ทุนทางวัฒนธรรม: การปรับเปลี่ยนสู่สินค้าเชิงวัฒนธรรม กรณีศึกษา กีฬามวยไทย

Main Article Content

จิรัญชยา พูนสังข์
ในตะวัน กำหอม

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) แนวคิดการใช้ทุนทางวัฒนธรรมเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเศรษฐกิจสร้างสรรค์ในการปรับเปลี่ยนสู่สินค้าเชิงวัฒนธรรม กรณีศึกษากีฬามวยไทย และ 2) แนวทางการพัฒนาและการปรับเปลี่ยนสินค้ามวยไทยอย่างยั่งยืนผ่านฐานรากทางวัฒนธรรม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ประชากรและผู้ให้ข้อมูล ประกอบด้วย ผู้ทรงคุณวุฒิที่เกี่ยวข้องกับการจัดการธุรกิจมวยไทยอาชีพในประเทศไทยและผู้ที่เกี่ยวข้องกานส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเศรษฐกิจสร้างสรรค์ในการปรับเปลี่ยนสู่สินค้าเชิงวัฒนธรรม จำนวน 6 คน ใช้วิธีคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือในการวิจัย คือ แบบสัมภาษณ์ การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการตีความและการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา  ผลการวิจัยพบว่า 1) มวยไทยเป็นทุนทางวัฒนธรรมที่สามารถพัฒนาเป็นสินค้าเชิงวัฒนธรรมและการท่องเที่ยวเชิงเศรษฐกิจสร้างสรรค์ได้อย่างมีศักยภาพ มวยไทยมิใช่เพียงกีฬาแข่งขัน หากแต่เป็นมรดกที่รวมองค์ความรู้ พิธีกรรม และจิตวิญญาณความเป็นไทย การพัฒนาควรยึดความถูกต้อง เคารพรากเหง้า ควบคู่การออกแบบร่วมสมัยและการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ โดยอาศัยความร่วมมือระหว่างรัฐ เอกชน ค่ายมวย และชุมชน เพื่อความยั่งยืน และ 2) แนวทางการพัฒนาสินค้าจากมวยไทยอย่างยั่งยืนต้องตั้งอยู่บนฐานวัฒนธรรมที่ถูกต้อง เคารพประวัติศาสตร์ พิธีกรรม ความเชื่อ และวิถีค่ายมวย ภาครัฐควรจัดทำฐานข้อมูล กำหนดมาตรฐานและระบบรับรองเพื่อสร้างความเชื่อมั่น ภาคธุรกิจเน้นออกแบบที่มีเรื่องราว ยกระดับคุณภาพ พัฒนาแบรนด์ และคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม นักมวยมุ่งถ่ายทอดคุณค่าความมีวินัยและการแบ่งปันผลประโยชน์อย่างเป็นธรรม ขณะที่ผู้ชมเสนอให้รักษาสมดุลระหว่างดั้งเดิมกับร่วมสมัย สรุปได้ว่าความร่วมมือบูรณาการคือหัวใจสู่ความมั่นคง     


คำสำคัญ: ทุนทางวัฒนธรรม, การปรับเปลี่ยน, สินค้าเชิงวัฒนธรรม, กีฬามวยไทย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พูนสังข์ จ. ., & กำหอม ใ. (2026). ทุนทางวัฒนธรรม: การปรับเปลี่ยนสู่สินค้าเชิงวัฒนธรรม กรณีศึกษา กีฬามวยไทย. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 5(2), 449–463. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/IEJ/article/view/292897
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

เอกสารอ้างอิง

กรมพลศึกษา กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา. (2558). ศิลปะมวยไทย. กรุงเทพฯ: กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา.

กรมส่งเสริมวัฒนธรรม. (2559). วัฒนธรรมและวิถีชีวิตและภูมิปัญญา. สืบค้นจาก http://magazine.culture.go.th/newbook/other/watthanatham/files/assets/downloads/publication.pdf

กาญจนา แก้วเทพ. (2555). แฟนศึกษา ฉันมาแล้วจ้ะ. ใน กาญจนา แก้วเทพ, ภัทรา บุรารักษ์ และตปากร พุธเกส. กรุงเทพฯ: ภาพพิมพ์.

กิตติพันธ เสารแกว และ ธรรมพร ตันตรา. (2566). การบริหารจัดการมวยไทยเพื่อสร้างประโยชนใหแกชุมชนในจังหวัดเชียงใหม่. วารสารวิชาการวิทยาลัยบริหารศาสตร, 5(2), 35-51.

คณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ. (2540). ศิลปะมวยไทย. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว.

คณาจารย์มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2551). วัฒนธรรมไทย. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ฉันทัช วรรณถนอม. (2552). อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว. กรุงเทพฯ : สามลดา.

ไชยฤทธิ์ อนุชิตวรวงศ์. (2561). การศึกษาแนวทางการปรับปรุงการดำเนินนโยบายการพัฒนาที่ยั่งยืนและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมของประเทศไทยเพื่อตอบสนองยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี. ค้นเมื่อ มีนาคม 19, 2568, จาก http://www.dsdw2016.dsdw.go.th/doc_pr/ndc_2560-2561/8387e.html

ณัฏฐวุฒิ ทรัพย์อุปถัมภ์. (2558). ทฤษฎีและหลักการพัฒนาชุมชน Theory and Principle of Community Development. ค้นเมื่อ มีนาคม 19, 2568, จาก http://www.academy.rbru.ac.th/uploadfiles/books/58-2018-08-01-08-41-20.pdf

ตรีธวัฒน์ มีสมศักดิ์. (2565). แนวทางการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ด้วยแนวคิดปัจจัยส่วนประสมทางการตลาด กรณีศึกษา : กิจกรรมไหว้ครูมวยไทยโลก จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารวิชาการอยุธยาศึกษา, 14(2), 58-67.

ธเนศ วงศ์ยานนาวา. (2555). ความไม่หลากหลายของความหลากหลายทางวัฒนธรรม: Multiculturalism. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มติชน.

นาคิน คำศรี, ประวิทย์ ทองไชย, รังสฤษฏ์ จำเริญ และไพโรจน์ สว่างไพร. (2567). สมรรถนะมาตรฐานสำหรับครูมวยไทย. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ, 24(1), 184–195.

พัน ฉัตรไชยยันต์. (2563). วัฒนธรรมแฟน: กรณีศึกษาเชิงชาติพันธุ์วรรณา เป๊ก ผลิตโชค แฟนคลับ. วารสารนิเทศศาสตร์, 38(2), เดือนพฤษภาคม – สิงหาคม 2563.

รังสรรค์ ธนะพรพันธุ์. (2546). กระบวนการกำหนดนโยบายเศรษฐกิจในประเทศไทย: บทวิเคราะห์เชิงประวัติศาสตร์เศรษฐกิจการเมือง พ.ศ.2475-2530. กรุงเทพฯ: คบไฟ.

วสันต์ ปวนปันวงศ์. (2560). การพัฒนาพื้นที่ชนบทให้กลายเป็นเมือง กรณีศึกษาแหล่งท่องเที่ยวดอยม่อนแจ่ม อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่. วารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, 8(2), 55-80

ศึกเดช กันตามระ. (2553). แม่ไม้มวยไทย ศิลปะปองกันตัว. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพแหงจุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย.

สถาบันอนุรักษ์ศิลปะมวยไทย. (2558). ศิลปะมวยไทย. กรุงเทพฯ: กรมพลศึกษา.

เสรี ทองแช่ม. (2566). บทบาทองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับการส่งเสริมกีฬามวยไชยา เพื่อการท่องเที่ยวเชิงอัตลักษณ์ในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 7(4), 175-185.

อัครินทร์ อังกูรวงษ์วัฒนา. (2561). "การพัฒนาการท่องเที่ยงเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน โดยใช้ศักยภาพของภูมิปัญญาท้องถิ่นล้านนา." วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยรังสิต.

อัญธิชา มั่นคง. (2560). บทบาทของทุนทางวัฒนธรรมกับการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน กรณีศึกษาชุมชนในตำบลบ้านตุ่น อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา. วารสารวิจัยและพัฒนามหาวิทยาลัยราชภัฏเลย, 12(39), 90-100.