การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมภาวะผู้นำทางการเมืองของผู้บริหารเทศบาลในจังหวัดสุราษฎร์ธานี

ผู้แต่ง

  • พระครูพิศาลพัฒนานุกิจ (สุจินต์ ทีปธมฺโม) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระมหาสมัคร อติภทฺโท มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การประยุกต์, หลักพุทธธรรม, ผู้นำทางการเมือง

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1. ศึกษาสภาพการณ์ภาวะผู้นำทางการเมือง 2. ปัจจัยที่มีผลต่อการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมือง และ 3. นำเสนอการประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมภาวะผู้นำทางการเมืองของผู้บริหารเทศบาลในจังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญที่คัดเลือกแบบเจาะจง จำนวน 27 รูปหรือคน แบ่งเป็น 7 กลุ่ม และวิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา

ผลการวิจัยพบว่า 1. ภาวะผู้นำทางการเมืองของผู้บริหารเทศบาลในจังหวัดสุราษฎร์ธานียังขาดโครงสร้างเชิงระบบ ขาดวิสัยทัศน์ระยะยาว และมุ่งเน้นการบริหารแบบตอบสนองต่อสถานการณ์เฉพาะหน้า มากกว่าการวางแผนยุทธศาสตร์ที่ยั่งยืน นโยบายและการจัดสรรงบประมาณยังยึดตามความรู้สึกหรือแรงจูงใจทางการเมือง มากกว่าข้อมูลหรือการวิเคราะห์ที่เป็นระบบ กลไกการมีส่วนร่วมของประชาชนยังคงเป็นพิธีกรรมขาดช่องทางการสื่อสารที่เปิดกว้าง โปร่งใส และตรวจสอบได้ ระบบอุปถัมภ์ยังมีอิทธิพลต่อการบริหารและการจัดสรรทรัพยากรในระดับท้องถิ่น 2. ในด้านปัจจัยที่ส่งผลต่อการเสริมสร้างภาวะผู้นำ พบว่า ผู้บริหารยังขาดอิทธิพลเชิงอุดมการณ์ ไม่สามารถถ่ายทอดค่านิยมได้อย่างมั่นคง การสร้างแรงบันดาลใจยังไม่ต่อเนื่อง และการกระตุ้นทางปัญญายังไม่เปิดพื้นที่ให้บุคลากรคิดอย่างเป็นระบบ ขณะที่การตระหนักถึงความเป็นปัจเจกบุคคลยังจำกัด และ 3. การประยุกต์หลักพุทธธรรม ได้แก่ จักขุมา วิธูโร และนิสสยสัมปันโนช่วยเสริมสร้างภาวะผู้นำให้มีวิสัยทัศน์ บริหารจัดการอย่างมีประสิทธิภาพ และสร้างมนุษยสัมพันธ์ที่ดีซึ่งส่งผลต่อการพัฒนาองค์กรท้องถิ่นอย่างยั่งยืน โปร่งใส และยึดโยงกับประชาชน

เอกสารอ้างอิง

ชัยวัฒน์ สถาอานันท์. (2550). อริสโตเติ้ลกับรัฐประหาร 19 กันยา รัฐประหารเพื่อระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข. กรุงเทพฯ: ฟ้าเดียวกัน.

ชาญชัย ชัยรุ่งเรือง. (2555). ภาวะผู้นำและผู้นำสำคัญอย่างไร?. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี, 1(1), 43-55.

ดวงใจ ปินตามูล และคณะ. (2560). การพัฒนา คุณลักษณะภาวะผู้นำมุ่งให้บริการของผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดเพชรบูรณ์ตามแนวพุทธธรรม. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 6(2 ฉบับพิเศษ), 199-210.

พระคมกริช จนฺทสุทฺโธ และคณะ. (2566). ภาวะผู้นำทางการเมืองของคณะผู้บริหารเทศบาลเมืองปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา. วารสารสังคมศาสตร์และศาสตร์ร่วมสมัย, 4(1), 42-53.

พระครูวิโรจน์กาญจนเขต (นัทกฤต ทีปฺงกโร). (2567). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดนนทบุรี. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(4), 158-169.

พระปลัดเอกชัย จนฺทโชโต. (2566). พุทธบูรณาการเพื่อส่งเสริมภาวะผู้นำของนักการเมืองท้องถิ่นจังหวัดสระบุรี (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาอภิวัชร์ อภิวชฺชโร. (2566). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อการเสริมสร้างภาวะผู้นำทางการเมืองของผู้บริหารท้องถิ่นในจังหวัดเพชรบุรี (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พิมพ์ศนิตา จึงสุทธิวงษ์. (2560). ภาวะผู้นำทางการเมือง (Political Leadership): สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร อีสานหนึ่งเดียวพรรคเดียว 8 สมัย ไม่มีสอบตกสู่ตำแหน่งรัฐมนตรี. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 9(3), 26-32.

พิศณุพงศ์ กล้ากสิกิจ. (2562). ต้นแบบการพัฒนาประสิทธิผลการบริหารจัดการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองในจังหวัดกำแพงเพชร (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ไพฑูรย์ โพธิสว่าง และวิเชียร ตันศิริคงคล. (2560). ปัจจัยที่มีผลต่อความต้องการผู้นำทางการเมืองแบบมี อำนาจเต็มของสังคมไทย. วารสารการเมือง การบริหาร และกฎหมาย, 9(3), 73-108.

ภัคชุดา พูนสุวรรณ. (2566). ภาวะผู้นําการปรับเปลี่ยน : สิ่งที่ท้าทายผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. วารสารพระธรรมทูต, 3(1), 22-31.

สุรินทร์ธร ศิธรกุล. (2556). ผู้นำการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดีขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเขต จังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-06-25

รูปแบบการอ้างอิง

(สุจินต์ ทีปธมฺโม) พ., & อติภทฺโท พ. (2025). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมภาวะผู้นำทางการเมืองของผู้บริหารเทศบาลในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 8(3), 93–106. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/bim/article/view/284987