การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการแบบเปิดร่วมกับเกมคณิตศาสตร์ ที่ส่งเสริมการแก้ปัญหาและความคิดสร้างสรรค์ทางคณิตศาสตร์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานในการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการแบบเปิดร่วมกับเกมคณิตศาสตร์ 2) พัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ให้มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 80/80 และ 3) ศึกษาผลการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ ได้แก่ 1) เปรียบเทียบการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์คะแนนทดสอบหลังเรียนกับเกณฑ์ร้อยละ 80 2) เปรียบเทียบความคิดสร้างสรรค์ทางคณิตศาสตร์คะแนนทดสอบหลังเรียนกับเกณฑ์ร้อยละ 80 และ 3) ประเมินความพึงพอใจของนักเรียนต่อการเรียนด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้ กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น จำนวน 35 คน จากการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แผนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ แบบวัดการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ แบบวัดความคิดสร้างสรรค์ทางคณิตศาสตร์ และแบบสำรวจความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าทีกลุ่มตัวอย่างเดียว ผลการวิจัยพบว่า 1) ครูและนักเรียนเห็นความเหมาะสมของการนำเกมคณิตศาสตร์และวิธีการแบบเปิดมาใช้ สามารถสร้างแรงจูงใจและส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ การจัดกิจกรรม 4 ขั้น ได้แก่ การนำเสนอสถานการณ์ปัญหาผ่านเกมคณิตศาสตร์ การเล่นเกมด้วยตนเอง การอภิปรายและเปรียบเทียบแนวคิดจากการเล่นเกม และการเชื่อมโยงแนวคิด 2) รูปแบบการจัดการเรียนรู้มีประสิทธิภาพ 82.02/81.90 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด และ 3) ผลการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ ได้แก่ การแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์หลังเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ความคิดสร้างสรรค์ทางคณิตศาสตร์หลังเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ ความพึงพอใจของนักเรียนอยู่ในระดับมากที่สุด
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัดฯ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กิตติ พัฒนตระกูลสุข. (2544). เกมการประมาณค่าด้วยเครื่องคิดเลข. วารสารศึกษาศาสตร์ปริทัศน์, 16(1), 35-39.
เกวลี มาหา. (2565). ผลการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการแบบเปิด (Open Approach) ร่วมกับกระบวนการแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์ ที่มีผลต่อความสามารถในการแก้โจทย์ปัญหาและความคิดสร้างสรรค์ทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. ใน วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการสอนวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ปรมินทร์ ธัญญะภู. (2566). การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้เกมทางคณิตศาสตร์ เพื่อส่งเสริมทักษะการสื่อสารและการนำเสนอทางคณิตศาสตร์ เรื่อง ความน่าจะเป็น ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาคณิตศาสตรศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2555). การใช้วิธีการพัฒนากระบวนการคิดของนักเรียนแบบ Open Approach เพื่อส่งเสริมการพัฒนาวิชาชีพครูคณิตศาสตร์แบบ Lesson Study Approach. ขอนแก่น: ขอนแก่นการพิมพ์.
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2557). วิธีการแบบเปิดกับการเรียนรู้คณิตศาสตร์. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2563). การเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์. กรุงเทพมหานคร: บริษัท จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์ จำกัด.
สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ. (2564). สรุปผลการทดสอบ ทางการศึกษาระดับชาติขั้นพื้นฐาน มัธยมศึกษาปีที่ 6. กรุงเทพมหานคร: สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). รายงานผลการประเมินผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาระดับชาติ. กรุงเทพมหานคร: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2568). ผลการประเมิน PISA 2022 คณิตศาสตร์ การอ่าน และวิทยาศาสตร์ (ฉบับสมบูรณ์). กรุงเทพมหานคร: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566 - 2570). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
Anggoro, B. S. et al. (2025). Effect of game-based learning on students’ mathematics high order thinking skills: A meta-analysisEfecto del aprendizaje basado en juegos en las habilidades de pensamiento de orden superior en matemáticas de los estudiantes: Un meta-análisis. Revista de Psicodidáctica, 30(1), https://doi.org/10.1016/j.psicoe.2024.500158.
Applebaum, M. (2025). Fostering creative and critical thinking through math games: A case study of Bachet’s game. European Journal of Science and Mathematics Education, 13(1), 16-26.
Brezovszky, B. et al. (2019). Effects of a mathematics game-based learning environment on primary school students’ adaptive number knowledge. Computers & Education, 128, 63-74. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2018.09.011.
Bunlang, S. et al. (2024). Students’ mathematization in mathematics classrooms using the Thailand lesson study incorporated open approach model. International Journal for Lesson and Learning Studies, 13(1), 14-27.
Chizary, F. & Farhangi, A. (2017). Efficiency of Educational Games on Mathematics Learning of Students at Second Grade of Primary School. Journal of History Culture and Art Research, 6(1), 232-240.
Dondio, P. et al. (2023). Do games reduce maths anxiety? A meta-analysis. Computers & Education, 194, https://doi.org/10.1016/j.compedu.2022.104650.
Fadda, D. et al. (2022). Effects of digital games on student motivation in mathematics: A meta-analysis in K-12. Journal of Computer Assisted Learning, 38(1), 304-325.
Fatah, A. et al. (2016). OPEN-ENDED APPROACH: AN EFFORT IN CULTIVATING STUDENTS’ MATHEMATICAL CREATIVE THINKING ABILITY AND SELF-ESTEEM IN MATHEMATICS. Journal on Mathematics Education, 7(1), 11-20.
Ibrahim, I. & Widodo, S. A. (2020). Advocacy approach with open-ended problems to mathematical creative thinking ability. Infinity, 9(1), 93-102.
Inprasitha, M. & Changsri, N. (2014). Teachers’ Beliefs about Teaching Practices in the Context of Lesson Study and Open Approach. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 116, 4637-4642. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.01.999.
Inprasitha, M. (2022). Lesson study and open approach development in Thailand: A longitudinal study. International Journal for Lesson & Learning Studies, 11(5), 1-15.
Pan, Y. et al. (2022). A systematic review of the role of learning games in fostering mathematics education in K-12 settings. Educational Research Review, 36, https://doi.org/10.1016/j.edurev.2022.100448.
