NEW GENERATION SUSTAINABILITY: กระบวนการสร้างคนรุ่นใหม่เพื่อการพัฒนาสังคมสู่สันติสุขอย่างยั่งยืนในจังหวัดลำปาง
คำสำคัญ:
คนรุ่นใหม่, การพัฒนาสังคม, ความยั่งยืน, สังคมสันติสุขบทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาปัจจัย และพฤติกรรมการใช้ชีวิตของคนรุ่นใหม่ในสังคมยุคปัจจุบันในจังหวัดลำปาง 2. พัฒนากระบวนการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับคนรุ่นใหม่ในจังหวัดลำปาง 3. ขับเคลื่อนกลไกการสร้างคนรุ่นใหม่ตามหลักพุทธธรรมเพื่อการพัฒนาสังคมสู่สันติสุขอย่างยั่งยืนในจังหวัดลำปาง เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ จากการศึกษาเอกสาร สัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลเชิงคุณภาพ 40 คน และผู้ให้ข้อมูลเชิงปฏิบัติการ 25 คน ด้วยการวิเคราะห์กระบวนการและกลไกเชิงปฏิบัติการ
ผลการศึกษาวิจัย พบว่า 1. พฤติกรรมและปัจจัยการใช้ชีวิต ได้แก่ 1.1) พฤติกรรม และความสัมพันธ์ยุคดิจิทัลเน้นพึ่งตนเอง 1.2) ปัจจัยที่มีผลต่อชีวิตเกิดจากแรงกดดันทางเศรษฐกิจ เทคโนโลยี และมลพิษสิ่งแวดล้อม 1.3) มุมมองและทัศนคติการใช้คนรุ่นใหม่ต้องปรับตัว 2. การพัฒนากระบวนการเรียนรู้ ได้แก่ 2.1) ปัจจัยการพัฒนาเรียนรู้ที่เกิดจากปัจจัยภายชุมชน ปัจจัยภายนอกชุมชน และปัจจัยเชิงบูรณาการ 2.2) กระบวนการออกแบบการเรียนรู้เริ่มจากการวิเคราะห์สภาพปัญหา การมีส่วนร่วม การออกแบบ การวางแผนและปฏิบัติ การติดตามและประเมินผล 2.3) กระบวนการพัฒนาการเรียนรู้เริ่มจากการเตรียมความพร้อม ร่วมสร้างวิสัยทัศน์ ออกแบบกิจกรรม ทดลองปฏิบัติ ประเมินผล 2.4) สถานการณ์เชิงพื้นที่ ได้แก่ จุดแข็ง คือ ทุนทางสังคม จุดอ่อน คือ ความแตกต่างทางเศรษฐกิจ ขาดแคลนทุน กิจกรรมกระจุกตัว ขาดความต่อเนื่อง โอกาส คือ นโยบายเศรษฐกิจหมุนเวียน แรงงานคืนถิ่นพร้อมทักษะ อุปสรรค คือ กระแสบริโภคนิยม ภาระหนี้สิน การสนับสนุน และเทคโนโลยี 3. กลไกการขับเคลื่อนคนรุ่นใหม่ตามหลักพุทธธรม ได้แก่ 3.1) กลไกทุนทางสังคมและสายสัมพันธ์ข้ามวัย 3.2) กลไกนวัตกรรมเกษตรอินทรีย์และสิ่งแวดล้อมทางชีวภาพ 3.3) กลไกเครือข่ายคนคืนถิ่นและภาคีเชิงยุทธศาสตร์ 3.4) การบูรณาการหลักภาวนาบ่มเพาะคนรุ่นใหม่ให้เคารพธรรมชาติ (กาย), รักษากติกาไม่เผาป่า (ศีล), ฝึกความอดทนลดความใจร้อน (จิต), และใช้ปัญญาผสานเทคโนโลยีกับภูมิปัญญา (ปัญญา)
เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ สงกลาง และศิวัช ศรีโภคางกุล. (2563). ความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมเพื่อคืนกำไรสู่สังคมของ บริษัท ทรูคอร์ปอเรชั่นที่มมีต่อด้านการศึกษา. Journal of Modern Learning Development, 5(6), 88-101.
กันตภณ จงงามวิไล. (2563). Free Radicals: กระบวนการเปลี่ยนแปลงคนยุคใหม่สู่การพัฒนาประเทศ. วารสาร มจร หริภุญชัยปริทรรศน์, 4(2), 87-95.
กิตติกาญจน์ หาญกุล. (2558). กระบวนการสร้างคนรุ่นใหม่เพื่อการเปลี่ยนแปลงสังคมในศตวรรษที่ 21. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 41(2), 59-75.
จิรากรณ์ คชเสนี. (2552). พฤติกรรมการสื่อสารเพื่อการพัฒนา. คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชมพูนุท บุญประเสริฐ. (2555). ความรับผิดชอบต่อสังคมและสิงแวดล้อมกับความผูกพันของพนักงานกลุ่ม Generation Y. WMS Journal of Management Walailak University, 1(2), 24-36.
ชาคริต แก้วทันคํา. (2561). ภาพแทนตัวตนเชิงนิเวศในกวีนิพนธ์ "ปลูกดอกไม้ไว้บนภูเขา". วารสารสงขลานครินทร์ ฉบับสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 24(3), 223–237.
พระมหาจักรพันธ์ จกฺกวโร (นะวะแก้ว) และพระอธิการเฉลย ฉนฺทโก (อิ้มทับ). (2563). การสร้างความรับผิดชอบต่อสังคม. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 5(1), 190-197.
พระวิระชัย เมตตาธีโร และคณะ. (2566). การพัฒนาพฤติกรรมเยาวชนต้นแบบการตื่นรู้เชิงพุทธ. วารสาร มจร พุทธศาสตร์ปริทรรศน์, 7(1), 78-92.
สาวิตรี ไทรเขื่อนขันธ์ และคณะ. (2557). รูปแบบและกิจกรรมความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์การบริหารส่วนตำบลในความต้องการของชาวบ้านหมู่ที่ 2 ตำบลยายชา อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม. วารสารวิชาการ Veridian E-Journal ฉบับมนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 7(2), 1339–1347.
เสกสรร มนทิราภา. (2564). การประยุกต์ใช้สังคหวัตถุธรรมกับความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์กร. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 10(3), 360-370.
เสาวลักษณ์ สุทธิพรโอภาส และกฤตสุชิน พลเสน. (2564). การพัฒนาพฤติรรมในยุคชีวิตวิถีใหม่ภายใต้ทฤษฎีทางจิตวิทยาและพุทธศาสนา. วารสารโรงพยาบาลเจริญกรุงประชารักษ์, 17(2), 39-55.
Trilling, B., & Fadel, C. (2009). 21st Century Skills: Learning for Life in Our Times. San Francisco, CA : Jossey-Bass.
