สถานการณ์ ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินโดยชุมชน สำหรับเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาสถานการณ์ ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินโดยชุมชนสำหรับเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ผู้บริหาร ครู นักวิชาการ ผู้ปกครอง ผู้นำชุมชน ผู้นำศาสนา ศิษย์เก่า และนักเรียน ในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี รวมทั้งสิ้น 34 คน โดยใช้วิธีการสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และตรวจสอบคุณภาพจากผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 3 ท่าน ค่า IOC เท่ากับ 0.8 ผลการวิจัยพบว่า สถานการณ์ความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมยังมีความรู้พื้นฐานจำกัด โดยเฉพาะเรื่องที่เกี่ยวข้องกับหลักศาสนาอิสลาม ได้แก่ ดอกเบี้ย ซะกาต และการลงทุนที่ถูกต้องตามหลักศาสนา เจตคติของเยาวชนส่วนใหญ่ยังขาดความตระหนักถึงความสำคัญของการวางแผนทางการเงินและได้รับอิทธิพลจากค่านิยมบริโภคนิยมที่แทรกซึมผ่านสื่อและกลุ่มเพื่อน ในด้านพฤติกรรม พบว่า มีการใช้จ่ายเกินตัว ขาดวินัยในการออมและเสี่ยงต่อการเป็นหนี้สินจากการกู้ยืมผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ ส่วนปัญหา คือ การขาดหลักสูตรและกิจกรรมที่บูรณาการความรู้ทางการเงินกับหลักศาสนาอิสลามอย่างเป็นระบบ ขาดแรงจูงใจและแบบอย่างที่ดีในครอบครัวและชุมชน รวมทั้งพฤติกรรมทางการเงินที่เสี่ยง เช่น การใช้จ่ายตามโฆษณาและการยืมเงินโดยไม่มีการวางแผนล่วงหน้า
ความต้องการ คือ การได้รับความรู้ทางการเงินที่เหมาะสมกับหลักศาสนาและวิถีชีวิตท้องถิ่น การส่งเสริมเจตคติที่ดีต่อการเงินผ่านการปลูกฝังคุณธรรมและค่านิยมทางศาสนา เช่น ความพอเพียงและความซื่อสัตย์ รวมทั้งการมีกิจกรรมการเรียนรู้โดยมีการฝึกปฏิบัติจริงที่เชื่อมโยงกับหลักศาสนาและวัฒนธรรมท้องถิ่น เพื่อเสริมสร้างพฤติกรรมทางการเงินที่มั่นคงและยั่งยืน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
ซุลกิฟลี วาจิ. (7 มิ.ย. 2568). ปัญหาในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
ญัสมิน ดาราแม. (12 มิ.ย. 2568). ความต้องการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2563). ผลสำรวจทักษะทางการเงินของคนไทย ปี 2563. เรียกใช้เมื่อ 1 มีนาคม 2568จาก https://www.bot.or.th/content/dam/bot/image/research-and-publications/2563ThaiFLsurvey.pdf
ธิดารัตน์ บุญธรรม และคณะ. (2566). ความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม: ความท้าทายเชิงศาสนาและการศึกษา. วารสารวิจัยและพัฒนาท้องถิ่น, 18(3), 112–129.
นิดา ตายิด. (12 มิ.ย. 2568). ความรู้ทางการเงินที่จำกัดและไม่สอดคล้องกับบริบทศาสนา. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
นูอิม หวันวัง. (7 มิ.ย. 2568). ปัญหาในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
บายาน ตายิด. (12 มิ.ย. 2568). ทัศนคติที่เฉยเมยต่อการเงินและค่านิยมบริโภคนิยมที่แทรกซึม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
บุญสนอง แสงมณี. (2561). การพัฒนาทักษะการออมเงินของนักเรียนโดยใช้กิจกรรมการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 25(1), 54-67.
แผนพัฒนาจังหวัดปัตตานี. (2566). แผนพัฒนาจังหวัดปัตตานี พ.ศ. 2566 - 2570. ปัตตานี: สำนักงานจังหวัดปัตตานี.
มูฮัมหมัดโซฟาน ยูโซะ. (12 มิ.ย. 2568). ความต้องการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
เมธาวี ขติยะสุนทร. (2555). วิเคราะห์เนื้อหาเกี่ยวกับสถานการณ์ภาคใต้ที่รายงานในข่าวหน้าหนึ่งของหนังสือพิมพ์รายวันประชานิยมของไทย. ใน สารนิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการสื่อสารศึกษา. มหาวิทยาลัย เชียงใหม่.
โมฮาหมัดอาซมี สะละไร. (7 มิ.ย. 2568). ความต้องการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
โมฮาหมัดอาซมี สะละไร. (12 มิ.ย. 2568). พฤติกรรมการใช้จ่ายที่ไม่มีวินัยและการเงินเปราะบาง. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเงินครัวเรือน. (2565). รายงานผลสำรวจสถานภาพหนี้ครัวเรือน ปี 2565. เรียกใช้เมื่อ 12 มีนาคม 2568 จาก https://library.parliament.go.th/th/radioscript/rr2566-jun1
สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2568). 10 จังหวัดที่มีสัดส่วนคนจนสูงสุด รายงานผลวิจัยสถานการณ์ความยากจนในประเทศไทย. เรียกใช้เมื่อ 9 มกราคม 2569 จาก https://www.posttoday.com/smart-city/730744
สะแปอิง ตาเห. (7 มิ.ย. 2568). ปัญหาในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). รายงานผลการดำเนินงานตามนโยบายเร่งด่วนของกระทรวง ศึกษาธิการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 เขตตรวจราชการที่ 6. เรียกใช้เมื่อ 12 มีนาคม 2568 จาก https://reo6.moe.go.th/wp-content/uploads/2023/01/รายงานผลการดำเนินงานตามนโยบาย
เร่งด่วนฯ-ป.pdf
อลมูบาร๊อค มะแซ. (12 มิ.ย. 2568). พฤติกรรมการใช้จ่ายที่ไม่มีวินัยและการเงินเปราะบาง. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
อับดุลเลาะ เจ๊ะหลง และเกษตรชัย และหีม. (2563). โปรแกรมกิจกรรมการเรียนรู้อิสลามเพื่อพัฒนาพฤติกรรมตามวิถีอิสลามสําหรับเยาวชนมุสลิมกลุ่มเสี่ยงในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 39(3), 20-32.
อัลฟารีซัล รีจิ. (7 มิ.ย. 2568ก). ความต้องการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
อัลฟารีซัล รีจิ. (7 มิ.ย. 2568ข). ทัศนคติที่เฉยเมยต่อการเงินและค่านิยมบริโภคนิยมที่แทรกซึม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
อัลฟารีซัล รีจิ. (7 มิ.ย. 2568ค). ปัญหาในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
อาดือนัน หะแว. (7 มิ.ย. 2568). ปัญหาในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิม. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
อาฟาฟ ต่วนจอหลง. (7 มิ.ย. 2568). ความรู้ทางการเงินที่จำกัดและไม่สอดคล้องกับบริบทศาสนา. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
ฮันดา สารอเฮง. (12 มิ.ย. 2568). ความต้องการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของเยาวชนมุสลิมในศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี. (ธีรวีร์ พึ่งตำบล, ผู้สัมภาษณ์)
Abidin, S. Z. (2020). Islamic Financial Literacy among Muslim Youth: Challenges and Educational Approaches. International Journal of Islamic Economics and Finance Research, 3(2), 55-72.
Alshameri, F. A. et al. (2024). The effects of financial literacy and social media on financial behaviour. International Journal of Social Science and Human Research, 7(1), 112-118.
Islamic Bank of Thailand. (2021). Shariah-Compliant Financial Products and Community Empowerment Initiatives. Bangkok: IBank.
OECD. (2019a). PISA 2018 Results (Volume IV): Are Students Smart about Money? OECD Publishing. Retrieved November 12, 2024, from https://www.oecd.org
OECD. (2020b). PISA 2018 Results (Volume IV): Are Students Smart about Money? OECD Publishing. Retrieved November 4, 2024, from https://doi.org/10.1787/48ebd1ba-en
