รัฐธรรมนูญในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมือง : ศึกษา 3 กรณีศึกษา และการถอดบทเรียนเพื่อปรับใช้กับประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานศึกษาวิจัยนี้มีความมุ่งหมายในการจัดทำเพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างตัวบทของรัฐธรรมนูญของรัฐที่อยู่ในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมือง และชุดตัวแปรด้านข้อเท็จจริงของการเปลี่ยนผ่านทางการเมืองสู่ระบอบประชาธิปไตย (Transitional to Democracy) โดยผ่านการศึกษาวิเคราะห์รัฐกรณีศึกษาทั้ง 3 รัฐ ได้แก่ แอฟริกาใต้ , โปแลนด์ และยูเครน เพื่อตอบคำถามสำคัญของการศึกษา 3 ประการ คือ 1. รัฐธรรมนูญของรัฐที่อยู่ในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมือง แต่ละกรณีศึกษา มีลักษณะร่วมกันหรือไม่ และอย่างไร 2.รัฐธรรมนูญของรัฐที่อยู่ในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมือง แต่ละกรณีศึกษา มีลักษณะที่แตกต่างกันหรือไม่ และ อย่างไร 3. ตัวแปรเชิงบริบทในกระบวนการเปลี่ยนผ่านทางการเมืองของแต่ละกรณีศึกษาที่มีความแตกต่างกัน มีความสัมพันธ์กับลักษณะของรัฐธรรมนูญของรัฐที่อยู่ในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมือง แต่ละกรณีศึกษาหรือไม่ และอย่างไร
ผลการศึกษาพบว่ารัฐธรรมนูญของรัฐที่อยู่ในระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมืองมีจุดร่วมกันอย่างน่าสนใจ 3 ประการคือ 1. ให้ความสำคัญกับการนำหลักการปกครองในระบบประชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ (Constitution Democracy) มาใช้ในฐานะระบอบการปกครองหลัก 2. ให้ความสำคัญกับการรับรองและคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชนตามตัวบทรัฐธรรมนูญ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในรูปแบบของนัยเชิงกฎหมาย 3. มีการจัดตั้งสถาบันทางการเมืองหลักตามรัฐธรรมนูญ หรือทำการจัดสรรอำนาจเพิ่มเติมให้สถาบันการเมืองหรือหน่วยงานเดิมที่มีอยู่เพื่อผลักดัน กระบวนการเปลี่ยนผ่านทางการเมือง
อย่างไรก็ตาม จากการศึกษายังพบอีกว่าหากวิเคราะห์ในรายละเอียดแล้ว ตัวบทในรัฐธรรมนูญของทั้ง 3 กรณีศึกษามีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ 2 ประเด็นคือ 1. การกำหนดมาตรการในเชิงปฏิบัติด้านการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชน และ 2. การจัดสรรอำนาจระหว่างสถาบันการเมืองในรายละเอียดมีความแตกต่างกัน
ซึ่งความแตกต่างทั้ง 2 ประการ ข้างต้น จากการศึกษาพบว่ามีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญกับตัวแปรเชิงบริบทการเมืองในกระบวนการเปลี่ยนผ่านของทั้ง 3 กรณีศึกษา และมีความสัมพันธ์อย่างใกล้ชิดกับความสำเร็จของการเปลี่ยนผ่านสู่ประชาธิปไตย
Article Details
@ 2020 King Prajadhipok's Institute The Government Complex Commemorating All Right Reserved.
เอกสารอ้างอิง
Dankwart Rustow. (1970). Transitions to democracy : Toward a dynamic model in Comparative Politic 2(3) 1970
Ingrid Nifosi. (2005). A New Conceptual Framework for Political Transition : a Case study on Rawanda: l’afrique des grands lacs. Annuaire 2004-2005.
Karl Lynn. (1990). Dilemmas of democratization in Latin America in Comparative Politic 23(1), 1990.
Mark Brzezinski. (2000). The Struggle for Constitutionalism in Poland: St.Martin’s press, inc. Newyork: 175 Fifth Avenue.
Robert P Inman. (2013). Understanding the Democratic Transition in South Africa: Oxford University press. Oxford : Great Clarendon Street.
Robert P Inman & Daniel L Rubinfeld. (2008). Federal Institutions and the Democratic transition: learning from south Africa: National bureau of economic research. Cambridge : 1050 Massachusetts Avenue.
Samuel P. Huntington. (1991). The third wave : Democratization in the late twentieth century: University of Oakland press. London.
