Synthesizing Buddhist Principles into Citizenship: A Pathway toward the Development of a Mature Democracy

Authors

  • Poramat Wanabaworn Graduate School, Ramkhamhaeng University

Keywords:

Buddhist Principles, Citizenship, Democracy, Sāraṇīyadhamma, Aparihāniyadhamma

Abstract

This academic article aims to synthesize the relationship between democratic citizenship and the application of Buddhist principles, with a focus on fostering spiritual foundations alongside political structures. The study reveals that the four fundamental principles of democracy namely popular sovereignty, liberty, equality, and fraternity are profoundly consistent with Buddhist teachings. Liberty, in this context, must be guided by wisdom and responsibility (dhammādhipateyya), while equality is grounded in the law of karma and the inherent dignity of human beings. The author proposes two key Buddhist principles for the sustainable development of democracy. First, the Six Principles of Cordiality (Sāraṇīyadhamma), which emphasize the cultivation of social harmony, constructive communication, and respect for fair and shared rules, thereby helping to reduce social conflict. Second, the Seven Conditions of Non-decline (Aparihāniyadhamma), which serve as principles for the stability and continuity of the community. These stress participatory decision-making through regular assemblies, adherence to the rule of law, refraining from arbitrary legislation or the abolition of established rules, and respect for human rights. The synthesis indicates that integrating Buddhist principles into democratic practices can nurture high-quality citizens who are rational, possess a strong sense of public-mindedness, and are free from bias. These qualities are decisive factors in elevating democracy from a mere external political form into a way of life and a political culture that is complete, ultimately leading to genuine and lasting peace.

References

กรณัฐ ระงับทุกข์, (2563), ความเป็นพลเมืองดีในระบอบประชาธิปไตยของไทย. วารสารวิชาการรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์. 2 (1), 1-11

คณะอนุกรรมการนโยบายปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง ด้านพัฒนาการศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมืองดี. (2554). ยุทธศาสตร์พัฒนาการศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมือง พ.ศ. 2553-2561. สำนักนโยบายด้านพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานการศึกษา สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.

ชัยยนต์ ประดิษฐ์ศิลป์. (2564). ปรัชญาการเมืองพุทธศาสนากับการพัฒนาประชาธิปไตยในสังคมไทย. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร. 17(1), 1-24.

บูฆอรี ยีหมะ. (2564). การเมืองการปกครองไทย (Thai Politics and Government). มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา.

ปริญญา เทวานฤมิตรกุล. (2555). การสร้างความเป็นพลเมือง. สถาบันสัญญาธรรมศักดิ์เพื่อประชาธิปไตย มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ปริญญา เทวานฤมิตรกุล. (2562). หลักกฎหมายมหาชน: หลักนิติธรรมและหลักประชาธิปไตย. วิญญูชน.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2543). การสร้างสรรค์ประชาธิปไตย. มูลนิธิพุทธธรรม.

พระธรรมวัชรบัณฑิต (สมจินต์ สมฺมาปญฺโญ). (2566). พุทธธรรมกับสังคมประชาธิปไตย. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2557). ธรรมนูญชีวิต: พุทธจริยธรรมเพื่อชีวิตที่ดีงาม (ฉบับปรับปรุง). (พิมพ์ครั้งที่ 206). โรงพิมพ์พระพุทธศาสนาของธรรมสภา.

พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2559). พุทธวิธีบริหาร. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2560). พุทธวิธีบริหารความขัดแย้ง. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2563). ธรรมะกับประชาธิปไตย. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูอุดมเจติยารักษ์, (2561). แนวคิดประชาธิปไตยแบบองค์รวม. วารสาร มจร เพชรบุรีปริทรรศน์. 1(1), 37-52

พระไพศาล วิสาโล. (2563). พุทธศาสนากับคุณค่าประชาธิปไตยในโลกสมัยใหม่. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา. 11(2), 45-62.

พระมหาขวัญชัย กิตฺติเมธี, พระมหาจีรวัฒน์ กนฺตสีโล, และ พระมหานพพล กนฺตสีโล. (2564). มโนทัศน์เรื่องสิทธิเสรีภาพในพระพุทธศาสนาเถรวาท. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์. 6(1), 71-87.

พระมหานพพล กนฺตสีโล, พระมหาจีรวัฒน์ กนฺตสีโล, และ พระมหาขวัญชัย กิตฺติเมธี. (2565). การประยุกต์ใช้หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมความเสมอภาคทางสังคมในบริบทไทย. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์. 11(2), 35-48.

พระมหาหรรษา ธมฺมหาโส. (2554). พุทธสันติวิธี: การบูรณาการหลักการและเครื่องมือจัดการความขัดแย้ง. 21 เซ็นจูรี่.

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560, 6 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 134 ตอนที่ 40 ก. หน้า 1-90.

วศิน อินทสระ. (2564). หลักธรรมกับการสร้างสรรค์สังคมสันติสุข. ธรรมดาพับลิชชิ่ง.

ศรัญย์กร สังข์สิงห์. (2567). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมความเป็นพลเมือง ในระบอบประชาธิปไตยของเยาวชนในจังหวัดนครปฐม. วารสารวิชาการ รัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์. (6)3, 217–229.

สถาบันพระปกเกล้า. (2563). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับประชาธิปไตย. สถาบันพระปกเกล้า.

สมชาย ปรีชาศิลปกุล. (2564). นิติธรรมกับประชาธิปไตยในบริบทสังคมไทยร่วมสมัย. ศูนย์วิจัยและพัฒนากฎหมาย คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา. (2562). สิทธิและเสรีภาพในการนับถือศาสนา. สำนักวิชาการ สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา.

สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, (2562). ความเป็นพลเมืองในวิถีระบอบประชาธิปไตย. สำนักพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร

สุรพศ ทวีศักดิ์. (10 ธันวาคม 2565). เสรีภาพในมุมมองพุทธปรัชญา. ประชาไท. สืบค้นเมื่อ 9 มกราคม 2569, จาก https://prachatai.com/journal/2022/12/101872

Downloads

Published

2026-04-30

How to Cite

Wanabaworn, P. (2026). Synthesizing Buddhist Principles into Citizenship: A Pathway toward the Development of a Mature Democracy. Journal of MCU Social Development, 11(1), 53–65. retrieved from https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JMSD/article/view/292163