พระพุทธศาสนากับการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย

บทคัดย่อ

การถกเถียงและการพัฒนาประเด็นสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยมิได้เป็นเพียงผลลัพธ์ของกระบวนการสากลที่เกิดขึ้นจากองค์การสหประชาชาติและการเคลื่อนไหวทางการเมืองระหว่างประเทศเท่านั้น หากยังสัมพันธ์กับรากฐานทางวัฒนธรรม ศาสนา และจริยธรรมที่ฝังลึกอยู่ในสังคมไทยมาอย่างยาวนาน โดยเฉพาะอย่างยิ่งพระพุทธศาสนา อันเป็นศาสนาประจำชาติและมีบทบาทสำคัญต่อการกำหนดวิถีชีวิต ความคิด และพฤติกรรมของประชาชนส่วนใหญ่ พระพุทธศาสนามิได้เพียงชี้นำการดำเนินชีวิตในมิติส่วนบุคคล หากแต่ยังมีพลังเชิงสังคม (social force) ที่หล่อหลอมกรอบคุณค่า (value framework) อันสอดคล้องกับหลักการสิทธิมนุษยชนสากลพระพุทธศาสนาสามารถทำหน้าที่เป็น“ฐานทางวัฒนธรรม” (cultural foundation) ที่ส่งเสริมและเสริมพลังการตระหนักรู้สิทธิมนุษยชนในสังคมไทย