ้น การวิจัยเป็นการวิจัยและพัฒนา โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี ดำเนินการ 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพที่เป็นจริงและสภาพที่ต้องการจากครูผู้สอนจำนวน 306 คน โดยใช้แบบสอบถามและวิเคราะห์ค่าดัชนีความต้องการจำเป็น (PNI modified) ระยะที่ 2 พัฒนารูปแบบโดยการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญจำนวน 9 คน และวิเคราะห์เนื้อหา และระยะที่ 3 ตรวจสอบรูปแบบโดยการสนทนากลุ่มผู้ปฏิบัติงานจำนวน 9 คน
ผลการวิจัยพบว่า
1. สภาพที่ต้องการจำเป็นในการจัดฐานกิจกรรมและทักษะอาชีพอยู่ในระดับสูง โดยฐานกิจกรรมที่มีความจำเป็นสูงสุด ได้แก่ ศิลปกรรม งานบริการ และคหกรรม ขณะที่ทักษะอาชีพที่สำคัญ ได้แก่ ทักษะการทำงาน การสื่อสาร และการบริหารจัดการ
2. รูปแบบที่พัฒนาขึ้นเป็นระบบที่เชื่อมโยงระหว่างองค์ประกอบ 5 ส่วน ได้แก่ หลักการ วัตถุประสงค์ องค์ประกอบทักษะอาชีพ กระบวนการดำเนินงาน และเงื่อนไขความสำเร็จ โดยกระบวนการเน้นการออกแบบกิจกรรม การลงมือปฏิบัติ การสะท้อนผล และการประเมินผลอย่างต่อเนื่อง เพื่อพัฒนาทักษะอาชีพของผู้เรียนอย่างเป็นขั้นตอน
3. ผลการตรวจสอบยืนยันว่ารูปแบบมีความเหมาะสม เป็นไปได้ และสามารถนำไปใช้ในสถานศึกษาได้จริง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
หอมรักษ์ ฉ. . ., ใสยเกื้อ ช. ., & เอกเพชร ช. . (2026). การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างทักษะอาชีพของนักเรียนโดยใช้ฐานกิจกรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์, 26(1), 325–336. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/dhammathas/article/view/288551
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Article)

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2565). นโยบายและจุดเน้นของกระทรวงศึกษาธิการ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2565. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

กาญจนา จันทร์ขาว. (2562). การจัดกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อเสริมสร้างทักษะอาชีพโดยใช้ฐานกิจกรรม. วารสารศึกษาศาสตร์, 18(3), 112-125.

จารุวรรณ พงษ์จันทร์. (2563). การจัดกิจกรรมฝึกทักษะการบริหารงานของนักเรียนระดับประถมศึกษา. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). บุรีรัมย์: มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์.

ธีราพร คงทอง. (2565). การใช้สถานการณ์จำลองเพื่อพัฒนาทักษะการคิดและการแก้ปัญหา. วารสารครุศาสตร์, 15(2), 45-56.

พรทิพย์ วิริยะพันธุ์. (2565). การสะท้อนผลเพื่อพัฒนากระบวนการเรียนรู้ในการจัดกิจกรรมอาชีพ. วารสารวิชาการครูไทย, 13(4), 45-54.

พัชรินทร์ ยอดเมือง. (2562). การพัฒนาทักษะการทำงานในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับมัธยมศึกษา. วารสารวิจัยและพัฒนาการศึกษา, 9(3), 77-85.

พิมลรัตน์ ทองดี. (2560). รูปแบบการเรียนรู้เพื่อเสริมสร้างสมรรถนะอาชีพของนักเรียนในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 18(2), 113-128.

ราชกิจจานุเบกษา. (2565). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2565). กรุงเทพฯ: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี.

วรรณา หงส์วราภรณ์. (2561). การพัฒนาทักษะการสื่อสารในชั้นเรียนเพื่อเสริมสร้างมนุษยสัมพันธ์. วารสารศึกษาศาสตร์, 12(1), 23-35.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3. (2565). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566. สุราษฎร์ธานี: กลุ่มนโยบายและแผน.

_______. (2566). รายงานการสังเคราะห์รายงานผลการประเมินของสถานศึกษา ประจำปีการศึกษา 2565. สุราษฎร์ธานี: กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ พ.ศ. 2561-2580. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.

สุภาวดี สุขสุคนธ์. (2564). ผลของการเรียนรู้แบบโครงงานที่มีต่อการแสวงหาความรู้ของนักเรียน. วารสารวิชาการครุศาสตร์, 18(4), 61-70.

Dick, W., & Carey, L. (1996). The systematic design of instruction. (4th ed.). New York, NY: HarperCollins College Publishers.

Joyce, B., Weil, M., & Calhoun, E. (2000). Models of teaching. (6th ed.). Boston, MA: Allyn & Bacon.

Piaget, J. (1973). To understand is to invent: The future of education. New York, NY: Grossman Publishers.

Prince, M. (2004). Does active learning work? A review of the research. Journal of Engineering Education, 93(3), 223-231.

Taba, H. (1962). Curriculum development: Theory and practice. New York, NY: Harcourt, Brace & World.

Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.