พระสังฆาธิการกับการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ในจังหวัดพิจิตร
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาปัญหาสภาพการบริหารจัดการสุขภาวะพระสงฆ์ใวัดจังหวัดพิจิตร เพื่อศึกษาปัจจัยที่ส่งผลประสิทธิผลต่อการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ และเพื่อศึกษาแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ตามธรรมนูญสุขภาพของพระสังฆาธิการในจังหวัดพิจิตร เป็นวิธีวิจัยแบบผสานวิธี การวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 400 รูป รวบรวมข้อมูลจากแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติเชิงพรรณนา แจกแจงความถี่หาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงมาตรฐาน และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ วิธีแบบขั้นตอน การวิจัยเชิงคุณภาพ การสัมภาษณ์ จำนวน 8 รูป วิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า
1) ปัญหาสภาพการบริหารจัดการสุขภาวะพระสงฆ์ในจังหวัดพิจิตร พบว่า มีปัญหาทั้งทางด้านการบริหารจัดการทางด้านร่างกาย การทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ การออกกำลังกาย การนอนหลับพักผ่อน การเรียนรู้วิธีจัดการกับความเครียด พฤติกรรมเสี่ยง การดื่มน้ำที่สะอาดและเพียงพอ การสร้างสัมพันธภาพที่ดีกับผู้อื่น การจัดสรรเวลาให้มีกิจกรรมที่ช่วยผ่อนคลายความเครียด การทางด้านการพบแพทย์เมื่อจำเป็น และปัญหาทางด้านการบริหารจัดการทางด้านการตรวจสุขภาพเป็นประจำ
2) ปัจจัยที่ส่งผลประสิทธิผลต่อการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ในจังหวัดพิจิตร พบว่า โดยรวมอยู่ในระดับมาก ด้านที่มีค่าเฉลี่ยมากที่สุด คือ ปัจจัยด้านงบประมาณ รองลงมาคือปัจจัยด้านสถานที่ ปัจจัยด้านอุปกรณ์ ปัจจัยด้านบุคลากร ปัจจัยด้านการจัดโครงสร้าง ส่วนผลการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ วิธีแบบขั้นตอน พบว่า ปัจจัยด้านสภาพการบริหารจัดการสุขภาวะพระสงฆ์ที่ส่งผลประสิทธิผลต่อการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ ทั้ง 4 ด้าน ได้ค่า Adjusted R Square = 0.996 หรือร้อยละ 99.60 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ 0.05
3) แนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ตามธรรมนูญสุขภาพของพระสังฆาธิการในจังหวัดพิจิตร ผลการวิจัยพบว่า ธรรมนูญสงฆ์แห่งชาติมีความสำคัญต่อการบริหารจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ในหลายด้าน โดยเฉพาะในเรื่องของการกำหนดมาตรฐานการดำเนินชีวิตและการปฏิบัติหน้าที่ของพระสงฆ์ ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างสุขภาวะที่ดีทั้งทางกายและใจให้กับพระสงฆ์ คือ การรักษามาตรฐานชีวิตของพระสงฆ์ การส่งเสริมการดูแลสุขภาพ การสร้างเครือข่ายสนับสนุน การพัฒนาจิตใจและการฝึกฝนทางศาสนา การป้องกันปัญหาสุขภาพจิต ดังนั้น ธรรมนูญสงฆ์แห่งชาติเป็นเครื่องมือสำคัญในการสนับสนุนให้พระสงฆ์มีสุขภาวะที่ดีทั้งในด้านร่างกายและจิตใจ และเป็นการสร้างความยั่งยืนในการปฏิบัติหน้าที่ทางศาสนาอย่างมีคุณภาพ
คำสำคัญ : พระสังฆาธิการ; การบริหารจัดการ; สุขภาวะของพระสงฆ์
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์บทความ ให้แก่วารสารฯ พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้นิพนธ์ทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความ ต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร วิชาการธรรม ทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น หากมีการใช้ ภาพหรือตารางของผู้นิพนธ์อื่นที่ปรากฏในสิ่งตีพิมพ์อื่นมาแล้ว ผู้นิพนธ์ต้องขออนุญาตเจ้าของลิขสิทธิ์ก่อน พร้อมทั้ง แสดงหนังสือที่ได้รับการยินยอมต่อบรรณาธิการ ก่อนที่บทความจะได้รับการตีพิมพ์เอกสารอ้างอิง
ชลธิชา จิรภัคพงค์ และคณะ. (2562). สุขภาวะพระสงฆ์: การพัฒนารูปแบบสุขภาวะตามแนววิถีพุทธโดยการบูรณาการสาธารณสุขเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของจังหวัดลำปาง. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 12(6), 1229.
พระครูสังฆรักษ์สมพงษ์ จตฺตมโล. (2567). รูปแบบการจัดการสุขภาวะของพระสงฆ์ตามธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์แห่งชาติในจังหวัดอ่างทอง. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ. 7(6). 212-227.
พระธรรมปริยัติโสภณ (วรวิทย์ คงฺคปญฺโญ). (2548). การคณะสงฆ์และการพระศาสนา.
(พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.
Yamane, T. (1973). Statistics : An Introductory Analysis (2nd ed.). Harper and Row.