การขับเคลื่อนงานสาธารณสงเคราะห์ของพระสงฆ์ในยุคปัญญาประดิษฐ์ (AI)
คำสำคัญ:
งานสาธารณสงเคราะห์, ปัญญาประดิษฐ์, การพัฒนาชุมชนบทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอการขับเคลื่อนงานสาธารณสงเคราะห์ของพระสงฆ์ในยุคปัญญาประดิษฐ์ โดยนำเสนอแนวทางการปรับตัวของคณะสงฆ์ให้สามารถปฏิบัติภารกิจด้านสาธารณสงเคราะห์ได้อย่างมีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับความต้องการของสังคมที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว องค์ความรู้ใหม่จากการศึกษาสามารถสรุปได้ 4 ประเด็น ได้แก่ 1. การสำรวจและคัดกรองเชิงรุก โดยประยุกต์ใช้ AI และเทคโนโลยีดิจิทัลในการรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลกลุ่มเปราะบางในชุมชน 2. การจัดสรรทรัพยากรและความช่วยเหลือ โดยใช้ข้อมูลเพื่อวางแผนและบริหารการช่วยเหลือให้เกิดประสิทธิภาพและตรงตามความต้องการ 3. การสร้างเครือข่ายความร่วมมือ ระหว่างวัด ชุมชน ภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม ผ่านระบบดิจิทัลเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการประสานงาน และ 4. การพัฒนาคุณภาพชีวิตและจิตใจ โดยส่งเสริมทั้งการช่วยเหลือด้านวัตถุ การพัฒนาทักษะอาชีพ สุขภาวะทางจิต และการพึ่งพาตนเอง
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม และกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (2565). แผนปฏิบัติการด้านปัญญาประดิษฐ์แห่งชาติเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (พ.ศ. 2565-2570). กรุงเทพฯ: กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม และกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.
นิธิ เอี่ยวศรีวงศ์. (2546). ก่อนยุคพระศรีอาริย์: ว่าด้วยศาสนา ความเชื่อ และศีลธรรม. กรุงเทพฯ: มติชน.
พระครูวินัยธรจักรี ศรีจารุเมธีญาณ และคณะ. (2559). บทบาทพระสงฆ์ไทยในสังคมยุคโลกาภิวัตน์. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 4(1), 275-287.
พระเทพเวที (ป. อ. ปยุตฺโต). (2533). บทบาทของพระสงฆ์ในสังคมไทยปัจจุบัน. กรุงเทพฯ: รุ่งแสงการพิมพ์.
พระบัวสอน ทองสลับ. (2563). บทบาทของพระสงฆ์ต่อการส่งเสริมคุณภาพชีวิตของประชาชนในเขตปกครองของคณะสงฆ์ภาค 10 (วิทยานิพนธ์รัฐประศาสนศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
พระไพศาล วิสาโล. (2546). พุทธศาสนาไทยในอนาคต: แนวโน้มและทางออกจากวิกฤต. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์.
พระมงคลวชิรากร (สมบัติ ญาณวโร) และคณะ. (2564). พระสงฆ์สาธารณสงเคราะห์. กรุงเทพฯ: ร่มธรรมกราฟิก.
วรลักษณ์ หิมะกลัส. (2566). การทบทวนวรรณกรรมว่าด้วยการใช้ AI ในการศึกษา (รายงานฉบับสมบูรณ์ภายใต้แผนงานยุทธศาสตร์เป้าหมาย (Spearhead) ด้านสังคม แผนงานคนไทย 4.0). กรุงเทพฯ: สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.).
วิจิตร ระวิวงศ์. (2527). พุทธศาสนากับการสังคมสงเคราะห์. วารสารวิทยาสารเกษตรศาสตร์ สาขาสังคมศาสตร์, 5(2), 149-155.
Brandão, P. R. (2025). The impact of artificial intelligence on modern society. AI, 6(8), 190.
