บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นด้านการจัดการศึกษา ศึกษากรณีองค์การบริหารจังหวัดอุบลราชธานี

บทคัดย่อ

องค์การบริหารส่วนจังหวัดอุบลราชธานีเริ่มดำเนินการรับการถ่ายโอนโรงเรียนในช่วงปี พ.ศ. 2549 - 2552 โดยรับถ่ายโอนโรงเรียนประจำตำบล 10 โรงเรียนและโรงเรียนประจำอำเภอ 2 โรงเรียน โดยมีเป้าหมายของการบริหารและจัดการศึกษาคือการกระจายโอกาสทางการศึกษาของนักเรียนในพื้นที่ห่างไกลในอำเภอต่างๆ ให้ได้รับการศึกษาที่มีคุณภาพโดยไม่ต้องเดินทางเข้ามาเรียนในตัวเมือง ปัจจุบันโรงเรียนในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดได้รับความสนใจจากนักเรียนโดยมีจำนวนนักเรียนที่เพิ่มมากขึ้นแต่อย่างไรก็ตามระดับผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาของแต่ละโรงเรียนยังคงมีความแตกต่างกัน งานวิจัยจึงศึกษาบทบาทขององค์การบริหารส่วนจังหวัดในด้านการจัดการศึกษาว่ามีส่วนในการสร้างประสิทธิภาพทางการศึกษามากน้อยเพียงใด ทั้งนี้ปัจจัยที่ค้นพบสามารถนำไปสู่การวางแผนการจัดการโรงเรียนให้มีคุณภาพการศึกษาที่เท่าเทียมกันเพื่อเป็นโรงเรียนที่สร้างโอกาสในผู้เรียนอย่างแท้จริง งานวิจัยใช้การวิจัยเชิงคุณภาพโดยการศึกษาเอกสารและการสัมภาษณ์ผู้ที่เกี่ยวข้องใน 4 บทบาทหลักคือ ด้านงบประมาณ ด้านวิชาการ ด้านบุคลากร และด้านการบริหารทั่วไป โดยเลือกกลุ่มโรงเรียนที่มีคะแนนผลการทดสอบระดับชาติขั้นพื้นฐาน (O – NET) เทียบเท่าหรือใกล้เคียงกับคะแนนเฉลี่ยระดับจังหวัดอุบลราชธานีทั้งหมด 3 โรงเรียน ทั้งนี้ผลการวิจัยพบว่าองค์การบริหารส่วนจังหวัดมีบทบาทคือหนุนเสริมด้านการจัดการศึกษาโดยเฉพาะด้านงบประมาณ ในขณะที่โรงเรียนมีบทบาทหลักทางด้านวิชาการ การบริหารบุคคลและการบริหารทั่วไป ทั้งนี้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดการศึกษาองค์การบริหารส่วนจังหวัดควรปรับปรุงวิธีการจัดสรรงบประมาณ โดยการทำงานร่วมกันระหว่างโรงเรียนและองค์การบริหารส่วนจังหวัดในการกำหนดเป้าหมายทางการศึกษาที่ชัดเจนและวางแผนทางการเงินร่วมกันเพื่อนำไปสู่การวางแผนด้านกำลังคน ด้านงบประมาณ ด้านกิจกรรมทางด้านการศึกษา เป็นต้น นอกจากนี้องค์การบริหารส่วนจังหวัดควรมีบทบาทหลักในการพัฒนาทักษะชีวิตของผู้เรียนเนื่องจากเข้าใจความต้องการและบริบทพื้นที่เป็นอย่างดี ซึ่งส่งผลให้ผู้เรียนมีทักษะทางวิชาการจากโรงเรียนและทักษะชีวิตปฏิบัติจริงจากองค์การบริหารส่วนจังหวัดซึ่งไปสู่การสร้างประสิทธิภาพการศึกษาของผู้เรียนมากขึ้น