มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองย่านชุมชนประวัติศาสตร์ในประเทศไทย

บทคัดย่อ

บทความนี้เป็นการศึกษาถึงมาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองย่านชุมชนประวัติศาสตร์ในประเทศไทย โดยทำการศึกษาวิจัยในเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์ข้อมูลทางเอกสารในด้านกฎหมายและนำเสนอในเชิงพรรณนา ผลการศึกษาพบว่า กฎหมายโบราณสถาน วัตถุ ศิลปวัตถุ และพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พ.ศ. 2504 และ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2535 มีขอบเขต ข้อจำกัดในการนำมาคุ้มครองย่านชุมชนอันเนื่องมาจากกฎหมายมีเจตนารมณ์ของการให้ความคุ้มครองที่มุ่งเน้นทรัพย์สินที่เป็นวัตถุโบราณ หรือสถานที่โบราณส่วนใหญ่ที่เป็นของรัฐ แต่ไม่ได้มีเจตนารมณ์ในการให้ความคุ้มครองย่านชุมชนประวัติศาสตร์ที่เจ้าของหรือผู้ครอบครองทรัพย์สินโดยส่วนใหญ่ที่เป็นเอกชน ดังนั้น กฎหมายโบราณสถานฯ จึงไม่มีความเหมาะสมในอันที่จะนำมาคุ้มครองย่านชุมชนประวัติศาสตร์ ข้อเสนอแนะ จึงควรมีมาตรการกฎหมายในการให้ความคุ้มครองย่านชุมชนประวัติศาสตร์ที่มีลักษณะเป็นกฎหมายเฉพาะเพื่อให้การคุ้มครองนั้นบังเกิดผลอันดำรงไว้ซึ่งมรดกวัฒนธรรมย่านชุมชนประวัติศาสตร์ที่เป็นเอกลักษณ์และทรงคุณค่าของประเทศไทยสืบไป