วิเคราะห์อุดมการณ์ทางการเมืองการปกครองของสมัยสุโขทัย กับสถานการณ์ปัจจุบัน

บทคัดย่อ

        อาณาจักรสุโขทัยในยุคช่วงแรกมีความเจริญรุ่งเรือง ในทุกๆด้านโดยเฉพาะด้านการเมืองการปกครอง แบ่งเป็น 2 ระยะ คือ 1 การเมืองการปกครองแบบพ่อปกครองลูก พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ พ่อขุนบางเมือง พ่อขุนรามคำแหงมหาราช ทรงนำรูปแบบการปกครองแบบ พ่อปกครองลูกมาใช้ มีลักษณะใกล้ชิดกันระหว่าง พระมหากษัตริย์และประชาชน หรือที่เรียกว่า บิดาที่ดูแลลูกอย่างใกล้ ชิด ต่อมาระยะหลังสถาบันพระมหากษัตริย์เริ่มเปลี่ยนแปลงไป ได้รับอิทธิพลมาจาก ขอมบ้างได้รับอิทธิพลมาจาก อินเดียบ้าง และสถานะพระมหากษัตริย์ก็เปลี่ยนพระนามใหม่ ตั้งแต่ลำดับที่ 4 ที่ 5 เป็นพระยา และลำดับที่ 6-7-8-9 เป็นพระมหาธรรมราชา ดังนั้น รูปแบบการปกครองจึงเปลี่ยนมาเป็นแบบ ธรรมราชา ซึ่งรูปแบบการปกครองนี้เป็นรูปแบบที่นำหลักธรรมมาใช้ โดยนำเอาพระพุทธศาสนามาเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวในการปกครองและสถาบันพระมหากษัตริย์ ก็เริ่มห่างเหินกับประชา ชนมากขึ้น อาณาจักรสุโขทัย สถาปนาขึ้นในปี พ.ศ.1792 โดยมีพ่อขุนศรีอินทราทิตย์ เป็นปฐมกษัตริย์ราชวงศ์พระร่วงปกครองแผ่นดินสมัยสุโขทัย ตอนต้น (พ.ศ. 1792-1841) พ่อขุนศรีอินราทิตย์จัดการปกครองใหม่เป็นแบบ บิดาปกครองบุตร หรือ พ่อปกครองลูกหรือ ปิตุลาธิปไตย และสมัยสุโขทัยตอนปลาย (พ.ศ.1841-1981) การปกครองเป็นแบบบิดาปกครองบุตรเริ่มเสื่อมลง เพราะสถาบันพระมหากษัตริย์ไม่มั้นคง เมืองต่าง ๆ แยกตัวเป็นอิสระ พระมหาธรรมราชาที่ 1 จึงทรงทำนุบำรุงส่งเสริมพระพุทธศาสนาลักษณะของการปกครองสมัยสุโขทัยตอนปลายจึงเป็นแบบธรรมรา ชา ในส่วนอาณาจักรสุโขทัย มีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศกับรัฐใกล้เคียง เช่น อาณาจักรล้านนา แคว้นพะเยา เมืองน่าน เมืองนครศรีธรรมราช อาณาจักรมอญ อาณาจักรอยุธยา และรัฐที่ห่างไกลออกไป เช่น ลังกา จีน สังคมของกลุ่มสุโขทัยแบ่งคนออกเป็น 2 กลุ่ม คือ ชนชั้นปกครองและชนชั้นผู้ถูกปกครอง  ส่วนระบบเศรษฐกิจของกรุงสุโขทัย ขึ้นอยู่กับการเกษตรกรรม การพาณิชยกรรม และการหัตถกรรม การทำเครื่องสังคโลก สังคมสุโขทัยเป็นสังคมแบ่งชนชั้น ซึ่งประกอบไปด้วย พระมหากษัตริย์ ประชาชนและทาส