การพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงพุทธแบบมีส่วนร่วม ในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์

บทคัดย่อ

          การศึกษาวิจัยเรื่อง “การพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงพุทธแบบมีส่วนร่วม ในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์” โดยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาประวัติความเป็นมาและคุณค่าในมิติพระพุทธศาสนาในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ 2) เพื่อสำรวจสภาพการท่องเที่ยวเชิงพุทธแบบมีส่วนร่วมในมิติพระพุทธศาสนาในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ และ 3) เพื่อยกระดับการท่องเที่ยวเชิงพุทธในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Method)  วิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) คำนวณขนาดตัวอย่างที่เหมาะสมสำหรับใช้ในการวิจัย โดยใช้สูตรของทาโร่ยามาเน่ (Taro Yamane) จำนวน 400 รูป/คน และการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) สัมภาษณ์เชิงลึกโดยใช้แบบสัมภาษณ์เก็บข้อมูลในกลุ่มเป้าหมาย 12 รูป/คน โดยเป็นการวิจัยเชิงสำรวจ (Survey Research) และการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-Depth  Interview) กับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ (Key Informants)  ผู้ศึกษาวิจัยสามารถวิเคราะห์ผลการวิเคราะห์ข้อมูล
          ผลการวิจัยพบว่า
           1. ประวัติความเป็นมาบนมิติของคน เวลา สถานที่ และวิเคราะห์คุณค่าในมิติพระพุทธศาสนาในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์พบว่า จังหวัดกาฬสินธุ์เป็นประเทศที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรมและศาสนา ความเป็นกลางและความยืดหยุ่นในการยอมรับและปรับตัวต่อวัฒนธรรมอื่นๆ ทำให้การท่องเที่ยวมีความหลากหลายและน่าสนใจจากกระแสโลกออนไลน์สวนทางกับโลกออฟไลน์ เพราะเป็นจริงที่ถูกสร้างด้วยมือมนุษย์แหล่งท่องเที่ยวที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง ทั้งเพราะมีความสวยงามทางสถาปัตยกรรมและมีความสำคัญทางประวัติศาสตร์และศาสนาวัฒนธรรมและงานศิลปะการท่องเที่ยวเปิดโอกาสที่ดีในการสัมผัสกับวัฒนธรรมท้องถิ่น การเข้าชมการแสดงศิลปะและงานฝีมือที่ชาวบ้านสร้างขึ้น การเข้าร่วมกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับวัฒนธรรมพื้นบ้าน เช่น เทศกาลประจำชาติ งานเทศกาลศาสนา และเทศกาลท้องถิ่นการสนับสนุนการท่องเที่ยวที่ชุมชนช่วยส่งเสริมการพัฒนาท้องถิ่น และสร้างรายได้ให้กับชุมชนในพื้นที่ต่างๆ ซึ่งเป็นการกระจายรายได้และส่งเสริมความเจริญของชุมชนการท่องเที่ยวที่มีความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม
          2. กระบวนการการมีส่วนร่วมในมิติพระพุทธศาสนาในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์พบว่า เพศชาย จำนวน 173 คน คิดเป็นร้อยละ 56.8 ประชาชนส่วนใหญ่มีอายุระหว่าง 36 - 45 ปี จำนวน 144 คนคิดเป็นร้อยละ 36.9มีสถานภาพสมรส จำนวน 198 คน คิดเป็นร้อยละ 49.5ส่วนใหญ่อยู่ในระดับปริญญาตรี จำนวน 153 คน คิดเป็นร้อยละ 38.3มีอาชีพค้าขาย จำนวน 196 คน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก (  =3.98) โดยบูรณาการพฤติกรรมการท่องเที่ยวโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( = 3.87) ประชาชนมีเพศต่างกันอายุต่างกัน การศึกษาต่างกัน สถานภาพสมรสต่างกัน มีอาชีพต่างกัน มีรายได้ต่อเดือนต่างกัน มีผลต่อการพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงพุทธแบบมีส่วนร่วมในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ โดยภาพรวมแตกต่างกัน จึงยอมรับสมมติฐานประชาชนมีพฤติกรรมโครงสร้างทางสังคม พฤติกรรมสถานศึกษาต่างกัน ต่างกันพฤติกรรมทางการเมืองที่มีมีพฤติกรรมพฤติกรรมทางด้านศาสนา/ศิลปะ/วัฒนธรรมประเพณีการพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงพุทธแบบมีส่วนร่วม ในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ โดยบูรณาการพฤติกรรมการท่องเที่ยว โดยภาพรวมแตกต่างกัน จึงยอมรับสมมติฐาน
            3. เส้นทางการท่องเที่ยวเชิงพุทธในพื้นที่พระธาตุยาคู อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ โดยการมีร่วมจากชุมชนพบว่า การจัดนิทรรศการที่เกี่ยวเนื่องกับวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาการจัดกิจกรรมเนื่องในวันสำคัญของสถาบันพระมหากษัตริย์ เช่น การทำบุญตักบาตร การแสดงธรรมเทศนา การจัดปฏิบัติธรรม การเวียนเทียน การจัดนิทรรศการที่เกี่ยวกับพระราชกรณียกิจการจัดกิจกรรมเนื่องในวันสำคัญตามประเพณี/ท้องถิ่น เช่น ทำบุญตักบาตร การแสดงธรรมเทศนา ปฏิบัติธรรม กิจกรรมส่งเสริมวัฒนธรรม/ประเพณี การจัดนิทรรศการเผยแพร่ความรู้ที่เกี่ยวข้องกับวันสำคัญทางประเพณี/ท้องถิ่นเป้าหมาย