การสร้างตัวตนในสังคมโลกเสมือนจริงผ่านการเล่นคอมมู กรณีศึกษาคอมมู E.O.S

บทคัดย่อ

บทความวิจัยชิ้นนี้ มีวัตถุประสงค์ หนึ่ง เพื่อศึกษาสาเหตุที่กลุ่มกรณีศึกษาเข้ามาเล่นคอมมู สอง เพื่อศึกษาการแสดงออกถึงตัวตนและการสร้างปฏิสัมพันธ์ในคอมมู และ สาม เพื่อศึกษาผลกระทบของสมาชิกในคอมมูในโลกความเป็นจริง โดยใช้กรณีศึกษา คอมมู E.O.S ใช้รูปแบบการวิจัยเชิงคุณภาพ ทำการศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง การสัมภาษณ์เชิงลึก และแบบสอบถามออนไลน์แบบปลายเปิด โดยใช้แนวคิดเกี่ยวกับชุมชนเสมือนจริง (Virtual Community) และแนวคิดเกี่ยวกับตัวตนและเกี่ยวกับอัตลักษณ์ (Identity)

ผลการศึกษา พบว่า ประการที่หนึ่ง สาเหตุกลุ่มกรณีศึกษาเข้ามาเล่นคอมมู พบว่าการเข้าร่วมคอมมูของสมาชิกในกลุ่มกรณีศึกษาเกิดจากความสนใจร่วมกันในการเล่นคอมมู โดยเริ่มต้นจากการแชร์ผ่านหน้าเฟซบุคต่อกันมาจนได้เข้าร่วมกลุ่มโฆษณาคอมมู หรือมาจากการชักชวนของเพื่อนหรือคนรู้จัก ประการที่สอง การแสดงออกถึงตัวตนและการสร้างปฏิสัมพันธ์ในคอมมู พบว่า ตัวตนของตัวละครที่เรียกรวมว่า ‘ออริ’ มีความสัมพันธ์กับตัวตนของผู้เล่น ทั้งมีลักษณะที่คล้ายคลึงกับตัวผู้เล่นในชีวิตจริง เช่น ลักษณะนิสัย ความชื่นชอบหรือความไม่ชื่นชอบ เป็นต้น และมีทั้งที่ไม่คล้ายคลึงกับผู้เล่นในชีวิตจริง แต่ผู้เล่นได้มีความปรารถนาอยากมีตัวตนในลักษณะดังกล่าวตามจินตนาการ และประการที่สาม ผลกระทบของสมาชิกในคอมมูในโลกความเป็นจริง พบว่า การเล่นคอมมูของกลุ่มกรณีศึกษาส่งผลกระทบในเชิงบวกจากสมาชิก ได้แก่ เพิ่มทักษะต่างๆ เช่น การวาดรูป การเขียนนิยาย เป็นต้น ความสามารถในการสร้างปฏิสัมพันธ์กับโลกความเป็นจริงที่เพิ่มขึ้น และช่วยให้เข้าใจความหลากหลายทางความคิดของคนในคอมมูมากขึ้น