วิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความเชื่อเรื่องบุญ-บาป ในพระพุทธศาสนา 2) ศึกษาความเชื่อเรื่องบุญ-บาปของชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย 3) ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์เชิงลึก กำหนดผู้ให้ข้อมูลหลักจำนวน 25 รูป/คน โดยการลงพื้นที่เก็บข้อมูลสัมภาษณ์เชิงลึก วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการพรรณนา
ผลการวิจัย พบว่า ความเชื่อเรื่องบุญ-บาป ในพระพุทธศาสนา บุญคือ ความดี รวมไปถึงความประพฤติอันเป็นสิ่งที่ชอบด้วย กาย วาจา และใจ บาป คือความชั่ว เป็นกรรมยังบุคคลให้ถึงซึ่งทุกข์ ให้ผลแตกต่างกันตามประเภทของบาปกรรมที่หนักเบา
สภาพความเชื่อเรื่องบุญ-บาปของชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย พบว่า 1) เชื่อในเรื่องบุญ-บาป บุญคือ การทำความดี ส่วนบาปคือ การทำความชั่ว 2) เชื่อเรื่องสวรรค์นรก ทำความดีตายไปย่อมเกิดในสวรรค์ ทำความชั่วจะต้องถูกลงโทษในนรก 3) เชื่อกฎแห่งกรรมในศรัทธา 4 4) เชื่อในหลักพุทธธรรม ทำดี ละเว้นชั่ว
วิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย พบว่า มีผล 4 ด้าน คือ 1) ด้านจิตใจ ยึดมั่นในพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่งทางใจ ทำบุญใส่บาตร ทำให้สุขใจ เมื่อทำชั่ว ทำให้ทุกข์ใจ 2) ด้านร่างกาย เดินจงกรม นั่งสมาธิ ทำให้ร่างกายแข็งแรง ผิวพรรณสดใส รักษาศีล 8 การปฏิบัติธรรมจะก้าวหน้า 3) ด้านปัญญา ฟังเทศน์ สวดมนต์ ไหว้พระ ทำให้ทราบหลักธรรมนำไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ 4) ด้านสังคม บูรณะวัด เก็บขยะ กวาดถนน บริจาคเลือด บริจาคผ้าขาวห่อศพ โลงศพ และสอดส่องการทำงานของเจ้าหน้าที่รัฐ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มวิทยาลัยครูภาคใต้. (2526). สุราษฎร์ธานี. สงขลา: กลุ่มวิทยาลัยครูภาคใต้.
พระกัณหา กนฺตสีโล (อนุอัน). (2559). การศึกษาเชิงวิเคราะห์คติความเชื่อเรื่อง บุญ-บาป ที่มีต่อวิถีชีวิตของคนอีสาน : ศึกษากรณีอำเภอแกดา จังหวัดมหาสารคาม. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2542). เรื่องที่คนไทยควรเข้าใจให้ถูกต้อง. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์บริษัท สหธรรมมิก จำกัด.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2554). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 34). กรุงเทพมหานคร: บริษัท เอส.อาร์.พริ้นติ้ง แมสโปรดักส์ จำกัด.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2564). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. ออนไลน์. สืบค้นเมื่อ 12 มกราคม 2564. แหล่งที่มา: http://84000.org/tipitaka/dic/v_seek.php?text=วัฏฏ.
พระมหาสมคิด เหลาฉลาด. (2542). ความเชื่อเรื่องบุญและบาปกับพฤติกรรมเชิงจริยธรรมของนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลายในเขตกรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์สังคมสงเคราะห์ศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สมศักดิ์ ชินภา. (2555). ความเชื่อเรื่องบุญ บาปตามแนวทางพระพุทธศาสนาของผู้ต้องขังเรือนจำกลางนครราชสีมา. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
หลวงเทพดรุณานุศิษฏ์. (2518). ธาตุปฺปทีปิถา. กรุงเทพมหานคร: มหามกุฎราชวิทยาลัย.
ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ
เจ้าอธิการทองปาน ปญฺญาวโร (สนองผัน). (24 มกราคม 2564). ศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. (พระอธิการกฤษณะ วรธมฺโม, ผู้สัมภาษณ์).
พระครูสุวัฒนาภิรม กวิสฺสโร (ปานนอก). (24 มกราคม 2564). ศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. (พระอธิการกฤษณะ วรธมฺโม, ผู้สัมภาษณ์).
พระอธิการมณเฑียร เตชธโร (วรรณา). (24 มกราคม 2564). ศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. (พระอธิการกฤษณะ วรธมฺโม, ผู้สัมภาษณ์).
บัวผัน ชุมแวงวาปี. (27 มกราคม 2564). ศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. (พระอธิการกฤษณะ วรธมฺโม, ผู้สัมภาษณ์).
ภัณธิรา กาญจนแก้ว. (27 มกราคม 2564). ศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อเรื่องบุญ-บาปในพระพุทธศาสนาที่มีต่อวิถีชีวิตชาวพุทธในเทศบาลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. (พระอธิการกฤษณะ วรธมฺโม, ผู้สัมภาษณ์).
วัชรี เกษสว่าง. (27 มกราคม 2564).
วารี ชนะมาร. (27 มกราคม 2564).
วิสิฐศักดิ์ พิจิตรศิริ. (27 มกราคม 2564).
สามา ยานิพันธ์. (9 กุมภาพันธ์ 2564).
สิริวรรณ เพ็งมีศรี. (9 กุมภาพันธ์ 2564).
อุดมพร ชัยชนะ. (8 กุมภาพันธ์ 2564).
อดิศร เพียภิรมณ์. (8 กุมภาพันธ์ 2564).
