การสื่อสารพุทธธรรมผ่านสื่อสังคมออนไลน์เพื่อการฟื้นฟูเยาวชน ของพระสงฆ์ในสังคมไทย

ผู้แต่ง

  • ชัชวาลย์ แก้วกระจาย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การสื่อสาร, สื่อสังคมออนไลน์, พระสงฆ์

บทคัดย่อ

การสื่อสารนับเป็นองค์ประกอบสำคัญของการดำรงชีวิตของมนุษย์ รวมถึงเยาวชนในสังคมปัจจุบัน โดยเมื่อสังคมก้าวเข้าสู่ยุคดิจิทัล รูปแบบการสื่อสารได้เปลี่ยนแปลงไปตามความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีอย่างต่อเนื่อง การสื่อสารออนไลน์จึงกลายเป็นเครื่องมือสำคัญที่พระสงฆ์สามารถนำมาใช้ในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาและถ่ายทอดหลักธรรมแก่เยาวชน เพื่อฟื้นฟูจิตใจ เสริมสร้างความเข้มแข็งทางคุณธรรม และส่งเสริมการดำเนินชีวิตตามหลักพุทธธรรมอย่างเหมาะสม การเผยแผ่พุทธธรรมผ่านสื่อสังคมออนไลน์ถือเป็นภารกิจสำคัญของพระสงฆ์ในฐานะผู้สืบทอดพระพุทธศาสนา โดยต้องมุ่งให้ความรู้ ความเข้าใจ และแนวปฏิบัติที่ถูกต้องแก่เยาวชน ภายใต้กรอบคุณธรรม จริยธรรม และความรับผิดชอบต่อสังคม ทั้งนี้สามารถดำเนินการผ่านช่องทางสื่อดิจิทัลที่หลากหลาย เช่น เฟซบุ๊ก ยูทูบ ทวิตเตอร์ และเว็บไซต์ โดยใช้รูปแบบสื่อมัลติมีเดีย อาทิ ภาพนิ่ง วิดีโอ การถ่ายทอดสด และการตอบปัญหาธรรมะ เพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ สร้างแรงบันดาลใจ และส่งเสริมให้เยาวชนละเว้นความชั่ว หันมาประพฤติปฏิบัติตนตามหลักธรรม

ดังนั้น การใช้สื่อออนไลน์ในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาจึงจำเป็นต้องอาศัยผู้ส่งสารที่มีคุณสมบัติตามหลักพุทธธรรม มีความรู้ ความเข้าใจ และทักษะด้านการสื่อสารที่เหมาะสม เพื่อให้การเผยแผ่เกิดประโยชน์ต่อส่วนรวม และมีส่วนสำคัญในการพัฒนาและฟื้นฟูเยาวชนในสังคมไทยอย่างยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

กิติมา สุรสนธิ. (2548). ความรู้ทางการสื่อสาร (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพมหานคร: จามจุรีโปรดักท์.

ชนันว์ ชามทอง. (2550). การจัดกิจกรรมส่งเสริมความสามารถด้านการสื่อสารทางวิทยาศาสตร์สำหรับนักเรียนช่วงชั้นที่ 3 (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่).

ชัชรินทร์ ไชยวัฒน์. (2557). สู่คลื่นลูกที่สี่…หลังจากเทคโนโลยีเปลี่ยนคนเป็นควาย. กรุงเทพมหานคร: เอ.พี. กราฟิคดีไซน์และการพิมพ์.

พระครูธีรศาสน์. (2562). แนวทางการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิตัล. วารสารพุทธศาสตร์ มจร อุบลราชธานี, 7(1), 2223–2236.

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย เล่ม 20 อังคุตตรนิกาย เอกกนิบาต. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2552). กาลานุกรมพระพุทธศาสนาในอารยธรรมโลก. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์ผลิธัมธ์.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2556). พุทธธรรม (ฉบับปรับขยาย). กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พิเชฐ ทั่งโต. (2563). เทคโนโลยีสารสนเทศกับยุทธศาสตร์เพื่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคออนไลน์. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 3(1), 62–75.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย (เล่ม 4 วินัยปิฎก มหาวรรค). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สมเด็จพระพทุธโฆษาจารย (ป. อ. ปยุตฺโต). (2564). พุทธวิธีในการสอน. (พิมพ์ครั้งที่ 26). ในโอกาสมงคลครบรอบพระชันษา ๑๐๐ปี ของ พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจา้วิมลฉัตร กองทุนพระองค์วิมลฉัตร พิมพ์เป็นธรรมทาน.

อรอำไพ ศรีวิชัย. (2555). การสร้างชุดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมทักษะการสื่อสารทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านเวียงฝาง (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่).

อุบลรัตน์ ศิริยุวศักดิ์. (2550). สื่อสารมวลชนเบื้องต้น: สื่อมวลชน วัฒนธรรม และสังคม (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Berlo, D. K. (1960). The process of communication: An introduction to theory and practice. New York, NY: Holt, Rinehart and Winston.

Cherry, C. (1957). On human communication. Cambridge, MA: MIT Press.

DataReportal. (2024). Digital 2024: Thailand. Retrieved January 13, 2025, From https://datareportal.com/reports/digital-2024-thailand

DeVito, J. A. (1983). The interpersonal communication book (3rd ed.). New York, NY: Harper & Row.

Hovland, C. I., Janis, I. L., & Kelley, H. H. (1953). Communication and persuasion. New Haven, CT: Yale University Press.

Osgood, C. E., & Tannenbaum, P. H. (1954). The process of communication. Urbana, IL: University of Illinois Press.

Ruesch, J., & Bateson, G. (1951). Communication: The social matrix of psychiatry. New York, NY: W. W. Norton.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-02-03

รูปแบบการอ้างอิง

แก้วกระจาย ช. . (2026). การสื่อสารพุทธธรรมผ่านสื่อสังคมออนไลน์เพื่อการฟื้นฟูเยาวชน ของพระสงฆ์ในสังคมไทย. มจร การพัฒนาสังคม, 10(3), 376–390. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JMSD/article/view/292311