วิเคราะห์หลักธรรมที่ปรากฏในบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขในชุมชนตำบลท่าศิลา อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร

Main Article Content

พระมหาฉัตรกร วชิรเมธี (คำโสภา)
พระครูปริยัติพัฒนบัณฑิต (มิตร วันยาว)
พระครูสุธีคัมภีรญาณ (ประมวล บุลาลม)

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความสำคัญและความเป็นมาของการทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุข 2) ศึกษาหลักธรรมที่ปรากฏในงานทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขของตำบลท่าศิลา อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร 3) ศึกษาวิเคราะห์หลักธรรมที่ปรากฏในบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขของตำบลท่าศิลา อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ รวบรวมข้อมูลจากเอกสาร และภาคสนาม โดยการลงพื้นที่เก็บข้อมูลสัมภาษณ์เชิงลึก จากประชากรผู้ให้ข้อมูลหลัก 25 รูป/คน แล้วนำมาวิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า
1. ความสำคัญและความเป็นมาของการทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุข: การทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขช่วยเหลือผู้ยากไร้และส่งเสริมความสัมพันธ์ในครอบครัวและชุมชน โดยปลูกฝังคุณธรรมและความเมตตาในผู้ทำบุญ ช่วยสร้างความสงบและความพึงพอใจจากการทำความดี พร้อมทั้งส่งเสริมความร่วมมือในชุมชนตามหลักคำสอนของพระพุทธศาสนา โดยไม่ดื่มสุรา เพื่อบรรยากาศที่สงบและมีความสุขในงานบุญ
2. หลักธรรมในบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขของตำบลท่าศิลา อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร: การทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขในตำบลท่าศิลาเชื่อมโยงกับหลักธรรมในพระพุทธศาสนา เช่น การให้ทาน รักษาศีล และเจริญสมาธิ รวมถึงความกตัญญูกตเวที เบญจศีล เบญจธรรม และการหลีกเลี่ยงอบายมุข ซึ่งช่วยส่งเสริมการทำความดี สร้างความสงบในใจ และเสริมสร้างความรักความสามัคคี การรักษาศีล 5 ช่วยสร้างชีวิตที่สงบและมีความสุข และการทำบุญยังเป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทีที่ช่วยในการเติบโตทางจิตใจและปัญญา
3. วิเคราะห์หลักธรรมที่ปรากฎในบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขสะท้อนหลักธรรมในพระพุทธศาสนา: การทำบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขในชุมชนท่าศิลา สะท้อนหลักธรรมในพระพุทธศาสนา เช่น การให้ทาน การรักษาศีล และการหลีกเลี่ยงอบายมุข ช่วยส่งเสริมความรัก ความสามัคคี และแสดงความกตัญญูกตเวที ช่วยสร้างความสงบในชีวิตและเสริมสร้างคุณค่าในสังคม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
(คำโสภา) พ. ว., (มิตร วันยาว) พ., & (ประมวล บุลาลม) พ. . (2026). วิเคราะห์หลักธรรมที่ปรากฏในบุญแจกข้าวปลอดอบายมุขในชุมชนตำบลท่าศิลา อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์, 26(1), 69–80. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/dhammathas/article/view/283534
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Article)

เอกสารอ้างอิง

ปรีชา พิณทอง. (2534). ประเพณีโบราณไทยอีสาน. (พิมพ์ครั้งที่ 7). อุบลราชธานี: ศิริธรรมออฟเซ็ท.

พระครูสุธีคัมภีรญาณ. (2565). รูปแบบการแบ่งปันและการสร้างความกตัญญูในงานบุญแจกข้าวของชาวอีสาน. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์, 4(4), 269-282. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSSP/article/view/260244

พระภัทรนันต์ ฐิตเสฏฺโฐ, พระครูโกศลอรรถกิจ, อุทัย เอกสะพัง, พระมหาอภินันท์ นนฺทภาณี คำหารพล และพระณัฐพงษ์ สิริสุวณฺโณ จันทร์โร. (2559). ศึกษาวิเคราะห์บุญกิริยาวัตถุ 3 ที่ปรากฏในคัมภีร์อรรถกถาธรรมบท. วารสารปัญญาปณิธาน, 1(1), 22-28. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/PPJ/article/view/216206/150217

พุทธทาสภิกขุ. (2537). ภาษาคน-ภาษาธรรม. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

อัษฎางค์ ชมดี. (2553). ร้อยเรื่องเมืองสุรินทร์. (พิมพ์ครั้งที่ 2). อุบลราชธานี: ศิริธรรมออฟ.