วิเคราะห์ 5 บุคคลผู้ถูกธรณีสูบลงอเวจีมหานรก

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหมายและลักษณะของอเวจีมหานรก กรรมครุกรรม(อนันตริยกรรม) ที่ปรากฏในพระไตรปิฎกและอรรถกถาเพื่อใช้วิเคราะห์กรณีศึกษา 5 บุคคล ผู้ถูกธรณีสูบลงอเวจีมหานรก ได้แก่ พระเทวทัต พระเจ้าสุปปะพุทธ นางจิญจมาณวิกา นันทมานพ และ นันทยักษ์ และเพื่อสังเคราะห์องค์ความรู้ใหม่ใหม่ระหว่างความสัมพันธ์ของเจตนากรรมและผลของกรรมในปรากฏการณ์ธรณีสูบ  ผลการศึกษาพบว่า ปรากฏการณ์ธรณีสูบที่เป็นผลของอนันตริยกรรมได้แก่ 1) มาตุฆาต 2) ปิตุฆาต 3) อรหันตฆาต 4) โลหิตุปบาท และ 5) สังฆเภท ซึ่งเป็นครุกรรมฝ่ายอกุศลกรรม คือ กรณีของพระเทวทัตที่ตรงตามคำนิยามของอนันตริยกรรมมี 2 ประการ คือ สังฆเภทและโลหิตุปบาท ส่วนกรณีพระเจ้าสุปปะพุทธ นางจิญจมาณวิกา นันทมานพ และนันทยักษ์ แม้ไม่ใช่อนันตริยกรรมโดยตรงต่อพระพุทธเจ้าแต่ก็จัดเป็นครุกรรมที่มีเจตนามุ่งร้ายต่อพระพุทธเจ้าและพระอรหันต์ผู้เป็นเนื้อนาบุญสูงสุด การวิเคราะห์พบว่าการตีความปรากฏการณ์ธรณีสูบในคัมภีร์และงานวิชาการแบ่งได้ 3 แบบ คือ 1) การตีความเชิงปาฎิหาริย์ที่เชื่อว่าแผ่นดินแยกออกจริงในทันทีที่บาปกรรมถึงจุดสิ้นสุด 2) การตีความเชิงสัญลักษณ์ทางสังคมที่มองว่าธรณีสูบสะท้อนให้เห็นการลงโทษของชุมชนต่อผู้กระทำผิดร้ายแรง และ 3) การตีความเชิงจริยศาสตร์ที่ให้ความสำคัญกับความรุนแรงของผลกรรมตามคุณธรรมของผู้ถูกกระทำและผลของวิบากกรรมในทิฏฐธรรมเวทนียกรรม ดังนั้น กรณีศึกษาของบุคคลทั้ง 5 นี้จึงอธิบายได้ว่าเหตุใดกรรมจึงให้ผลทันทีในชาตินี้ และสามารถนำไปใช้วิเคราะห์ปรากฏการณ์ทิฏฐธรรมเวทนียกรรมกรณีอื่นในคัมภีร์พระพุทธศาสนาต่อไป